Lajmet

Ku dallon të qëndruarit vetëm nga vetmia?

Nga Jonny Thomson.

Published

on

Nga Jonny Thomson

S’ka nevoje të qëndrosh vetëm për t’u ndjerë i vetmuar. Imagjinoni për një moment 2 njerëz të ulur në të njëjtën kafene. Dikush mund të ndihet shumë i angazhuar, duke dëgjuar muzikën në sfond, kontrolluar postën e tij elektronike, apo duke parë njerëzit gjatë konsumit tëgllënjkave të kafesë.

Ndërkohë tjetri mund të ndihet jashtëzakonisht i vetmuar, i vetëdijshëm se sa shumë i mungon dikush për ta ndarë atë kohë që po kalon. Ky person e sheh botën jo si një spektakël, por me një dhimbje të madhe. Ekziston një dallim thelbësor midis të qënit vetëm dhe vetmisë, dhe që të dyja janë ndjenja shumë të ndërlikuara.

Në çdo ditë të caktuar, ne të gjithë duhet të kalojmë shumë kohë vetëm me veten tonë, dhe brenda kokës tonë. Kjo është një pjesë normale e jetës. Por kur kjo rutinë shndërrohet në vetmi? Filozofi gjerman Artur Shopenhauer quhet ndonjëherë edhe ‘filozofi pesimist’, pasi ai thoshte se “jeta lëkundet si një lavjerrës midis dhimbjes dhe mërzisë”.

I frymëzuar nga leximi i tekstit hindu, Upanishads, ai besonte se burimi i gjithë mjerimit të jetës vjen nga dëshirat tona të pandërprera dhe të pamëshirshme. Pra të jesh i vetmuar, do të thotë të dëshirosh diçka që të mungon. Do të thotë të ndjesh brenda teje një zbrazëti e cilambetet e pambushur, të ndihesh i izoluar, në nevojë ose i braktisur, por pa askënd që mund të të ndihmojë.

Ndërkohë të qëndruarit vetëm është një gjë tjetër. Ajo nënkupton të tërhiqesh në vetvete dhe të kënaqesh shumë në shoqërinë e vetes tënde. Kur jemi të vetmuar, ne mund të mendojmë lirisht dhe të jemi aq të ndershëm sa të duam. Vetëm kur jemi të shkëputur nga të gjitha shpërqendrimet e tjera dhe njerëzit e tjerë, kemi hapësirën për të medituar mbi jetën dhe për të zbuluar gjëra të mëdha.

Megjithatë, Shopenhauer e dinte se jo të gjithë ndihen ose mund të ndihen kështu. Të gjithë jemi ndonjëherë të vetmuar. Në qytetet e zhurmshme, apo edhe në shëtitjet më të qeta jashtëtyre, mund të jemi të vetëdijshëm për mungesat në jetën tonë. Vetmia është si të shohësh një vrimë.

Është ndjenja e mungesës. Dhe ajo që na ofron Shopenhauer është një ndryshim këndvështrimi. Të qenit vetëm me mendjen tonë, është një mundësi për të kaluar kohë me veten. Është një vend lirie dhe ndershmërie, ku mendimet tona mund të shkojnë kudo që duam.

Ne mund ta teletransportojmë veten në një botë magjike, të rijetojmë një kujtim të lumtur apo të filozofojmë mbi realitetin. Është një bekim të flasësh me veten dhe mund të habitesh nga ajo që mëson. Në rrëmujën e ngarkuar të jetës sonë, ka shumë pak mundësi për të përqafuar llojin e vetmisë që vlerëson Shopenhauer.

Ne nuk mund të presim autobuzin në stacion, të shkojmë në tualet ose të presim në radhë, pa ndjerë nevojën për të bërë diçka. Momentet e qeta dhe të vetmuara janë të mbushura me zhurmë, që të mos kalojmë shumë kohë me veten. Dhe Shopenhauer ka të drejtë kur thotë se ne humbim diçka në këtë aspekt.

Sipas studimit të Bouker, tërheqja e vetëdijshme dhe e qëllimshme nga ndërveprimi shoqëror (pra të qenit vetëm dhe jo të vetmuar) lidhet me rritjen e kreativitetit. Siç thotë Bouker

“Gjatë fëmijërisë dhe adoleshencës, ideja është që nëse po e largoni veten shumë nga bashkëmoshatarët tuaj, atëherë po humbisni…dhe kjo sjell efektet negative të shmangies dhe distancimit nga bashkëmoshatarët”.

Ne jemi mësuar që në moshë të re se shoqërueshmëria me të tjerët është një gjë e mirë, se qëndrimi midis turmës nxit lumturinë, dhe se përkatësia dhe përmbushja vijnë nga marrëdhëniet sociale. Sigurisht, kjo bart shumë të vërteta. Por ajo që na jep qenia në shoqëri në një fushë, na privon tek një tjetër.

Kur marrim kohë për të qëndruar me veten, i japim vetes hapësirë për të imagjinuar. Kur mendja jonë nuk bombardohet vazhdimisht me përmbajtje, ajo mund të krijojë. MajkëllHerris e shpreh shumë këtë në librin e tij “Të qenit vetëm:Në ndjekje të një jete personale nënjë botë turmash”, në të cilën ai shkruan:“Deri pak kohë më parë, ka pasur momente të ditës kur ngarkesa pakësohej dhe ritmi i jetës ngadalësohej. Ju do ta gjeni veten vetëm, të ndarë nga miqtë dhe kolegët, dhe do të fokusoheshit tek mendimet tuaja. Momente të tilla mund të provokonin ndjenja vetmie dhe mërzie. Por po ashtu ofronin mundësi për të shfrytëzuar idetë, perceptimet dhe emocionet e paarritshme për veten nëse do të ishin në shoqërinë e të tjerëve”.

Për shumë njerëz, nuk ka gjë të tillë si qëndrimi vetëm që përshkruan Shopenhauer, Harrisdhe Bouker. Për këta njerëz, të qenit vetëm është e frikshme dhe e tmerrshme. Ndërsa vetmia mund të jetë ndonjëherë e nevojshme për krijimtarinë, ajo mund të jetë shpesh terreni i errët dhe pjellor i depresionit.

Samuel Xhonson, gjiganti letrar dhe një njeri depresiv, kishte shumë frikë nga qëndrimi vetëm. Këshilla e tij më e mirë për ata që kishin një prirje të ngjashme melankolike si ai ishte: “Nëse jeni një bjerraditës, mos qëndroni vetëm; nëse jeni të vetmuar, mos rrini kot, bëni diçka”.

Ekuilibri midis vetmisë dhe vetmisë është shumë delikat. Nuk ka asnjë mënyrë të sigurt për t’i dalluar të dyja. Të qëndruarit vetëm është shpesh një gjendje e zgjedhur prej vetë personit, ndërsa vetmia është e detyruar. Por edhe kjo është e komplikuar nga depresioni. Tërheqja me vetëdije nga shoqëria dhe marrëdhëniet sociale, është një sinjal tipik për shfaqjen edepresionit.

Vendimet e lindura nga problemet e shëndetit mendor mund të “zgjidhen”, por nuk janë më të mirat për t’u marrë. Tek e fundit, mënyra e vetme për të dalluar të qëndruarit vetëm nga vetmia, është ta analizoni veten tuaj në përmasat më intime.

Disa njerëz mund ta bëjnë këtë me fuqinë e introspeksionit të tyre, por të tjerët kanë nevojë për ndihmë. Biseda, me miqtë, familjen apo një terapist, është ajo që e kthen vëmendjen te vetja. Pikërisht nën këtë dritë mund të shohim se sa shumë lulëzojmë vërtet duke qendruar vetëm. / Big Think – Bota.al

Lajmet

Kuvendi i Shqipërisë: Vendimi i Speciales është “thellësisht i padrejtë”, qeveritë të bashkërendojnë veprimet

Published

on

By

Kuvendi i Shqipërisë ka dalë me një deklaratë të përbashkët zyrtare pas dënimit të ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës nga Dhomat e Specializuara në Hagë, duke e cilësuar aktgjykimin ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit si thellësisht të padrejtë dhe të papranueshëm.

Përmes këtij reagimi, legjislativi shqiptar rikujtoi se lufta e UÇK-së ishte një përpjekje e drejtë dhe e domosdoshme për çlirim ndaj represionit, spastrimit etnik dhe gjenocidit të ushtruar nga regjimi i Sllobodan Millosheviçit. Në deklaratë nënvizohet se asnjë vendim gjyqësor nuk mund të rishkruajë historinë e një populli, të barazojë agresorin me viktimën apo të zbehë kontributin e krerëve të UÇK-së në rrugëtimin e Kosovës drejt lirisë dhe pavarësisë.

Tirana zyrtare shprehu gjithashtu shqetësimin e thellë për përdorimin e standardeve të dyfishta në rajon, duke dënuar glorifikimin e kriminelëve serbë të luftës në Beograd, si dhe tentativat e Serbisë dhe Rusisë për ta instrumentalizuar këtë proces me qëllim delegjitimimin e shtetësisë së Kosovës.

Në përmbyllje, Kuvendi i Shqipërisë iu bëri thirrje të drejtpërdrejtë dy qeverive, asaj në Tiranë dhe Prishtinë, si dhe dy parlamenteve përkatëse, që të koordinojnë urgjentisht veprimet institucionale për ndjekjen e shkallëve të mëtejshme të procesit ligjor. Gjithashtu, Shqipëria u zotua se do të vazhdojë të denoncojë në të gjitha forumet ndërkombëtare krimet e luftës dhe gjenocidin e kryer nga Serbia, duke kërkuar drejtësi të plotë për viktimat.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Speciale nis procedurat për kompensimin e viktimave në rastin e ish-krerëve të UÇK-së

Published

on

By

Kryetari i Trupit Gjykues në Dhomat e Specializuara në Hagë, Charles L. Smith, ka marrë vendim për nisjen e procedurave që lidhen me kompensimin dhe reparacionet ndaj viktimave në procesin gjyqësor ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit.

Përmes këtij urdhri, të bazuar në nenin 22(8) dhe rregullën 168 të rregullores së gjykatës, Trupi Gjykues ka caktuar kalendarin e afateve për Mbrojtjen, Zyrën e Prokurorit të Specializuar (ZPS) dhe Përfaqësuesin e Viktimave për paraqitjen e kërkesave dhe provave përkatëse.

Afatet kryesore të caktuara nga Trupi Gjykues:

22 Shtator 2026: Mbrojtja duhet të paraqesë çdo kundërshtim eventual lidhur me zhvillimin e procedurës së reparacioneve, si dhe të njoftojë nëse synon të paraqesë prova. Po ashtu, brenda kësaj date Përfaqësuesi i Viktimave duhet të njoftojë për çdo ndryshim në paraqitjen e provave, ndërsa Sekretaria dhe Mbrojtja duhet të riklasifikojnë apo dorëzojnë versionet publike të parashtresave të nëntorit 2025.

25 Shtator 2026: Afati i fundit që Përfaqësuesi i Viktimave dhe ZPS-ja të dërgojnë përgjigjet e tyre ndaj kundërshtimeve të mundshme të Mbrojtjes.

7 Tetor 2026: Data deri kur Përfaqësuesi i Viktimave mund të paraqesë provat e tij lidhur me dëmshpërblimin.

14 Tetor 2026: Përfaqësuesi i Viktimave obligohet të dorëzojë kërkesën përfundimtare e zyrtare për reparacione.

4 Nëntor 2026: Mbrojtja dhe Zyra e Prokurorit të Specializuar duhet t’i përgjigjen zyrtarisht kërkesës së paraqitur për kompensimin e viktimave.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Continue Reading

Lajmet

Specializohuni në tri shtyllat kryesore të drejtësisë në UBT-në

Published

on

By

Përballja me dinamikat e sistemit modern ligjor kërkon një nivel krejtësisht të ri përgatitjeje, ku diploma bazë shërben vetëm si hapi i parë drejt një rruge më të gjatë e më ambicioze. Në këtë kuadër, UBT ka konceptuar një platformë elitare të studimeve Master në fushën e Juridikut, e cila është e dizajnuar posaçërisht për ta shndërruar teorinë tradicionale në një mjet të fuqishëm veprimi praktik.

Përmes tri drejtimeve të specializuara të Drejtës Penale, të Drejtës Civile e të Pronës, si dhe të Drejtës Komerciale këto programe u ofron juristëve të rinj dhe profesionistëve në ngritje mundësinë për t’u profilizuar thellësisht në fushën që përputhet më së miri me synimet e tyre profesionale, duke garantuar përshtatshmëri të plotë me kërkesat e tregut vendor dhe atij ndërkombëtar.

Zgjedhja e specializimit në të Drejtën Penale është rruga ideale për ata që e shohin veten në linjën e parë të mbrojtjes së sundimit të ligjit dhe të drejtave të njeriut. Ky profil jo vetëm që zbërthen doktrinat përmbajtësore dhe procedurale të legjislacionit vendës dhe krahasues, por u jep studentëve qasje të drejtpërdrejtë në shkencat më bashkëkohore si Kriminologjia, Viktimologjia, Penologjia dhe Mjekësia Ligjore.

Përmes një metodologjie që vë në qendër zhvillimin e aftësive analitike, studentët aftësohen për të udhëhequr hetime komplekse, për të menaxhuar ekipe në simulimin e proceseve gjyqësore dhe për të hartuar me saktësi shkresat kryesore lëndore, nga kallëzimet penale e aktakuzat e deri te formulimi i aktgjykimeve përfundimtare.

Në anën tjetër, për ata që synojnë të bëhen shtylla e sigurisë juridike në marrëdhëniet shoqërore e private, programi i të Drejtës Civile dhe të Pronës ofron përgatitjen e duhur për të përballuar sfidat e përafrimit të legjislacionit të Kosovës me kornizën evropiane. Fusha e pronësisë intelektuale, e drejta e konkurrencës, falimentimi dhe marrëveshjet tregtare ndërkombëtare kërkojnë specialistë të aftë për të zgjidhur ngërçet e një ekonomie në zhvillim.

Angazhimi në këtë drejtim plotësohet natyrshëm nga mundësia e praktikës profesionale gjatë periudhës së studimeve, çka u mundëson studentëve të UBT-së të hyjnë në kontakt të drejtpërdrejtë me avokatë e juristë me përvojë, duke ndërtuar që në bankat e fakultetit rrjetin e tyre të parë të bashkëpunimit profesional.

Po aq i rëndësishëm dhe tejet premtues mbetet edhe drejtimi i të Drejtës Komerciale, i cili i përgjigjet drejtpërdrejt nevojave të botës së biznesit, financave dhe korporatave. Ky program i përgatit studentët për të operuar me siguri në mjedisin e globalizuar të biznesit, duke trajtuar çështje nga krijimi e qeverisja korporative, te hartimi i kontratave komplekse afariste dhe arbitrazhi ndërkombëtar.

Përmes një ndërthurjeje rigoroze mes kërkimit shkencor, analizës së tregut të brendshëm të BE-së dhe simulimeve praktike të kontesteve tregtare, UBT formon liderë ligjorë të pajisur me etikë të lartë dhe vision strategjik, të gatshëm për të mbrojtur interesat e korporatave dhe për të kontribuar drejtpërdrejt në rritjen e qëndrueshme ekonomike të vendit.

Afati i aplikimeve është hapur, këtu gjeni linkun për aplikim.

 

Continue Reading

Lajmet

Kandiq: Rreth 7 mijë civilë shqiptarë u vranë në 78 ditë

Published

on

Aktivistja serbe për të drejtat e njeriut dhe themeluesja e Fondit për të Drejtën Humanitare (FDH), Natasha Kandiq, i është përgjigjur një qytetareje serbe që kishte fajësuar shqiptarët e Kosovës për fillimin e luftës.

Përmes një reagimi në rrjetin social X, Kandiq ka kundërshtuar këtë pretendim, duke theksuar rolin e forcave serbe në luftën dhe krimet e kryera në Kosovë.

“Nuk ka luftë pa Serbinë”, ka shkruar Kandiq, duke pretenduar se plani serb për Kosovën ishte zvogëlimi i popullsisë shqiptare në 5 për qind dhe se rreth 800 mijë shqiptarë u dëbuan.

Ajo ka deklaruar gjithashtu se gjatë 78 ditëve, nga 24 marsi deri më 12 qershor 1999, policia dhe ushtria serbe vranë rreth 7 mijë civilë shqiptarë që, sipas saj, nuk kishin marrë pjesë në konfliktin e armatosur.

Të dhënat e Fondit për të Drejtën Humanitare dhe FDH-Kosovë dokumentojnë 6,872 civilë shqiptarë të vrarë nga forcat serbe në periudhën 20 mars–14 qershor 1999, ndërsa ICTY ka konstatuar se mbi 800 mijë civilë shqiptarë u deportuan.

Kandiq ka ngritur gjithashtu çështjen e ndjekjes penale në Serbi të komandantëve të lartë të Ushtrisë Jugosllave dhe MUP-it për operacionet në Kosovë. Sipas saj, edhe 27 vjet pas luftës, nuk ka pasur ndjekje penale në Serbi ndaj komandantëve të lartë për këto operacione, pavarësisht fakteve të përcaktuara në aktgjykimet e Tribunalit Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë.

Në reagimin e saj, Kandiq ka thënë gjithashtu se pakënaqësia e shqiptarëve ndaj vendimit të fundit në Hagë është e kuptueshme, duke kërkuar që përgjegjësit për krimet në Kosovë të mbahen përgjegjës./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara