Lajmet

Kosovën e mbrojnë vetëm nëntë avokatë

Kur pritet të shtohet numri i avokatëve shtetërorë?

Published

on

Kur individë ose biznese padisin shtetin e Kosovës, përkatësisht ministritë, barra për t’u përballur me këto padi në gjykatë, i bie nëntë avokatëve të shtetit.

Këta avokatë parashihet edhe të nisin procedura në gjykatë, në rastet kur ndonjë ministri konsideron se një kompani apo individ i caktuar, i ka shkaktuar dëm të ndonjë lloji.

Zyra e Avokaturës Shtetërore po përballet me mungesë të madhe të kapaciteteve, derisa mijëra lëndë të reja gjyqësore paraqiten nëpër gjykatat e vendit, shpesh edhe me rrezikun që mijëra euro nga buxheti të humben në këto procese.

Në dhjetor të vitit 2020 u bë e ditur se kompania amerikane ContourGlobal, e dërgoi shtetin e Kosovës në Gjykatën Ndërkombëtare të Arbitrazhit.

Sipas marrëveshjes që Qeveria e Kosovës kishte pasur me këtë kompani për ndërtimin e termocentralit “Kosova e Re”, nëse zvarritjet e kontratës me ContourGlobal shkaktohen nga Kosova, pra nga mospërmbushja e obligimeve, atëherë Qeveria e Kosovës do të ketë si përgjegjësi financiare ndaj kompanisë ContourGlobal, një vlerë prej 19.7 milionë eurosh.

Në të kundërtën, kjo kompani i detyrohet Kosovës 17.5 milionë euro.

Këtë çështje do ta përfaqësojë në gjykatë Avokatura e Shtetit, së bashku me një kompani ligjore të kontraktuar.

Edhe pse ky gjyq paraqet rrezik të madh për humbjen e miliona eurove, kjo është vetëm njëra nga mijëra lëndë, të cilat, avokatët e paktë të shtetit, duhet t’i mbrojnë e përfaqësojnë.

Sipas të dhënave të publikuar nga Avokatura e Shtetit për vitin 2020, vlera monetare e humbjeve si pasojë e proceseve gjyqësore që ishin në disfavor të shtetit të Kosovës ishte 3 milionë e 500 mijë euro, ndërsa vlera monetare e fituar, ishte mbi 12 milionë e 800 mijë euro.

Shteti po ashtu dha 15 milionë e 600 mijë euro në shpronësime dhe mbi 3 milionë e 500 mijë euro në procedura të përmbarimit.

Sami Istrefi, avokat i Përgjithshëm i Shtetit, thotë për Radion Evropa e Lirë se me gjithë vullnetin e madh të punës së këtyre avokatëve, volumi i madh i lëndëve mund të bëjë që jo të gjitha lëndët të trajtohen me gjithë vëmendjen e duhur.

Sipas Istrefit, janë mbi 20 mijë lëndë të cilat janë trajtuar nga ky institucion.

Ndërkaq sipas raportit të punës së këtij institucioni, vetëm në vitin 2020 janë pranuar 2.170 raste të reja dhe avokatëve gjatë këtij viti, iu është dashur të përfaqësojnë lëndë në gjykatë në 2.076 seanca.

“Nëse tash i marrim dhe e bëjmë një përpjestim të mundshëm për avokat të shtetit, është e pamundur që të gjitha këto mund t’i përfaqësojmë denjësisht, duke pasur parasysh ngarkesën e madhe, pa hyrë në lëndët e tjera, të cilat janë aktive në gjykatat tona të rregullta”, thotë Istrefi.

Në anën tjetër, Ehat Miftaraj, drejtor ekzekutiv i Institutit të Kosovës për Drejtësi, pohon se në monitorimin e proceseve gjyqësore që bëjnë, kanë mundur të evidentojnë pamundësinë e përfaqësimit të denjë të rasteve nga Avokatura e Shtetit.

Sipas tij, kjo ndodh shpesh edhe për shkak të mungesës së bashkëpunimit mes institucionit, përkatësisht ministrisë së përfshirë në rast dhe Avokaturës së Shtetit.

“Kemi gjetur jo rrallë herë kur nuk ka një bashkëpunim, nuk ka një koordinim në mes të Avokaturës Shtetërore dhe institucioneve apo ministrive përkatëse, për të ofruar mbrojtje sa më profesionale, në mënyrë që lëndët, qoftë të fitohen apo së paku të kenë ekspertizën apo përfaqësimin e duhur në gjykatë”, tha ai.

Si funksionon Avokatura e Shtetit?

Në një zyrë jo shumë të madhe brenda objektit të njohur si ish-ndërtesa e Rilindjes, kryejnë punën e përditshme avokatët shtetërorë.

Përveç drejtorit të kësaj agjencie, Sami Istrefi, ekipin e përbëjnë avokatët: Ilire Aydogan, Arsim Zuka, Naim Krasniqi, Muharrem Kurtaj, Naime Abazi, Fitore Gajtani, Nexhmije Karaqi, Nazmije Aliu dhe Bedri Krasniqi.

Avokatura e Shtetit është një institucion i pavarur që funksionon në kuadër të Ministrisë së Drejtësisë.

Disa nga detyrat e këtij institucioni përfshijnë: përfaqësimin e ministrisë, qeverisë dhe entiteteve të tjera pranë organeve gjyqësore, pranë arbitrazheve si dhe organeve tjera administrative; hartimin e parashtresave ligjore, memorandumeve dhe ndonjë dokumenti tjetër që kërkohet në lidhje me përfaqësimin gjyqësor që përfshin Qeverinë e Kosovës; përgatitja e këshillave ligjore, rekomandimeve, vendimeve, udhëzimeve dhe opinioneve brenda fushëveprimit të ministrisë dhe të tjera.

Duke pasur parasysh numrin e madh të seancave karshi numrit të vogël të avokatëve, Istrefi thotë se në ato raste kur avokati i shtetit nuk mund të marrë pjesë në të gjitha seancat, i lejohet që të deklarohet me parashtresë në të cilat i shpreh të gjitha pretendimet e veta.

“Ne duke u gjendur para kësaj situate ligjore, i kemi parë lëndët që janë me prioritet varësisht nga shuma financiare dhe varësisht nga specifikat dhe në të njëjtën kohë, duke u munduar që të mos humbet një seancë për mospjesëmarrje, mirëpo nuk kanë munguar veprimet procedurale që avokati i shtetit i ka ndërmarrë për t’u deklaruar me parashtresë”, thotë ai.

Por, rritja e numrit të avokatëve të shtetit po shihet si e domosdoshme nga Ehat Miftaraj, pasi sipas tij, vetëm kjo mundëson mbrojtjen e duhur të shtetit dhe të buxhetit.

“Në radhë të parë është interes i Republikës së Kosovës, që Avokatura Shtetërore të ketë resurse të mjaftueshme për t’u dalë ballë numrit të madh të kërkesave që vijnë nga institucionet”, thekson ai, duke shtuar se duhet rritur edhe kapacitetet profesionale krahas asaj numerike.

Kur pritet të shtohet numri i avokatëve shtetërorë?

Numri i avokatëve të shtetit në vitin 2019, ishte rritur në nëntë nga pesë sa ishin më parë.

Ky numër sërish nuk po konsiderohet i mjaftueshëm për përfaqësimin e mijëra lëndëve në gjykatë dhe kështu sipas Istrefit, këtë vit presin t’i rekrutojnë edhe pesë avokatë të tjerë.

“Jemi dakorduar me ministren (e drejtësisë, Albulena) Haxhiu që gjatë këtij viti, t’i nisim procedurat për shpalljen e rekrutimit edhe të pesë avokatëve të tjerë si dhe stafit tjetër mbështetës dhe më pastaj të zgjerohen kapacitetet”, tha ai.

Planet për rritjen e numrit të avokatëve i ka konfirmuar për Radion Evropa e Lirë edhe këshilltari i ministres së Drejtësisë, Genc Nimoni.

“Në kuadër të reformave të brendshme, ne kemi paraparë që Avokaturës Shtetërore t’ia rrisim numrin e avokatëve shtetërorë, duke pasur parasysh volumin e punëve që ka Avokatura Shtetërore dhe gjithashtu, nevojën për rritje qoftë të kapaciteteve njerëzore dhe profesionale”, tha ai.

Kjo rritje sërish nuk pritet të ofrojë zgjidhje të menjëhershme për problemet që i ka ky institucion. Sami Istrefi thotë se këtij ekipi duhet t’i ofrohet edhe pagë e dinjitetshme dhe trajnime.

“Me këtë numër që tani kemi, edhe me staf mbështetës edhe me bashkëpunëtorë profesionalë edhe me avokatë, pa trajnime, pa mbështetje, pa një pagë e cila mund të jetë e dinjitetshme, është e pamundur të kryhet funksioni i avokatit të shtetit”, pohon Istrefi.

Sipas të dhënave, momentalisht nëpër gjykata po trajtohen edhe lëndë të vitit 2006, ndërsa me trendin e trajtimit të rasteve në gjykata, rasteve të reja do iu duhen mesatarisht edhe katër ose pesë vjet për të nisur shqyrtimin.

Lajmet

Nga përvoja në udhërrëfyes akademik: Profesori dhe studiuesi i medias Musa Sabedini promovon në UBT librin për gazetarinë hulumtuese

Published

on

By

Në ambientet e UBT-së, u zhvillua një ngjarje akademike dhe kulturore me rëndësi të veçantë për komunitetin universitar dhe median kosovare: promovimi i librit më të ri të profesorit, gazetarit dhe publicistit Musa Sabedini, i cili po vlerësohet si një kontribut me peshë për zhvillimin teorik dhe praktik të gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe më gjerë.

Me praninë e rektorit të UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, profesorëve, studentëve, studiuesve të medias, si dhe miqve e familjarëve të autorit, u promovua vepra voluminoze “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale”, një libër i dedikuar studentëve të gazetarisë, studiuesve të medias, gazetarëve hulumtues, redaktorëve dhe profesionistëve të përkushtuar që, edhe në rrethana të vështira, mbeten besnikë ndaj së vërtetës dhe interesit publik.

Ngjarja u karakterizua nga një dialog i hapur akademik ndërmjet autorit dhe pjesëmarrësve, ku përveç prezantimit të strukturës dhe përmbajtjes së librit, u diskutuan sfidat bashkëkohore të gazetarisë hulumtuese, dilemat etike dhe roli i saj në funksionimin e demokracisë.

Libri u prit me vlerësime të larta nga të pranishmit, duke konfirmuar rëndësinë e tij si një burim referencial për studimin dhe praktikën e gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe rajon.

Në fjalën e tij përshëndetëse, rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, e përgëzoi profesorin Sabedini për botimin e librit, duke e cilësuar atë si një ndër veprat më të rëndësishme dhe më cilësore në fushën e gazetarisë hulumtuese në hapësirën akademike shqiptare.

Ndërsa dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim në UBT, Ferid Selimi, vlerësoi angazhimin profesional dhe kontributin e vazhdueshëm të profesor Sabedinit në ndërtimin e mendimit kritik dhe profesional të studentëve të gazetarisë.

Recensenti i librit, Safet Zejnullahu, theksoi se vepra “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale” vjen në një kohë kur themelet tradicionale të gazetarisë po tronditen ndjeshëm nga ndikimi i teknologjisë digjitale.

Ai nënvizoi se, ndryshe nga gazetaria tradicionale, ku profesionalizmi ishte më i konsoliduar pavarësisht kufizimeve teknike, gazetaria e sotme online ofron mundësi të shumta, por shpesh e ka zbehur thellësinë dhe rigorozitetin e gazetarisë hulumtuese për shkak të presionit të shpejtësisë dhe fragmentimit të informacionit.

Sipas Zejnullahut, autori me të drejtë e ka strukturuar librin në tri pjesë kryesore:

  • pjesa e parë trajton misionin, rreziqet dhe sfidat e gazetarisë hulumtuese, të ilustruara me raste konkrete vendore dhe ndërkombëtare;
  • pjesa e dytë analizon ndikimin e gazetarisë së internetit dhe transformimin e profesionit;
  • ndërsa pjesa e tretë fokusohet në teknikat moderne të raportimit hulumtues, të përshtatura për epokën digjitale.

Për librin dhe profesionalizmin e autorit Musa Sabedini, kanë dhënë kontribut në këtë promovim edhe ish zëvendëskryeministri Hajredin Kuçi dhe dy kolegët e respektuar Faton Ismajli dhe Betim Musliu

Një vlerë e veçantë e librit, sipas recensentit, janë 101 pyetjet dhe udhëzimet për gazetarinë hulumtuese, të ndërtuara mbi përvojë profesionale, literaturë relevante dhe raste konkrete, që përfshijnë dimensionin profesional, etik, ligjor dhe logjistik të gazetarisë hulumtuese.

Duke folur për librin, profesori Musa Sabedini theksoi se kjo vepër përfaqëson kurorëzimin e një përvoje mbi 35-vjeçare në gazetarinë profesionale, me theks të veçantë në gazetarinë hulumtuese. Ai nënvizoi se libri nuk është vetëm manual profesional, por një reflektim i thellë akademik mbi përvojat reale, sfidat, rreziqet dhe dilemat etike të profesionit.

Autori theksoi se përmbajtja e librit mbështetet në një arkiv të pasur profesional, në përvojën e tij akademike si ligjërues në UBT, në pjesëmarrjen në konferenca ndërkombëtare dhe në punime shkencore të botuara në revista prestigjioze.

Sipas tij, 101 pyetjet dhe udhëzimet përbëjnë thelbin praktik të librit, duke shërbyer si një udhërrëfyes etik dhe profesional për studentët, gazetarët e rinj, por edhe për profesionistët me përvojë.

Profesor Sabedini theksoi se gazetaria hulumtuese mbetet një nga shtyllat më të rëndësishme të demokracisë moderne, një mekanizëm thelbësor për zbardhjen e aferave, ndriçimin e padrejtësive dhe mbrojtjen e interesit publik.

Në një kohë kur presionet politike dhe ekonomike mbi mediat janë në rritje, ai vlerësoi se gazetaria hulumtuese duhet të mbrohet dhe të zhvillohet si e mirë publike, duke kërkuar mbështetje institucionale, angazhim qytetar dhe integritet profesional.

Libri përfundon me një mesazh të qartë për brezat e rinj të gazetarëve: profesionalizmi, guximi, integriteti dhe përkushtimi ndaj së vërtetës janë kushtet themelore për mbijetesën dhe dinjitetin e gazetarisë hulumtuese.

Continue Reading

Lajmet

​Ambasadorët takohen me Kurtin, interesohen për ligjin për të huaj dhe atë për automjete

Published

on

By

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, së bashku me zëvendëskryeministrin në detyrë, Besnik Bislimi, ka zhvilluar sot një takim me ambasadorët, të ngarkuarit me punë, shefat e misioneve diplomatike dhe përfaqësuesit diplomatikë të akredituar në Kosovë.

Në kuadër të komunikimit të rregullt me trupin diplomatik dhe zhvillimeve të fundit në vend, Kurti dhe Bislimi i informuan të pranishmit për fazat e zbatimit të Ligjit për të Huaj dhe Ligjit për Automjete, ligje këto të harmonizuara me legjislacionin e Bashkimit Evropian.

Sipas një komunikate të Qeverisë, ata theksuan gjithashtu veprimet afirmative që institucionet e Kosovës do të ndërmarrin për zbatimin e plotë të këtyre ligjeve.

Në komunikatë theksohet se faza e parë e zbatimit ka nisur sot dhe parasheh një periudhë informimi për dispozitat ligjore.

“Vizitorët që hyjnë në vendkalimet kufitare do të pajisen me materiale informuese me udhëzime të qarta mbi të drejtat, detyrimet dhe procedurat përkatëse. Paralelisht, do të organizohen sesione informuese me qytetarë, fushata informimi përmes mediave dhe do të funksionalizohen linja telefonike informuese. Kjo fazë informuese do të zgjasë deri më 15 mars 2026, kur pritet të nisë zbatimi i plotë i Ligjit për të Huaj dhe Ligjit për Automjete, me synim lehtësimin e qëndrimit të shtetasve jorezidentë në Kosovë.

Gjatë takimit, kryeministri Kurti i njoftoi ambasadorët edhe për domosdoshmërinë e fillimit të integrimit gradual të sistemeve të shëndetësisë dhe arsimit, si pjesë e një qasjeje gjithëpërfshirëse dhe afatgjate.

Ai theksoi se ky proces do të zhvillohet në koordinim me Bashkimin Evropian, duke marrë parasysh edhe brengat dhe këshillat e komunitetit joshumicë serb në Kosovë.

Në fund, Kurti ritheksoi përkushtimin e Qeverisë së Republikës së Kosovës për sundimin e ligjit, zbatimin e barabartë të legjislacionit dhe forcimin e rendit juridik, duke vlerësuar se periudha në vijim është thelbësore për funksionalizimin e plotë të këtyre proceseve.

Continue Reading

Lajmet

​Aktakuzë për krime lufte ndaj N.C

Published

on

By

Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës ka ngritur aktakuzë ndaj N.C., për veprën penale “Krime lufte kundër popullsisë civile”.

Sipas komunikatës së prokurorisë, ekziston dyshimi i bazuar mirë se e pandehura N.C., gjatë periudhës 1998-1999, në cilësinë e personit zyrtar-gardiane në Burgun e Prishtinës, paralelja për gra në Lipjan, në bashkëkryerje me zyrtarë të tjerë të burgut, ka shkelur rregullat e së drejtës ndërkombëtare gjatë konfliktit të armatosur, përkatësisht kohës së luftës.

Sipas aktakuzës, N.C., gjatë gjithë kësaj periudhe, në mënyrë sistematike, i ka keqtrajtuar të burgosurat shqiptare, duke i kanosur për jetë dhe torturuar në mënyrë çnjerëzore me mjete të ndryshme , si shkop gome, shqelma dhe grushte, deri në alivanosje, duke u shkaktuar lëndime trupore. Si pasojë e këtyre rrahjeve, viktimat kanë pësuar dhunë psikike, gjendje ankthi dhe frike, dhe u është cenuar rëndë dinjiteti njerëzor”, thuhet në njoftim.

Rasti i ka kaluar për shqyrtim Departamentit Special të Gjykatës Themelore në Prishtinë.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata veçon procedurën ndaj Xhelal Sveçlës në rastin e hedhjes së gazit lotsjellës në Kuvend

Published

on

By

Gjykata ka vendosur ta veçojë procedurën penale ndaj ministrit në detyrë të Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla, në rastin për hedhjen e gazit lotsjellës në Kuvendin e Kosovës në mars të vitit 2018, ndërsa shqyrtimi gjyqësor ka vazhduar ndaj ish-deputetëve të Lëvizjes Vetëvendosje, Salih Zyba, Fitore Pacolli-Dalipi dhe Drita Millaku.

Vendimi u mor pasi Sveçla edhe në seancën e sotme nuk u paraqit në gjykatë. Gjyqtari i rastit, Sabit Sadikaj, tha se i pandehuri ka njoftuar gjykatën për mungesën e tij përmes emailit, duke sqaruar se ndodhet jashtë vendit. Ai theksoi se janë plotësuar kushtet ligjore që seanca e shqyrtimit gjyqësor të vazhdojë me të pandehurit e tjerë.

“Mungesën e ka arsyetuar, i ka dërguar gjykatës email që gjendet jashtë vendit. Pra janë plotësuar kushtet e seancës së shqyrtimit gjyqësor që të vazhdojë me të pandehurit e tjerë”, tha ai.

Avokati i ministrit në detyrë të Punëve të Brendshme, Laur Preni, kërkoi nga gjykata që të ketë konsideratë dhe mirëkuptim për faktin se klienti i tij mban një detyrë me përgjegjësi të lartë shtetërore. Ai tha se për shkak të funksionit që ushtron, Sveçla jo gjithmonë mund të jetë prezent apo i gatshëm t’u përgjigjet ftesave të gjykatës.

“Kërkoj nga gjykata që të ketë konsideratë dhe mirëkuptim për faktin se i mbrojturi im mban një detyrë me përgjegjësi të lartë si ministër në detyrë i Punëve të Brendshme dhe jo çdo herë mund të jetë prezent apo i gatshëm që t’u përgjigjet ftesave nga gjykata”, tha ai.

Prokurori i rastit, Valdrin Krasniqi, deklaroi se Prokuroria nuk e kundërshton vendimin e gjykatës për veçimin e procedurës ndaj Sveçlës, duke vlerësuar se një vendim i tillë i kontribuon efikasitetit të procedimit të mëtejmë të kësaj çështjeje penale.

“Nuk e kundërshtojmë vendimin e gjykatës, duke vlerësuar që kjo i kontribuon efikasitetit të procedimit të mëtejmë të kësaj çështjeje penale”.

Ndërkaq, i pandehuri Salih Zyba e kundërshtoi veçimin e procedurës ndaj Sveçlës, duke shprehur qëndrimin se ndarja e çështjes nuk është e drejtë.

Kundër këtij vendimi u shpreh edhe mbrojtja e Fitore Pacolli-Dalipit. Avokati i saj, Lavdrim Salihu, tha se në kuptim të provave rasti nuk mund të trajtohet si i ndarë, duke shtuar se ndarja e lëndës do të rezultonte në vështirësim të mbrojtjes efektive për palët. Ai theksoi se vepra penale nuk i afrohet parashkrimit as pas tetë vitesh dhe, sipas tij, parimi i efikasitetit nuk cenohet nga vazhdimi i përbashkët i procedurës.

“E kundërshtoj për shkak se në kuptim të provave, nuk mund t’i cilësojmë si raste të ndara, duke shtuar këtu faktin se një ndarje e serisë së lëndës do të rezultonte në vështirësim të një mbrojtjeje efektive për palët. Konsideroj se për shkak se vepra penale nuk arrin parashkrimin edhe për 8 vite, nuk cenohet parimi i efikasitetit në procedurë”, tha ai.

I pandehuri Salih Zyba kërkoi që seanca të shtyhet, duke arsyetuar se mbrojtja nuk i posedon të gjitha shkresat e lëndës.

Continue Reading

Të kërkuara