Kulturë

Katër ‘jo’ për lirinë: Aktivizmi i grave në luftën kundër patriarkalizmit!

Published

on

Në një akt të guximshëm dhe të mbushur me mesazh, gra në Shtetet e Bashkuara, të frymëzuara nga feministët e Koresë së Jugut, po përdorin abstinencën si një formë rezistence kundër mizogjinisë dhe dhunës ndaj grave. Ky fenomen ka nxitur një lëvizje të re, e cila ka për synim të theksojë dhe kundërshtojë padrejtësitë dhe diskriminimin gjinor që vazhdojnë të mbizotërojnë në shoqëri. Lëvizja 4B, që ka lindur në Kore të Jugut në vitet 2010, po bëhet gjithnjë e më e njohur në platforma si TikTok, ku mijëra gra ndajnë përvojat e tyre dhe bashkohen për të shprehur të drejtën për trupat e tyre.

Ky akt i përfshin katër “Jo”-ja kryesore: Jo martesave, Jo fëmijëve, Jo takimeve dhe marrëdhënieve seksuale me burra, dhe Jo për angazhime që i japin përsëri kontrollin një kulture patriarkale dhe mizogjine. Ky është një akt që shpreh jo vetëm një lëvizje personale për emancipimin e grave, por gjithashtu një akt kolektiv për të sfiduar strukturat e fuqisë që e kufizojnë lirinë dhe të drejtat e grave.

Një ndër përfaqësueset e kësaj lëvizjeje është Christine Ivans, e cila ka vendosur të praktikojë abstinencën nga marrëdhëniet me burra dhe të përqendrohet tek vetvetja. Ajo pohon se ky akt ka sjellë përfitime në jetën e saj personale, duke përfshirë një avancim në karrierën e saj dhe një përmirësim të shëndetit mendor. Pavarësisht sfidave, ajo thekson se ky vendim është një mënyrë për të rimarrë kontrollin mbi jetën e saj, në një kohë kur të drejtat e grave janë kërcënuar, veçanërisht pas shfuqizimit të rastit Roe v. Wade në SHBA.

Për të mbështetur këtë lëvizje, aktorja e njohur Julia Fox gjithashtu shpalli abstinencën si një akt politike, duke e lidhur këtë me heqjen e të drejtës për abort në SHBA. Ajo e ka quajtur këtë një mënyrë për t’u bërë “pjesë e një rezistence” ndaj atyre që po e kufizojnë lirinë e grave.

Mingyeong Lee, një shkrimtare feministe nga Koreja e Jugut dhe një nga themelueset e lëvizjes 4B, shprehet se ishte e kënaqur që lëvizja po arrin të depërtojë në Shtetet e Bashkuara. Ajo thekson se ajo që ka ndodhur në Kore të Jugut, ku dhuna ndaj grave dhe patriarkalizmi janë në një nivel të lartë, është gjithashtu një sfidë që gratë në SHBA e përjetojnë, përveç se në një mënyrë tjetër.

Lëvizja 4B u bë një simbol i forcës dhe bashkëpunimit midis grave që refuzojnë të jenë të trajtuara si makineri riprodhuese, dhe kjo i ka bashkuar gratë nga të dyja anët e globit. Aktivistët e lëvizjes theksojnë se përmes kësaj abstinence, gratë po bëjnë një akt të fuqishëm që u jep atyre mundësinë për të krijuar një botë më të drejtë dhe më të sigurt për veten dhe brezat e ardhshëm.

Përballë sfidave të mëdha, ky akt i abstinencës nuk është vetëm një deklaratë personale, por gjithashtu një mesazh kolektiv që fton shoqërinë të reflektojë mbi mënyrën se si gratë trajtohen dhe si mund të përmirësohet barazia gjinore në çdo aspekt të jetës./DW/

Continue Reading

Kulturë

Ansambli Vokal i Filharmonisë së Kosovës me koncert në Prizren

Published

on

Neser e shtunë, më 18 prill 2026, nga ora 19:30, në Autostrada Hangar në Prizren, Ansambli Vokal i Filharmonisë së Kosovës, nën drejtimin e Rafet Rudit, do të mbajë një koncert me vepra nga repertori vendor dhe ndërkombëtar.
Ky prezantim vjen para paraqitjes në Krakov, Poloni, në kuadër të bashkëpunimit ndërinstitucional ndërmjet Filharmonisë së Kosovës dhe Filharmonisë së Krakovit.

Continue Reading

Kulturë

Saranda Bogujevci zhvilloi takim zyrtar në Maltë

Published

on

Ministrja e Kulturës, Saranda Bogujevci, zhvilloi takim zyrtar në Maltë me ministrin e Kulturës, Pronës dhe Qeverisjes Lokale të Maltës, Owen Bonnici, së bashku me sekretarin e përhershëm Kevin Mahoney dhe kryetarin e Vallettës, Olaf Mackay.

Gjatë takimit u diskutua për forcimin e bashkëpunimit në fushën e kulturës dhe trashëgimisë kulturore, me fokus në shkëmbimin e përvojave dhe praktikave më të mira ndërmjet dy vendeve. Ministrja Bogujevci theksoi rëndësinë e thellimit të bashkëpunimit bilateral dhe ftoi homologun e saj për vizitë në Kosovë, si hap i radhës drejt avancimit të marrëdhënieve kulturore mes Kosovës dhe Maltës.

Në këtë takim morën pjesë edhe zëvendësministrja Nora Arapi Krasniqi dhe drejtoresha e Departamentit të Trashëgimisë Kulturore në MKT, Merita Augustini Ndrecaj.

Continue Reading

Kulturë

Biblioteka Kombëtare e Kosovës bëhet anëtare vëzhguese në rrjetin evropian TRADUKI

Published

on

Në një hap të rëndësishëm drejt forcimit të bashkëpunimit kulturor dhe integrimit të letërsisë kosovare në tregun evropian të përkthimit dhe botimit, Biblioteka Kombëtare e Kosovës është pranuar si anëtare vëzhguese në rrjetin letrar evropian TRADUKI.

Ky zhvillim vjen pas një procesi të gjatë angazhimi institucional dhe lobimi, i cili ka nisur në dhjetor të vitit 2024. Synimi kryesor ka qenë krijimi i mundësive më të mëdha për përkthimin, botimin dhe promovimin e letërsisë shqipe nga Kosova, veçanërisht në gjuhën gjermane, si dhe rritja e prezencës së autorëve kosovarë në platforma ndërkombëtare.

Gjatë Panairit të Librit në Leipzig, ministrja e Kulturës dhe Turizmit, Saranda Bogujevci, zhvilloi takime me drejtues të rrjetit TRADUKI dhe përfaqësues të Ministrisë së Punëve të Jashtme të Gjermanisë, duke riafirmuar përkushtimin e Kosovës për thellimin e bashkëpunimit kulturor ndërkombëtar.

Ndërkohë, drejtoresha e Bibliotekës Kombëtare, Blerina Rogova Gaxha, së bashku me ambasadorin e Kosovës në Gjermani, Faruk Ajeti, zhvilluan një sërë takimesh me përfaqësues të rrjetit TRADUKI dhe institucioneve gjermane. Këto takime kanë ndikuar drejtpërdrejt në avancimin e aplikimit dhe forcimin e bashkëpunimit kulturor ndërinstitucional.

Aplikimi zyrtar për anëtarësim u dorëzua në tetor të vitit 2025, ndërsa në nëntor të po atij viti, Komiteti i TRADUKI miratoi pranimin e Kosovës si anëtare vëzhguese.Ky status pritet të hapë rrugë të reja për promovimin ndërkombëtar të letërsisë kosovare dhe përfshirjen më aktive të saj në rrjetet evropiane të botimit dhe përkthimit.

Continue Reading

Kulturë

Vazhdon java informuese për COOP 2026, sesioni i radhës në Prishtinë

Published

on

Ministria e Kulturës ka bërë të ditur se Desku i Evropës Kreative po vijon organizimin e javës së sesioneve informuese për thirrjen COOP 2026.

Sipas njoftimit, takimi i fundit është mbajtur në hapësirat e 7Arte në Mitrovicë, ndërsa sesioni i radhës pritet të zhvillohet në Prishtinë, nga ora 10:00 deri në 12:00, në ambientet e Bibliotekës Kombëtare të Kosovës “Pjetër Bogdani”.

Të interesuarit mund të marrin më shumë informacione për thirrjen përmes linkut të publikuar nga organizatorët, ndërsa afati për aplikim mbetet i hapur deri më 5 maj 2026.

Continue Reading

Të kërkuara