Kulturë

Katër ‘jo’ për lirinë: Aktivizmi i grave në luftën kundër patriarkalizmit!

Published

on

Në një akt të guximshëm dhe të mbushur me mesazh, gra në Shtetet e Bashkuara, të frymëzuara nga feministët e Koresë së Jugut, po përdorin abstinencën si një formë rezistence kundër mizogjinisë dhe dhunës ndaj grave. Ky fenomen ka nxitur një lëvizje të re, e cila ka për synim të theksojë dhe kundërshtojë padrejtësitë dhe diskriminimin gjinor që vazhdojnë të mbizotërojnë në shoqëri. Lëvizja 4B, që ka lindur në Kore të Jugut në vitet 2010, po bëhet gjithnjë e më e njohur në platforma si TikTok, ku mijëra gra ndajnë përvojat e tyre dhe bashkohen për të shprehur të drejtën për trupat e tyre.

Ky akt i përfshin katër “Jo”-ja kryesore: Jo martesave, Jo fëmijëve, Jo takimeve dhe marrëdhënieve seksuale me burra, dhe Jo për angazhime që i japin përsëri kontrollin një kulture patriarkale dhe mizogjine. Ky është një akt që shpreh jo vetëm një lëvizje personale për emancipimin e grave, por gjithashtu një akt kolektiv për të sfiduar strukturat e fuqisë që e kufizojnë lirinë dhe të drejtat e grave.

Një ndër përfaqësueset e kësaj lëvizjeje është Christine Ivans, e cila ka vendosur të praktikojë abstinencën nga marrëdhëniet me burra dhe të përqendrohet tek vetvetja. Ajo pohon se ky akt ka sjellë përfitime në jetën e saj personale, duke përfshirë një avancim në karrierën e saj dhe një përmirësim të shëndetit mendor. Pavarësisht sfidave, ajo thekson se ky vendim është një mënyrë për të rimarrë kontrollin mbi jetën e saj, në një kohë kur të drejtat e grave janë kërcënuar, veçanërisht pas shfuqizimit të rastit Roe v. Wade në SHBA.

Për të mbështetur këtë lëvizje, aktorja e njohur Julia Fox gjithashtu shpalli abstinencën si një akt politike, duke e lidhur këtë me heqjen e të drejtës për abort në SHBA. Ajo e ka quajtur këtë një mënyrë për t’u bërë “pjesë e një rezistence” ndaj atyre që po e kufizojnë lirinë e grave.

Mingyeong Lee, një shkrimtare feministe nga Koreja e Jugut dhe një nga themelueset e lëvizjes 4B, shprehet se ishte e kënaqur që lëvizja po arrin të depërtojë në Shtetet e Bashkuara. Ajo thekson se ajo që ka ndodhur në Kore të Jugut, ku dhuna ndaj grave dhe patriarkalizmi janë në një nivel të lartë, është gjithashtu një sfidë që gratë në SHBA e përjetojnë, përveç se në një mënyrë tjetër.

Lëvizja 4B u bë një simbol i forcës dhe bashkëpunimit midis grave që refuzojnë të jenë të trajtuara si makineri riprodhuese, dhe kjo i ka bashkuar gratë nga të dyja anët e globit. Aktivistët e lëvizjes theksojnë se përmes kësaj abstinence, gratë po bëjnë një akt të fuqishëm që u jep atyre mundësinë për të krijuar një botë më të drejtë dhe më të sigurt për veten dhe brezat e ardhshëm.

Përballë sfidave të mëdha, ky akt i abstinencës nuk është vetëm një deklaratë personale, por gjithashtu një mesazh kolektiv që fton shoqërinë të reflektojë mbi mënyrën se si gratë trajtohen dhe si mund të përmirësohet barazia gjinore në çdo aspekt të jetës./DW/

Continue Reading

Lajmet

Inaugurohet murali “Çast” në Prishtinë, në nderim të të mbijetuarve të dhunës seksuale gjatë luftës

Published

on

Në Prishtinë është inauguruar murali “Çast”, një vepër artistike kushtuar viktimave dhe të mbijetuarve të dhunës seksuale gjatë luftës së fundit në Kosovë. Projekti është realizuar nga Fondacioni Jahjaga në bashkëpunim me Komunën e Prishtinës.

Gjatë ceremonisë së inaugurimit, ish-presidentja Atifete Jahjaga tha se murali përfaqëson një akt dinjiteti, kujtese dhe përgjegjësie ndaj së vërtetës historike.

Ajo theksoi se pas luftës Kosova trashëgoi pasoja të rënda, përfshirë mbi 20 mijë gra dhe burra që përjetuan dhunë seksuale, duke shtuar se murali është një dëshmi publike dhe një thirrje që kjo histori të mos harrohet.

Kryetari i Prishtinës, Përparim Rama, tha se murali i vendosur në zemër të kryeqytetit do të shërbejë si kujtesë kolektive për brezat e ardhshëm dhe si nderim për të mbijetuarit e këtij krimi të luftës.

Ndërkaq, Igballe Rugova nga Rrjeti i Grave të Kosovës u shpreh se, përkundër njohjes së të drejtave të tyre, të mbijetuarave të dhunës seksuale ende u mungon drejtësia.

Murali “Çast” është vendosur pranë Kinemasë ABC në Prishtinë dhe synon të mbajë gjallë kujtesën për një nga plagët më të rënda të luftës në Kosovë.

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Kosova drejt licencimit të udhërrëfyesve turistikë, pritet të hapet thirrja e parë publike

Published

on

Po bëhen përgatitjet e fundit për nisjen e procesit të licencimit të udhërrëfyesve turistikë në Kosovë.

Për këtë qëllim është mbajtur një takim informues dhe koordinues ndërinstitucional me pjesëmarrjen e përfaqësuesve të institucioneve, organizatave të sektorit të turizmit dhe shoqërisë civile, lidhur me zbatimin e Ligjit për Turizëm dhe Udhëzimit Administrativ që rregullon kushtet, kriteret dhe procedurat për regjistrimin dhe ushtrimin e veprimtarisë së udhërrëfyesve turistikë.

Sipas njoftimit, licencimi i udhërrëfyesve turistikë konsiderohet një hap i rëndësishëm drejt profesionalizimit të sektorit të turizmit, rritjes së cilësisë së shërbimeve dhe promovimit më dinjitoz të trashëgimisë kulturore, historike dhe natyrore të Kosovës.

Përmes këtij procesi synohet vendosja e standardeve të qarta profesionale dhe krijimi i një sistemi të rregulluar për ushtrimin e këtij profesioni.

Pas përfundimit të procedurave përgatitore, pritet të hapet thirrja e parë publike, duke shënuar nisjen zyrtare të procesit të licencimit të udhërrëfyesve turistikë në vend.

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Hapet sot në Prishtinë edicioni i 26-të i Panairit të Librit

Published

on

“Libri hap botën” është motoja e edicionit të 26-të të Panairit të Librit në Prishtinë, i cili hapet sot në mesditë në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë.

Ky panair, i cili konsiderohet ngjarja më e madhe e librit në vend, synon të promovojë leximin dhe të sjellë më afër lexuesit botimet më të reja nga autorë dhe shtëpi botuese nga Kosova, Shqipëria, Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi.

Sipas Shoqatës së Botuesve të Kosovës, këtë vit vërehet një rënie e numrit të botuesve pjesëmarrës, rreth 60 gjithsej, krahasuar me vitet e kaluara kur ky numër ishte më i lartë. Organizatorët theksojnë se kjo ka ndikuar edhe në uljen e numrit të vizitorëve, që këtë vit pritet të arrijë rreth 30 mijë.

Kryetari i Shoqatës së Botuesve të Kosovës, Edon Zeneli, tha se panairi duhet parë si një festë e librit dhe jo si një librari e madhe, duke theksuar se qëllimi kryesor mbetet nxitja e leximit te të rinjtë.

Në këtë edicion do të mbahen rreth 20 aktivitete kulturore e letrare, përfshirë edhe përvjetorë të rëndësishëm të figurave të letërsisë shqipe si Ismail Kadare, Rexhep Qosja dhe Adem Demaçi.

Panairi sjell rreth 2,000 tituj të rinj, ndërsa në total janë të pranishme rreth 6,000 botime të viteve të fundit. Botimet “KOHA” prezantojnë 120 tituj, prej të cilëve gjashtë janë botime ekskluzive për këtë ngjarje, me zbritje që arrijnë deri në 90 për qind.

Panairi i Librit do të zgjasë pesë ditë dhe mbetet vendtakimi kryesor mes lexuesve, shkrimtarëve dhe botuesve, duke u konsideruar një nga ngjarjet më të rëndësishme kulturore në vend.

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Publikohet traileri i filmit “HANA” nga regjisori Ujkan Hysaj

Published

on

Është publikuar traileri i filmit debutues “HANA”, me regji nga regjisori i vlerësuar Ujkan Hysaj.

Filmi zhvillohet në Kosovën e pasluftës dhe ndjek historinë e një aktoreje që merr pjesë në një program të terapisë artistike për të mbijetuarat e dhunës seksuale gjatë luftës. Gjatë këtij procesi, ajo përballet papritur me traumën e saj të fshehur.

“HANA” sjell një rrëfim emocional mbi kujtesën, guximin dhe shërimin, duke eksploruar mënyrën se si arti mund të shndërrohet në një rrugë për rimarrjen e zërit dhe forcës personale./Qendra Kinematografike e Kosoves/

/A.K/

Continue Reading

Të kërkuara