Botë

Kallas: Evropa duhet të rrisë presionin ndaj Moskës

Published

on

Shefja e politikës së jashtme të Bashkimit Evropian (BE), Kaja Kallas, tha se Kievi dhe partnerët e tij duhet të vazhdojnë të ushtrojnë presion mbi Rusinë për ta përmirësuar pozitën e Ukrainës në çfarëdo negociate eventuale për t’i dhënë fund luftës.

Duke folur më 14 janar në një intervistë për Radion Evropa e Lirë dhe disa gazeta evropiane, Kallas tha se rritja e presionit ekonomik ndaj Moskës dhe izolimi i saj ndërkombëtar janë mënyrat e vetme për të parandaluar mundësinë që Rusia të marrë epërsinë.

Nuk duhet t’i nënvlerësojmë aftësitë tona dhe t’i mbivlerësojmë ato të rusëve”, tha Kallas. “Rusia nganjëherë duket si një fuqi misterioze që nuk mund të mposhtet. Kjo nuk është e vërtetë. Ne jemi më të fortë si në aspektin ushtarak, ashtu edhe në atë ekonomik. Duhet t’u qasemi gjërave nga një pozicion force”.

Ekonomia ruse ka pësuar disa goditje, si rritjen e normave të interesit mbi 20 për qind, Gazprom-i është detyruar të largojë nga puna 40 për qind të stafit menaxhues të saj, tregu i punës është “në gjendje shumë të keqe” dhe ushtria ruse është detyruar të rekrutojë ushtarëve koreano-veriorë për të luftuar në anën e Moskës, tha ajo.

E gjithë kjo tregon se ata nuk janë në një pozicion të mirë”, shtoi ajo.

Rusia është e bindur se koha është në anën e saj, por Kallas tha se beson se ky pretendim është i gabuar dhe se aleatët perëndimorë të Kievit duhet të rrisin më tej presionin ekonomik.

Shohim që rezervat e tyre monetare janë shteruar plotësisht. Ata kanë shumë më pak të ardhura sesa më parë nga shitja e naftës dhe gazit”, tha ajo.

Bashkimi Evropian do të diskutojë për sanksionet ndërsa përpiqet të vendosë për një pako të 16-të që do të përkojë me përvjetorin e luftës më 24 shkurt, tha një zyrtar i BE-së për Radion Evropa e Lirë. Pakoja do të jetë përmbajtësore, pavarësisht vështirësisë për të gjetur fusha të reja për sanksione, tha zyrtari.

Fokusi i pakos pritet të jenë masat teknike dhe ato kundër shmangies së sanksioneve. Gjithashtu, diskutimet do të shqyrtojnë kufizimet e importit të aluminit si lëndë e parë, tarifat për produktet bujqësore, përfshirë kimikatet e përdorura në plehra, dhe masa të tjera për të kufizuar atë që quhet flota e errët e cisternave të naftës të Rusisë, sipas zyrtarit.

Kallas shprehu besimin se Bashkimi Evropian do të mund të ruajë unitetin në politikën për dërgimin e armëve dhe ndihmave të tjera në Ukrainë, pavarësisht rezistencës nga disa qeveri evropiane që janë simpatizuese ndaj Rusisë.

Ish-kryeministrja e Estonisë tha se Bashkimi Evropian ka ruajtur unitetin pavarësisht “negociatave të vështira” me ato qeveri.

Po bëhet gjithnjë e më e vështirë”, pranoi ajo. “Megjithatë, ende besoj se mund të përfaqësojmë një pozicion të bashkuar, sepse vetëm kështu mund të mbetemi të fortë”.

Sa më e fortë të jetë Ukraina në fushën e betejës, aq më e fortë do të jetë edhe në tryezën e negociatave, tha ajo.

Kallas gjithashtu komentoi mbi deklaratën e presidentit të zgjedhur amerikan, Donald Trump, se ai do ta përfundojë luftën shpejt, duke thënë se bota pret planin e Trumpit.

Nëse Trump, i cili pritet të inaugurohet më 20 janar, përdor vërtet fuqinë e SHBA-së për të ushtruar presion mbi presidentin rus, Vladimir Putin, që të tërheqë trupat nga Ukraina dhe të ndalojë bombardimin e civilëve dhe infrastrukturës civile, lufta mund të përfundojë në kohë, tha ajo.

Por, ajo përsëriti qëndrimin e BE-së se nuk duhet të ketë asnjë vendim për Ukrainën pa pëlqimin e Ukrainës, dhe kjo vlen edhe për Evropën.

Është e qartë që cilado marrëveshje të arrihet, Evropa duhet të jetë pjesë e saj. Është detyrë e ukrainasve të vendosin se çfarë lloj marrëveshjeje është e pranueshme për ta”, tha ajo.

Se a dëshiron me të vërtetë Putini paqe është temë tjetër, tha ajo, duke paralajmëruar se një armëpushim do të përdorej nga rusët vetëm për të rigrupuar dhe rimbushur forcat e tyre.

Rusët nuk i kanë respektuar kurrë armëpushimet. Prandaj është e rëndësishme për Evropën që paqja të jetë e qëndrueshme dhe e përhershme”, tha ajo.

Kallas gjithashtu foli për sulmet e fundit ndaj kabllove nënujore në Detin Baltik, duke theksuar se do të ishte një gabim t’i trajtojmë ato ndaras nga sulmet ndaj infrastrukturës kritike evropiane. Incidentet duhet të konsiderohen kolektivisht dhe gjithashtu në kontekstin e sulmeve të ngjashme që ajo tha se Kina ka kryer kundër Tajvanit dhe Koresë së Jugut.

Kjo tregon nevojën për të zhvilluar më tej ligjin ndërkombëtar detar dhe për të forcuar më tej sanksionet kundër flotës së errët të Rusisë, që ajo përdor për të shmangur sanksionet ndaj eksporteve të saj të naftës, tha Kallas./REL/

Lajmet

Dy viktima nga stuhitë në Francë, mbi 53 mijë familje mbeten pa energji elektrike

Published

on

Të paktën dy persona kanë humbur jetën pasi stuhi të fuqishme goditën Francën gjatë natës, duke i dhënë fund një vale të zgjatur të të nxehtit.

Sipas mediave franceze, në Saint-Victornienne një grua humbi jetën pasi u godit nga një pemë e rrëzuar, ndërsa në Dolomieux një burrë u gjet i karbonizuar në një punishte që mori flakë pasi u godit nga rrufeja.

Operatori i rrjetit elektrik Enedis njoftoi se rreth 53 mijë familje kanë mbetur pa energji elektrike. Ndërprerjet kanë prekur kryesisht rajonet Auvergne-Rhône-Alpes në juglindje dhe New Aquitaine në jugperëndim të Francës.

Ndërkohë, shërbimi meteorologjik Meteo-France ka hequr paralajmërimin portokalli për stuhi në departamentet e prekura, pasi më herët kishte paralajmëruar për breshër dhe erëra të forta në disa pjesë të vendit./A.K/

Continue Reading

Aktualitet

SHBA dhe Irani përshkallëzojnë sulmet për kontrollin e Ngushticës së Hormuzit

Published

on

By

Ushtria e Shteteve të Bashkuara ka ndërmarrë një valë sulmesh kundër Iranit për të gjashtën natë radhazi, përgjatë një përplasjeje ushtarake për kontrollin e Ngushticës së Hormuzit.

Komanda Qendrore e SHBA-së (Centcom) njoftoi se sulmet kishin për qëllim “të zvogëlonin më tej aftësitë ushtarake iraniane”, ndërsa konfirmoi gjithashtu se ka hipur në një anije si pjesë e bllokadës së porteve iraniane. Në anën tjetër, mediat shtetërore dhe autoritetet provinciale të Iranit raportuan se sulmet amerikane goditën infrastrukturën civile, duke përfshirë ura, një stacion treni dhe një aeroport. BBC Verify ka konfirmuar sulmin mbi një urë në perëndim të Bandar Abbas-it në provincën Hormozgan.

Korpusi i Gardës Revolucionare të Iranit (IRGC) deklaroi se është hakmarrë duke goditur pikat e radarëve të vëzhgimit detar të SHBA-së në Oman, si dhe objektiva në Kuvajt dhe Bahrejn. Ky korpus pretendoi gjithashtu se ka sulmuar një qendër komande të operacioneve speciale të SHBA-së në Al-Tanf të Sirisë, pranë kufirit me Jordaninë, si kundërpërgjigje ndaj vrasjes së ushtarëve iranianë dy ditë më parë. Për këtë pretendim nuk ka pasur asnjë koment nga Siria apo SHBA-ja.

Autoritetet e Kuvajtit njoftuan se sulmet iraniane goditën stacionet e prodhimit të energjisë dhe të shkripëzimit të ujit, duke shkaktuar dëme materiale, një zjarr dhe ndërprerje të energjisë elektrike. Ndërkaq, ushtria e Jordanisë bëri të ditur se ka rrëzuar tre raketa iraniane, pa raportuar për viktima apo dëme.

Në Kurdistanit Irakian, tetë persona u vranë dhe disa të tjerë u plagosën në qytetin e Sulaymaniyah-s në orët e para të mëngjesit, sipas agjencisë kurde të lajmeve Rudaw dhe Agence France-Presse. Forcat kurde ia faturuan këtë sulm Iranit, ndërsa njoftuan veçmas se kanë rrëzuar edhe tetë dronë mbi qytetin e Erbit, pa pasur viktima.

Ngushtica e Hormuzit – një rrugë ujore kritike përgjatë bregdetit të Iranit, të cilën Teherani e bllokoi pas sulmeve të përbashkëta të SHBA-së dhe Izraelit – mbetet e mbyllur. Kjo situatë ka ndikuar në qarkullimin e naftës nga rajoni, gjë që shtyu kreun e Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë, Fatih Birol, të shprehë shqetësimin për furnizimet globale me energji nëse situata nuk përmirësohet në javët e ardhshme.

Gjatë ditës së premte, ministrat e jashtëm të Kinës dhe Pakistanit bënë thirrje që SHBA-ja dhe Irani të ndërpresin luftimet dhe të rifillojnë negociatat. Ndërkaq, sulmet amerikane të natës së fundit goditën gjithashtu pranë ishullit Qeshm, si dhe në qytetet bregdetare jugore Bandar Abbas dhe Bushehr, ku ndodhet edhe një central bërthamor. /BBC/

 

Continue Reading

Aktualitet

Trump pretendon se Kina vodhi të dhënat e 220 milionë votuesve në zgjedhjet e 2020-ës

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka mbajtur një fjalim të rëndësishëm në orët e pikut televiziv (primetime), ku akuzoi Kinën për ndërhyrje në zgjedhjet presidenciale të vitit 2020 dhe pretendoi për ekzistencën e “dobësive tronditëse” në sistemet amerikane të votimit.

Trump, i cili foli nga Shtëpia e Bardhë të enjten, ka bërë vazhdimisht pretendime të pabazuara për mashtrim me votat dhe ndërhyrje të huaja në zgjedhjet e vitit 2020, të cilat i humbi përballë Joe Biden, transmeton BBC.

Në fjalimin e tij gjysmë-orësh, të mbajtur tre muaj para zgjedhjeve afatmesme (midterms), ai deklaroi se ka deklasifikuar qindra dokumente të inteligjencës që mbështesin pretendimet e tij se Pekini ishte përpjekur të anonte zgjedhjet në favor të Bidenit. Megjithatë, komuniteti i inteligjencës amerikane ka konkluduar më parë se Kina nuk ka ndërhyrë në ato zgjedhje.

Trump foli para disa anëtarëve të lartë të ekipit të tij, ndërsa gazetarëve nuk iu lejua t’i bënin pyetje presidentit.

Akuzat për vjedhjen e të dhënave të 220 milionë votuesve

Gjatë fjalës së tij, Trump akuzoi Kinën për “përvetësim të paligjshëm” të 220 milionë dosjeve të votuesve, duke përfshirë edhe të dhënat e tyre personale.

Ai deklaroi se të dhënat e votuesve në 18 shtete u “bllokuan, u vodhën ose u hakeruan nga Kina”, ndërsa akuzoi personat përgjegjës që duhej të jepnin alarmin se nuk ia kishin zbuluar këtë gjetje zyrtarëve qeveritarë apo Kongresit.

Mirëpo, Trump nuk prezantoi asnjë provë që vërteton se Kina i ka përdorur këto informacione për të ndryshuar sistemet e votimit apo për të ndikuar në rezultatin e zgjedhjeve.

Reagimi i Kinës dhe qëndrimi i Inteligjencës Amerikane

Në përgjigje të këtij fjalimi, Ambasada Kineze në Uashington deklaroi për agjencinë e lajmeve Reuters se Pekini “nuk ka ndërhyrë kurrë dhe nuk do të ndërhyjë kurrë në zgjedhjet presidenciale”. Ndërkohë, BBC ka kontaktuar edhe Ministrinë e Jashtme të Kinës për një koment zyrtar.

Komentet e presidentit bien ndesh drejtpërdrejt me vlerësimet e mëparshme të inteligjencës amerikane. Një raport i vitit 2021 nga Këshilli Kombëtar i Inteligjencës i SHBA-së (NIC) theksonte me “besim të lartë” se Kina nuk kishte ndërhyrë në ato zgjedhje.

“Ne vlerësojmë se Kina nuk ka ndërmarrë përpjekje ndërhyrjeje dhe, ndonëse i ka shqyrtuar, nuk ka zbatuar përpjekje ndikimi me qëllim ndryshimin e rezultatit të zgjedhjeve presidenciale në SHBA,” thuhej në raport.

Sipas dokumentit, kjo ka ndodhur ndoshta sepse Pekini “nuk e shihte asnjërin prej rezultateve zgjedhore si mjaftueshëm të favorshëm për të rrezikuar një reagim të ashpër nëse do të kapej duke ndërhyrë”.

Demokratët: “Trump po përpiqet të mbjellë dyshime”

Nga ana tjetër, Demokratët e akuzuan Trumpin për përpjekje për të mbjellë dyshime mbi sigurinë e zgjedhjeve të ardhshme afatmesme të nëntorit, të cilat do të përcaktojnë kontrollin e Kongresit për pjesën e mbetur të mandatit të tij presidencial.

Chuck Schumer, lideri i demokratëve në Senat, shkroi në rrjetet sociale:

“Të jemi të qartë — në Amerikë, votuesit zgjedhin liderët e tyre, jo e kundërta. Demokratët do të luftojnë fort për t’u siguruar që çdo votues amerikan të mund të votojë i lirë, pa pengesa apo ndërhyrje nga Donald Trump.”

Rënia në sondazhe dhe konteksti aktual

Fjalimi i Trumpit nga Shtëpia e Bardhë vjen menjëherë pas publikimit të një sondazhi të ri nga Washington Post-Ipsos. Sondazhi tregon se shkalla e popullaritetit të presidentit ka rënë në 37%, me shumë votues që shprehen pesimistë për koston e lartë të jetesës dhe luftën e vazhdueshme me Iranin. /BBC/

Continue Reading

Lajmet

Tërmet 5.9 ballë godet Zelandën e Re

Published

on

Një tërmet me magnitudë 5.9 ka goditur qytetin Te Anau në Ishullin Jugor të Zelandës së Re, duke shkaktuar lëkundje të forta, por pa raportime të menjëhershme për të lënduar apo dëme materiale.

Epiqendra ishte rreth 40 kilometra në veri të Te Anaut, pranë rajonit turistik Fiordland.

Fillimisht autoritetet vlerësuan magnitudën në 6.3 dhe lëshuan paralajmërim për cunami, duke u bërë thirrje banorëve të zonave bregdetare të zhvendoseshin në vende më të sigurta.

Pas rishikimit të të dhënave, magnituda u ul në 5.9, paralajmërimi u zbut dhe më pas u anulua plotësisht./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara