Lajmet

Ka mjaftueshëm oksigjen në Hënë për tetë miliardë njerëz, sipas shkencëtarëve

Llogaritjet shkencore bazohen në faktin se njeriu ka nevojë për 800 gram oksigjen në ditë për të mbijetuar.

Published

on

Atmosfera në Hënë nuk përmban oksigjen të mjaftueshëm për jetën e njeriut, por nën shtresën e saj shkëmbore ka oksigjen të mjaftueshëm për të lejuar jetën e tetë miliardë njerëzve.

Shkencëtarët e shquar, të udhëhequr nga John Grant, pohojnë se Hëna përmban shumë minerale që janë të lidhura ngushtë me oksigjenin dhe se nën shtresën sipërfaqësore të shkëmbit të quajtur regolit mund të ketë oksigjen të mjaftueshëm për tetë miliardë njerëz për të mbijetuar mbi 100.000 vjet.

Llogaritjet shkencore bazohen në faktin se njeriu ka nevojë për 800 gram oksigjen në ditë për të mbijetuar, dhe regoliti është rreth 10 metra i thellë. Regoliti hënor përbëhet nga 45 për qind oksigjen, i cili është i lidhur fort me minerale si silikoni, alumini dhe oksidet e hekurit dhe magnezit.

Në mënyrë që oksigjeni të jetë i disponueshëm, kërkohet një proces nxjerrjeje që është i thjeshtë. Ky sistem konsumon shumë energji dhe për të qenë i qëndrueshëm, duhet të ketë mbështetjen e energjisë diellore ose burimeve të tjera të energjisë në dispozicion në Hënë.

Agjencia Australiane e Hapësirës dhe agjencia amerikane e hapësirës NASA nënshkruan një marrëveshje në tetor për të dërguar një rover në Hënë me qëllim të mbledhjes së gurëve të hënës dhe përpjekjes për nxjerrjen e oksigjenit prej tij.

Shkencëtari foli edhe për zhvillimin e një reaktori eksperimental me një kompani belge për të përmirësuar procesin e krijimit të oksigjenit me anë të elektrolizës. Teknologjia e re mund të dërgohet në Hënë deri në vitin 2025 si pjesë e misionit të bazuar në burime të Agjencisë Evropiane të Hapësirës.

Vendi

Nisin xhirimet e filmit të shkurtër “Deltar” me regji të Ibër Dearit

Published

on

Kanë nisur xhirimet e filmit me metrazh të shkurtër “Deltar”, me regji të Ibër Dearit, ndërsa producent dhe skenarist është Afrim Muçaj. Filmi është i subvencionuar nga Qendra Kinematografike e Kosovës.

“Deltar” sjell historinë e një djaloshi i cili detyrohet të largohet nga shtëpia së bashku me familjen, ndërsa qeni i tij mbetet pas, i lidhur në zinxhir.

Filmi trajton tema si lufta, braktisja, humbja, ikja dhe ndarja nga gjithçka që një fëmijë njeh dhe do, duke e sjellë luftën dhe pasojat e saj përmes përjetimit të një fëmije.

Në kastin e filmit janë Ledion Mulaki, Afrim Muçaj, Gentrit Shala, Mia Muçaj dhe Valon Nuhiu, së bashku me aktorë të tjerë./A.K/

Continue Reading

Rajoni

Tragjedi në Floridë: Humbin jetën 3 fëmijë të një familjeje shqiptare si pasojë e një zjarri në banesë

Published

on

By

Një ngjarje e rëndë ka goditur një familje me origjinë nga Shqipëria në Jacksonville të Floridës, ku tre fëmijë kanë humbur jetën pasi banesa e tyre dykatëshe u përfshirë nga flakët në orët e para të mëngjesit të së mërkurës.

Nga ky zjarr katër persona të tjerë, dy fëmijë dhe dy të rritur, ndodhen në gjendje kritike për jetën në spital. Bilanci u konfirmua nga shefi i Departamentit të Zjarrfikësve dhe Shpëtimit të Jacksonville, Percy Golden.

Zjarri shpërtheu rreth orës 05:15 në zonën Windergate Drive. Me të mbërritur në vendngjarje, ekipet e shpëtimit gjetën katin e parë të përfshirë nga flakët e fuqishme dhe katin e dytë të mbushur me tym të dendur.

Ndonëse dy të rritur dhe dy fëmijë arritën të dilnin nga ndërtesa, zjarrfikësit gjetën brenda tre fëmijët e tjerë pa shenja jete. Sipas dëshmive të fqinjëve, banorët e zonës ndihmuan për të nxjerrë nga dritarja e katit të dytë një foshnjë dhe një adult përpara se zjarri të vihej nën kontroll rreth orës 05:40.

Pranë banesës së shkatërruar mbërritën edhe gjyshërit e fëmijëve, Alia dhe Artan Sulollari, teksa mediat lokale kapën momentet prekëse të familjarëve pranë shtëpisë së dëmtuar rëndë.

Departamenti i Zjarrfikësve ka shprehur ngushëllime të thella për familjen, ndërsa Kryqi i Kuq Amerikan është angazhuar për t’i ardhur në ndihmë personave të mbetur pa strehë. Autoritetet kompetente kanë nisur menjëherë hetimet për të përcaktuar shkaqet e këtij zjarri fatal.

 

Continue Reading

lajme

Palatova në takim lamtumirës me Kurtin, bën thirrje për formimin e institucioneve

Published

on

By

Shefja në detyrë e Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë, Eva Palatova, ka zhvilluar një takim lamtumirës me kryeministrin në detyrë, Albin Kurti.

Në qendër të këtij takimi ishte kriza politike në vend, me ç’rast diplomatja e BE-së ia ka përcjellë kreut të ekzekutivit në detyrë kërkesën e prerë të Brukselit për zhbllokimin e situatës dhe ngritjen e menjëhershme të institucioneve të reja.

Përmes një njoftimi zyrtar pas takimit, Zyra e BE-së në Kosovë bëri me dije se Palatova ka nënvizuar rëndësinë e reformave dhe shfrytëzimit të mbështetjes financiare evropiane.

“Duke i dhënë lamtumirën Kryeministrit në detyrë Albin Kurti, Shefja në detyrë e BE-së në Kosovë Eva Palatova përsëriti thirrjen e BE-së për formimin e institucioneve të Kosovës, tejkalimin e ngërçit politik, avancimin e reformave dhe shfrytëzimin e plotë të Planit të Rritjes të BE-së për zhvillimin e Kosovës si një vend shumetnik që aspiron anëtarësimin në BE. BE-ja është partneri më i fuqishëm i Kosovës”, thuhet në njoftim.

Ky takim vjen në një kohë kur opozita po zhvillon protesta para ndërtesës së Qeverisë, duke kërkuar po ashtu vazhdimin e seancës konstituive të Kuvendit dhe zgjidhjen e ngërçit institucional.

Continue Reading

Lajmet

KGJK refuzon kthimin e gjyqtarëve dhe stafit serb të dorëhequr në veri: Emrat i dërgohen Presidentes për lirim nga detyra

Published

on

By

Këshilli Gjyqësor i Kosovës (KGJK) ka refuzuar kërkesat e gjyqtarëve dhe stafit administrativ serb në veri të vendit për tërheqjen e dorëheqjeve dhe rikthimin e tyre në sistemin gjyqësor, pas dorëheqjes masive që kishin bërë në vitin 2022.

Vendimi u mor me 9 vota për, 1 kundër dhe 1 abstenim. Pas këtij vendimi, emrat e zyrtarëve serbë do t’i përcillen ushtrueses së detyrës së presidentes për lirim zyrtar nga detyra.

Artan Abazi, anëtar i KGJK-së kundërshtoi rikthimin e tyre, duke theksuar se dorëheqjet e vitit 2022 ishin të parevokueshme dhe se mungesa katërvjeçare i ka bërë ata profesionalisht të papërshtatshëm për shkak të ndryshimit të ligjeve dhe praktikave.

“Duke pasur parasysh që në vitin 2022, këta gjyqtarë me vullnetin e tyre kanë dhënë dorëheqje të parevokueshme… ata kanë humbur edhe aftësinë profesionale për ta ushtruar pozitën. Po ashtu, konsideroj se disa janë të përfshirë në aktivitete politike dhe s’kanë vend në sistem, ndërsa për disa nuk e dimë nëse kanë kryer vepra penale”.

Ivana Milenkoviq, anëtare e KGJK-së mbështeti kërkesën për rikthim, duke argumentuar se pranimit i tërheqjes së dorëheqjeve do të garantonte të drejtat kushtetuese për qytetarët e atij rajoni.

Me këtë vendim, KGJK-ja u ka dhënë fund speculimeve për një rikthim të mundshëm të zyrtarëve të dorëhequr, duke hapur rrugën për përmbylljen ligjore të statusit të tyre. /E.A/

 

Continue Reading

Të kërkuara