Aktivistja e klimës Greta Thunberg është zbuluar si ylli i kopertinës së numrit debutues të Vogue Skandinavia.
“Për këtë numër debutues, jam jashtëzakonisht krenare që shfaq Greta Thunberg në kopertinë”, tha kryeredaktorja e revistës, Martina Bonnier, në letrën e redaktorit.
“Jo vetëm që ajo është një figurë e vetme skandinave dhe forcë ndryshimi, ajo gjithashtu mishëron dashurinë për natyrën, ndjekjen e qëndrueshmërisë dhe paturpësinë e paepur që është në thelbin e vizionit tonë”, shtoi ajo.
Thunberg për herë të parë tërhoqi vëmendje globale më 2018, kur ajo braktisi shkollën në moshën 15 vjeçare, për të protestuar jashtë Parlamentit Suedez, duke kërkuar që qeveria të ulë emetimet e saj të karbonit.
Ajo shpejt katalizoi një lëvizje të grevave të të rinjve, dhe tani, në moshën 18 vjeçare, Thunberg është një nga aktivistet më të mëdha të mjedisit në botë.
Ajo është nominuar për çmimin Nobel për Paqe tre vjet me radhë.
Në një profil shoqërues në Vogue Scandinavia, Thunberg vuri në pah rolin e modës së shpejtë, prodhimin masiv të veshjeve të lira përmes shfrytëzimit të punës dhe cilësisë së dobët në përkeqësimin e krizës klimatike.
“Nëse jeni duke blerë modë të shpejtë, atëherë po kontribuoni në atë industri dhe po i inkurajoni ata të zgjerohen dhe të vazhdojnë procesin e tyre të dëmshëm”, tha ajo për Vogue.
“Sigurisht që e kuptoj që për disa njerëz moda është një pjesë e madhe e mënyrës sesi ata duan të shprehin veten dhe identitetin e tyre”, shtoi Thunberg.
Në vitin 2018, 2.31 miliardë ton emetime të gazrave serrë erdhën nga industria e modës, duke përbërë 4% të totalit global.
Revista inauguruese e Vogue Scandinavia, e cila fokusohet në një temë qendrore të natyrës, përkon me publikimin e një raporti të ri të IPCC-së mbi ndryshimin e klimës, të cilin Kombet e Bashkuara (OKB) e quajtën një “kod të kuq për njerëzimin”.
Zëri i një gjenerate
Mesazhi i fushatës së parë të Thunberg, “Greva shkollore për klimën”, u shpërnda në të gjithë globin në vitin 2018, duke frymëzuar dhjetëra mijëra të rinj të tjerë që të organizojnë thirrjet e tyre për veprim.
Vitin pasues, ajo shkoi në New York City për të marrë pjesë në Samitin e OKB-së për Veprimin ndaj Klimës. Aty, ajo kritikoi vazhdimisht “lojtarët” e fuqisë globale për nxitjen e vetëkënaqësisë në vend të urgjencës.
“Unë dua që ju të veproni si në një krizë. Unë dua që ju të veproni sikur shtëpia jonë po digjet. Sepse është duke u djegur”, tha Thunberg në Forumin Ekonomik Botëror më 2019.
Por, qasja e drejtpërdrejtë e Thunberg për të trajtuar ngrohjen globale nuk është mirëpritur nga të gjithë.
Në intervistën për Vogue, ajo iu drejtua kritikëve të saj, më së shumti ish-presidentit amerikan Donald Trump, i cili në vitin 2019 shkroi në Twitter se Thunberg kishte një problem të menaxhimit të zemërimit.
“Duhet ta shihni nga një perspektivë më e madhe”, tha ajo për Vogue.
“Pse ata po shkruajnë gjëra të tilla? Sepse ata mendojnë se ne jemi shumë të zhurmshëm dhe duan të na bëjnë të heshtim, qoftë duke na trembur, frikësuar apo përhapur dyshime … Pra, kjo është, në një farë mënyre, një shenjë shumë pozitive që ne kemi ndikim”, tha aktivistja.
Ajo gjithashtu reflektoi mbi ndikimin përçarës që kriza klimatike ka pasur në vitet e saj më formuese.
“Gjëja ideale do të ishte thjesht të kthehesh në shkollë dhe të përfundosh arsimin dhe të mos shqetësohesh për klimën”, tha ajo në intervistë.
“Por për sa kohë që ka nevojë për aktivistë, unë do të jem një aktiviste”, përfundoi Thunberg./CNN/KultPlus.com
Kosova do të shënojë 148-vjetorin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit dhe 27-vjetorin e Çlirimit të vendit me një agjendë të gjerë aktivitetesh përkujtimore dhe festive, që përfshijnë homazhe, ekspozita, koncerte dhe veprimtari shkencore.
Aktivitetet kanë nisur me ceremoninë për Lidhjen Shqiptare të Prizrenit në kompleksin historik në Prizren, ndërsa programi qendror do të zhvillohet më 12 qershor me homazhe në Prekaz, te varret e figurave të njohura kombëtare dhe në monumentet e dëshmorëve në Prishtinë.
Në kuadër të shënimeve do të hapet edhe ekspozita “KFOR and Kosova 25+” në Bibliotekën Kombëtare, do të mbahet pritja shtetërore dhe koncerti festiv “Liria na Bashkon” në Gjakovë me ansamble nga Kosova, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut.
Më 25 qershor parashihet edhe një ligjëratë përkujtimore për akademikun Rexhep Qosja në Bibliotekën Kombëtare, me rastin e 90-vjetorit të lindjes së tij.
Institucionet e Kosovës theksojnë se përmes këtyre aktiviteteve synohet nderimi i ngjarjeve dhe figurave që kanë shënuar historinë kombëtare dhe rrugëtimin drejt lirisë./A.K/
Peja do të jetë qendër e aktiviteteve outdoor nga 11 deri më 14 qershor, me organizimin e edicionit të tretë të “Peja Outdoor Festival”, festivalit të parë në Kosovë të dedikuar turizmit aktiv, rekreacionit dhe mirëqenies në natyrë.
Gjatë katër ditëve të festivalit, në Pejë dhe Rugovë do të zhvillohen mbi 40 aktivitete sportive, rekreative, edukative dhe kulturore, përfshirë ecje malore, çiklizëm, vrapim, ngjitje, paragliding, speleologji, punëtori tradicionale dhe programe për fëmijë e të rinj.
Organizatorët theksojnë se festivali synon promovimin e Pejës dhe Rugovës si destinacione të turizmit aktiv, duke u ofruar vizitorëve mundësinë të përjetojnë natyrën, kulturën lokale dhe aktivitetin fizik në një mënyrë gjithëpërfshirëse.
Një nga risitë kryesore të këtij edicioni është gara “Peja Trail Run”, e cila do të mbahet më 14 qershor dhe pritet të mbledhë rreth 300 garues nga Kosova, rajoni dhe vende të ndryshme të botës në kategoritë 10 dhe 23 kilometra.
Hapja zyrtare e festivalit do të mbahet më 11 qershor, nga ora 20:30, te Mulliri i Haxhi Zekës në Pejë./A.K/
Muzeu “Eksodi ’99” do të hapet të mërkurën, më 10 qershor, në ora 19:30, në ambientet e Stacionit të Trenave në Prishtinë.
I themeluar nga “Reporting House”, muzeu vjen si një kujtesë e përhershme për përjetimet e qindra mijëra qytetarëve të Kosovës gjatë periudhës mars-qershor 1999, kur shqiptarët u dëbuan me forcë nga shtëpitë e tyre përgjatë linjës hekurudhore Prishtinë–Han i Elezit.
Ekspozita paraqet 48 rrëfime të personave që përjetuan eksodin e luftës, të treguara 27 vjet më vonë. Historitë janë të ndara në katër tema kryesore: dëbimi, jeta në kampet e refugjatëve, qëndrimi te familjet mikpritëse dhe kthimi në Kosovë pas luftës.
Sipas organizatorëve, muzeu synon të ruajë kujtesën kolektive të një prej periudhave më të dhimbshme në historinë e vendit. Gjatë pranverës së vitit 1999, mijëra familje u detyruan të largoheshin nga Kosova me trena të mbushur plot, ndërsa shumë prej tyre u privuan edhe nga dokumentet personale në kuadër të fushatës së dëbimit masiv.
Në ekspozitë përfshihen edhe rrëfime të personave që nuk u larguan nga vendi, që u fshehën gjatë luftës, iu bashkuan rezistencës së armatosur ose përjetuan ngjarje tragjike, si rasti i politikanit Fehmi Agani, i cili u nxor nga treni dhe më pas u vra.
Producentja e muzeut është gazetarja Jeta Xharra, drejtoreshë e BIRN Kosova, ndërsa ekspozita muzeore është kuruar nga Gazmend Ejupi.
Përmes këtyre dëshmive, Muzeu “Eksodi ’99” synon të kujtojë vuajtjet, mbijetesën dhe kthimin e qytetarëve të Kosovës, duke dokumentuar një kapitull të rëndësishëm të historisë së vendit që nuk duhet të harrohet. /A.K/
Pianistja e njohur kosovare, Lule Elezi, është prezantuar me sukses para publikut polak në kuadër të festivalit “Supraska Wiosna Chopinowska”, që u mbajt në qytetin Supraśl të Polonisë.
Përmes një koncerti recital, Elezi interpretoi para një audience të gjerë, duke sjellë një mbrëmje të veçantë artistike në një nga ngjarjet kulturore të njohura të këtij rajoni.
Pianistja ka bërë të ditur se performanca në Supraśl ishte një përvojë e veçantë, duke e cilësuar si një mbrëmje që krijoi një lidhje të fortë emocionale mes saj dhe publikut.
“Në një qytet ku natyra, spiritualiteti dhe arti bashkëjetojnë në harmoni të plotë, pata kënaqësinë të mbaj koncert recital në kuadër të festivalit ‘Supraska Wiosna Chopinowska’. Kjo mbrëmje u bë urë e padukshme mes emocioneve të mia dhe ndjeshmërisë së publikut”, ka shkruar Elezi.
Ajo ka falënderuar organizatorët e festivalit, institucionet kulturore vendore dhe publikun për mikpritjen dhe mbështetjen, duke e cilësuar koncertin si një përvojë të paharrueshme.
Paraqitja e saj në Poloni është një tjetër sukses në karrierën ndërkombëtare të pianistes kosovare, e cila vazhdon të përfaqësojë Kosovën në skena dhe festivale të rëndësishme muzikore në Evropë. /A.K/