Lajmet

Gjendja e shëndetit oral të fëmijëve është përkeqësuar, apelohet për kujdes

Sipas hulumtimit, tek 114 fëmijë janë evidentuar 1188 dhëmbë të qumështit të prishur.

Published

on

Gjendja e dhëmbëve te fëmijët është shqetësuese. Krahasuar me vitin 2020 fëmijët e grupmoshave 2.5-7 vjet, nё mesatare kanë mbi 10 dhëmbë tё qumështit tё prishur, ndërsa ata nga 7 deri në 14 vjeç në mesatare kanë 4 dhëmbë të prishur.

Kështu thotë rezultati i një hulumtimi të bërë nga udhëheqësi i projektit “Dhëmbë të Shëndoshë, fëmijë të lumtur”, Xheladin Ujkani, i cili me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Dentistit kërkoi nga prindërit, por edhe institucionet kujdes më të shtuar për shëndetin e gojës te fëmijët.

Dentisti i fëmijëve, Xheladin Ujkani u shpreh se krahasuar me hulumtimin e vitit 2020 shëndeti i dhëmbëve të fëmijëve është përkeqësuar.

Sipas hulumtimit të bërë gjatë dy muajve të fundit, tek 114 fëmijë janë evidentuar 1188 dhëmbë të qumështit të prishur.

“Gjendja në raport me vitin 2020 është përkeqësuar, jo që është shqetësuese por është përkeqësuar. Pse për shkak se tek 114 fëmijë i kemi 1188 dhëmbë të qumështit të prishur. Që i bie moshat prej 2.5 deri në 7 vjeç ku janë shumica dhëmbë të qumështit, mosha mesatare e tyre është 5.3 vjet kemi 10.4 dhëmbë të prishur tek kjo grupmoshë. Ndërsa, tek dhëmbët e përhershëm kemi deshtë me pa edhe sa dhëmbë të përhershëm i kanë të prishur moshat 7 deri 14 vjet edhe kjo është shqetësuese shumë, sepse ka dalë se afër 4 dhëmbë të prishur të përhershëm i kanë fëmijët nga 7 deri 14 vjet e që mosha mesatare e tyre ka dalë që është 9-vjeçar”, tha ai.

Dentisti Ukjani u shpreh se përveç dhëmbëve të prishur, shumica e fëmijëve për shkak të moskujdesit nuk kanë nofull të zhvilluar mirë, dhe se ballafaqohen edhe me kafshim të gabuar.

Ai theksoi se deri në këtë gjendje të rëndë për fëmijët po vjen si rezultat i pakujdesisë dhe neglizhencës nga ana e prindërve.

“Shumica e këtyre fëmijëve kanë të zhvilluar nofull shumë të dobët, kafshim të gabuar e këto probleme vijnë për shkak të frymëmarrjes me gojë që duhet me qenë me hundë, mandej gëlltitjes të kundërt të gabuar, pozicionit të ulët të gjuhës, mandej pasivizimit dhe mosfunksionalizimit të muskujve të gjuhës. Ndikojnë edhe përdorimi i tepërt i shisheve e biberoni dhe ushqyerja me ushqime të bluara deri në moshën 4-5 vjeçare”, theksoi Ujkani.

Dentisti i fëmijëve, Xheladin Ujkani kërkoi nga institucionet e vendit që të investojnë më shumë për edukimin dhe promovimin e shëndetit të dhëmbëve dhe gojës.

Ai kërkoi që të bëhen të detyrueshme vizitat stomatologjike te fëmijët para moshës 3-vjeçare.

“Kemi kërkuar që vizita me u bë të detyrueshme për fëmijët para moshës 3-vjeçare, atëherë kur kompletohen dhëmbët e qumështit edhe nëse nuk ka asnjë dhëmbë të prishur me bë vizitën e parë tek dentisti. Pse? Për shkak se në 2020 hulumtimi i fundit që kemi bërë mosha mesatare që vizitojnë dentistin për herë të parë ka qenë mosha 5-vjeçare. Mirëpo, mesatarja e dhëmbëve të prishur ka qenë 10 dhëmbë të prishur tek grup-moshat 5-vjeçare… Kemi kërkuar prej Qeverisë të fillojë zbatimin e sigurimit shëndetësor, kemi kërkuar nga MASHTI me e ndalu futjen e ushqimeve të dëmshme në të gjitha objektet e arsimit fillor, me i bë funksionale kuzhinat nëpër çdo institucion të arsimit fillor… Kemi kërkuar që për regjistrimin e fëmijëve në klasën e parë kërkimin e një raporti prej dentistit për gjendjen e dhëmbëve të fëmijëve të tyre”, theksoi ai.

Continue Reading

Lajmet

Dekretohen 17 gjyqtarë të rinj, Haxhiu kërkon integritet dhe pavarësi të plotë

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, ka dekretuar sot 17 gjyqtarë me mandat fillestar, të cilët kanë dhënë betimin zyrtar për të shërbyer në sistemin gjyqësor të Republikës së Kosovës.

Gjatë kësaj ceremonie solemne, gjyqtarët e rinj u zotuan se do t’i qëndrojnë besnikë Kushtetutës dhe ligjeve në fuqi, duke premtuar se do ta ushtrojnë detyrën e tyre me integritet, profesionalizëm dhe paanshmëri të plotë.

Duke u uruar punë të mbarë në këtë përgjegjësi të madhe publike, ushtruesja e detyrës së presidentes theksoi faktin se vendimet e tyre do të kenë një ndikim të drejtpërdrejtë në jetën e qytetarëve dhe në besimin e tyre te drejtësia.

Ajo porositi të dekretuarit që në punën e tyre të përditshme të udhëhiqen vetëm nga parimet e larta juridike, duke thënë se “drejtësia duhet të mbështetet gjithmonë në ligj, në prova dhe në pavarësi të plotë”, shkruan Haxhiu.

Ky proces i dekretimit konsiderohet një hap i rëndësishëm për forcimin e sundimit të ligjit dhe rritjen e efikasitetit të sistemit gjyqësor në vend.

 

Continue Reading

Lajmet

Nga hiri i luftës në art: Halilaj rikthen kujtesën e Kosovës në Berlin

Published

on

Artisti kosovar Petrit Halilaj ka hapur në Berlin një ekspozitë të re që lidhet drejtpërdrejt me luftën në Kosovë, kujtesën personale dhe transformimin e dhunës në art.

Ekspozita bazohet në një ngjarje të vitit të kaluar në Drenicë, kur gjatë përgatitjeve për operën “Syrigana” u dogj një kontejner me rekuizita artistike dhe u lanë simbole e mesazhe nacionaliste e kërcënuese. Halilaj këtë ngjarje nuk e trajton si lajm të zakonshëm, por si material artistik që e shndërron në vepër.

Në Berlin, ai ka krijuar një hapësirë të ngjashme me një “çajtore”, ku ndërthuren kujtesa, tradita kosovare dhe diskutimi bashkëkohor për identitetin. Në disa interpretime hapësira lexohet edhe si “Gaytore”, duke simbolizuar hapje ndaj komuniteteve dhe identiteteve të ndryshme.

Brenda ekspozitës gjenden mbetjet e kontejnerit të djegur, dardha si simbol i Kosovës (Dardanisë), zogj të zinj, vizatime të fëmijërisë së artistit të shpëtuara nga lufta, si dhe libra e materiale historike që flasin për mënyrën si shqiptarët janë përshkruar në kohë të ndryshme. E gjithë kjo vendoset përballë objekteve që simbolizojnë jetën, si kafshë dhe këngë, duke krijuar kontrast mes dhunës dhe shpresës.

Halilaj e lidh këtë ekspozitë edhe me veprat e tij të mëparshme në institucione të mëdha ndërkombëtare, duke theksuar se qëllimi i tij nuk është të theksojë vetëm dhimbjen, por ta shndërrojë atë në dialog, bashkim dhe imagjinatë për të ardhmen.

Në thelb, ekspozita pyet se kujt i përket toka dhe kujtesa, duke e kthyer një histori dhune në një rrëfim për paqe dhe bashkëjetesë.

Continue Reading

Lajmet

Historike: UBT, në 25-vjetorin e themelimit, renditet i pari në botë për reputacionin universitar në WURI 2026

Published

on

By

Në vitin kur shënon çerek shekulli nga themelimi, UBT shkruan historinë në arsimin e Kosovës dhe rajonit: renditet i pari në botë për “University Brand and Reputation” në rangimin prestigjioz global WURI 2026.

Ky sukses i jashtëzakonshëm vjen si rezultat i 25 viteve zhvillim, inovacion dhe ndërkombëtarizim, duke e pozicionuar UBT-në në krye të universiteteve më inovative në botë për ndikimin, besueshmërinë dhe reputacionin ndërkombëtar.

Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi, theksoi se kjo arritje merr një domethënie të veçantë në vitin jubilar të institucionit, duke e cilësuar si një moment historik.

“Ky është një vit i veçantë për UBT-në, 25 vjet rrugëtim që kulmojnë me këtë arritje historike. Të renditesh i pari në botë për reputacionin universitar është dëshmi e vizionit tonë afatgjatë dhe e punës së palodhshme për të ndërtuar një institucion me ndikim global”, u shpreh ai.

Renditja në vendin e parë për reputacionin universitar është një garanci e fuqishme për cilësinë e arsimit, besueshmërinë e diplomës dhe mundësitë ndërkombëtare për studentët.

UBT, vitin e kaluar është vlerësuar si “Engaged University of the Year”, duke u renditur i pari dhe më i miri në nivel global dhe duke lënë pas universitete prestigjioze nga Suedia, Kanadaja, Australia dhe Arabia Saudite.

Continue Reading

Lajmet

Për shpronësime të jashtëligjshme arrestohen 7 persona

Published

on

By

Një operacion i Policisë së Kosovës dhe Prokurorisë Speciale ka rezultuar sot me arrestimin e shtatë personave në Prishtinë, Lipjan dhe Vushtrri, nën dyshimet për përfshirje në shpronësime të kundërligjshme.

Sipas njoftimit zyrtar, personat e ndaluar akuzohen për një sërë veprash penale korruptive, ku H.M., Sh.S dhe H.M. dyshohen për keqpërdorim të pozitës zyrtare, ndërsa të tjerët si V.G., N.R., N.K. dhe A.P. përballen me akuza për marrje dhe dhënie të ryshfetit si dhe ndihmë në kryerjen e këtyre veprave.

Gjatë bastisjeve, organet e rendit kanë sekuestruar dokumentacion të rëndësishëm, pajisje teknologjike dhe një shumë parash prej 6,450 eurosh, të cilat do të shërbejnë si prova në procesin e mëtutjeshëm gjyqësor.

Ky aksion është vazhdimësi e një hetimi të nisur kohë më parë, pasi edhe në dhjetor të vitit të kaluar ishin arrestuar shtatë persona të tjerë për të njëjtin rast. Në komunikaten e përbashkët, institucionet theksuan se ky operacion tregon përkushtimin për sundimin e ligjit, duke deklaruar se “ky proces hetimor mbetet prioritet kryesor për të adresuar shpronësimet e kundërligjshme dhe për të ruajtur integritetin e institucioneve publike”, sipas komunikatës.

Të gjithë të dyshuarit tashmë ndodhen në mbajtje deri në vendimin e radhës nga gjykata kompetente.

Continue Reading

Të kërkuara