Lajmet

Gënjeshtrat e mediave sociale janë kërcënimi i vërtetë për zgjedhjet në Itali

“Vetëm për shkak se Rusia nuk është atje publikisht nuk do të thotë se ajo nuk ka ndikim”, tha një zyrtar.

Published

on

Nga Mark Scott

Politikanët vendas dhe influencerët e mediave sociale, jo Kremlini, janë shitësit kryesorë të gënjeshtrave përpara votimit të kësaj fundjave.

Përpara zgjedhjeve të kësaj fundjave, votuesit italianë kanë një problem: të ndajnë të vërtetën nga gënjeshtrat që lexojnë në internet.

Pavarësisht shqetësimeve se Rusia do të përpiqet të ndërhyjë në fushatë, politikanët italianë dhe influencerët e mediave sociale kanë luajtur deri më tani rolin më të madh në përhapjen e gënjeshtrave në internet të lidhura me zgjedhjet, bazuar në një analizë nga Digital Bridge, buletini i teknologjisë transatlantike të POLITICO.

Këto llogari sulmojnë emigrantët, bëjnë akuza kundër Bashkimit Evropian dhe promovojnë mbështetjen për pushtimin e Ukrainës nga Rusia. Ndërsa mund të duket lehtësuese që Kremlini nuk po qëndron pas këtyre mesazheve kaq të përhapura në internet, lajmi i keq është se italianët kanë më shumë gjasa të besojnë atë që lexojnë nga burimet vendase sesa faqet e huaja dhe llogaritë e mediave sociale.

Të dielën, Italia pritet të mbështesë një koalicion të ri të krahut të djathtë, të udhëhequr nga Giorgia Meloni i partisë Vëllezërit e Italisë. Rezultati i votimit do të jetë kritik për ekonominë e Italisë dhe dinamikën politike në të gjithë bllokun 27-vendesh, ku Mario Draghi, kryeministri italian në largim i cili ka eksperiencë, pritet të zëvendësohet nga një lider i paprovuar i së djathtës ekstreme.

Zyrtarë të lartë evropianë, përfshirë ata që janë përgjegjës për përpjekjet e ripërtërira të BE-së për të shtypur dezinformimin e huaj, vazhdojnë të paralajmërojnë se Kremlini mund të kërkojë të anojë peshoren në favor të tij gjatë votimit të kësaj fundjave.

Por llogaritë italiane të Facebook dhe Twitter që shpërndajnë dezinformata lidhur me zgjedhjet kanë tejkaluar ndjeshëm llogaritë që nuk e kanë origjinën në vend për pëlqime, shpërndarje dhe komente të kombinuara, sipas të dhënave nga CrowdTangle, firma analitike e mediave sociale në pronësi të Meta.

“Informacioni nga politikanët vendas dhe mediat vendase, veçanërisht nëse mbështetet nga anëtarë të tjerë të komunitetit, ka shumë më tepër gjasa të ndikojë në qëndrimet dhe sjelljet e njerëzve sesa postimet nga llogaritë e panjohura të mediave sociale ose mediat e huaja të kontrolluara nga shteti, pak e ndjekin dhe akoma më pak e besojnë”, tha Rasmus Kleis Nielsen, profesor i komunikimit politik në Universitetin e Oksfordit, i cili ka gjurmuar rolin e politikanëve në përhapjen e thashethemeve në internet.

“Është padyshim e çuditshme për klasën politike të njohë në mënyrë eksplicite faktin se keqinformimi shpesh vjen nga lart”, shtoi ai. “Mund të jetë politikisht më e përshtatshme të pretendosh se problemi janë ca aktorë të huaj të poshtër. Por kjo nuk e bën të vërtetë”.

Shumë nga gjysmë të vërtetat dhe gënjeshtrat e shpërndara gjerësisht ditët e fundit kanë një qëllim të qartë në mendje: të turbullojnë ujërat politike.

Më shumë se 90 për qind e premtimeve nga partitë politike të vendit nuk ishin të rrënjosura në realitetin ekonomik, sipas organizatës italiane të verifikimit të fakteve Pagella Politica. Kjo përfshinte gjithçka, nga gënjeshtrat që lidhen me premtimet për dhurime potencialisht të majme për votuesit e rinj, deri te subvencionet e përhapura për të luftuar kostot e larta të energjisë.

Shumë nga këto premtime u thanë gjerësisht nga politikanët kryesorë – një përpjekje për të tërhequr votuesit në zgjedhje që nuk pritet të shohin ndonjë parti politike të mbledhë vota të mjaftueshme për të formuar një qeveri, sipas një sondazhi të POLITICO.

Për tema të mprehta të brendshme, duke përfshirë ato që lidhen me rritjen e nivelit të emigracionit dhe mbështetjen e Evropës për Ukrainën në luftën e saj me Rusinë, llogaritë italiane të mediave sociale kanë dominuar në mënyrë të ngjashme bisedën në internet. Në veçanti, roli i emigrantëve në shoqërinë italiane është bërë një pikë kontakti për rritjen e mbështetjes për politikanët e ekstremit të djathtë.

Javët e fundit, faqet e Facebook-ut të krijuara posaçërisht për të nxitur ndjenjën kundër emigrantëve postuan video dhe imazhe të emigrantëve të dyshuar që rrahin ose abuzojnë me njerëzit, pak para votimit të së dielës. Këto postime në mediat sociale, së bashku, janë shpërndarë mijëra herë, veçanërisht nëpërmjet influencerëve të ekstremit të djathtë dhe kandidatëve politikë, bazuar në të dhënat e CrowdTangle.

Kompanitë e mediave sociale, përfshirë Facebook dhe Twitter thonë se kanë ndërmarrë veprime kundër dezinformatave të lidhura me zgjedhjet në Itali dhe kanë promovuar përmbajtje legjitime të lajmeve të zakonshme për votimin e ardhshëm.

Rusia fshihet në barin e gjatë?
Që nga shkurti, politikanët italianë nga të gjitha partitë politike kanë tërhequr mbështetjen e tyre për Vladimir Putin. Por në internet, disa përdorues italianë të mediave sociale vazhdojnë të vënë në dyshim mbështetjen e BE-së për Ukrainën.

Dy zyrtarë të qeverisë evropiane që po ndjekin dezinformimin rus, si në Itali ashtu edhe në mbarë BE-në, paralajmëruan se pavarësisht mungesës së rolit të perceptuar të Kremlinit në zgjedhjet e kësaj fundjave, Moska mbeti ende një lojtar kyç.

Sanksionet e Brukselit bllokuan mediat shtetërore ruse si RT dhe Sputnik nga operimi në BE në përgjigje të pushtimit të shkurtit. Por në vitet para luftës, përmbajtjet në gjuhën italiane nga mediat ruse kishin mbledhur tashmë një audiencë të konsiderueshme.

Dy zyrtarët, të cilët folën në kushte anonimiteti sepse nuk ishin të autorizuar të flisnin publikisht, thanë se mesazhet pro-ruse që fajësonin Perëndimin për tensione ishin tani pjesë e diskutimeve politike ditore në Itali.

“Vetëm për shkak se Rusia nuk është atje publikisht nuk do të thotë se ajo nuk ka ndikim”, tha një nga ata zyrtarë. “Ata tashmë e kanë ngulitur mesazhin e tyre, pa marrë parasysh se kush po i shtyn tani ato narrativa”./UBTNews/

Lajmet

Rutte nga Shkupi: KFOR-i mbetet garantues i fuqishëm i sigurisë në Kosovë

Published

on

By

Gjatë një vizite zyrtare në Maqedoninë e Veriut, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, ka rikonfirmuar se misioni i KFOR-it do të mbetet i fuqishëm dhe plotësisht i aftë për të përmbushur detyrat e tij në Kosovë.

Rutte vlerësoi lart partneritetin me Shkupin, duke theksuar se ky shtet ka qenë një mbështetës i kahershëm i forcave paqeruajtëse.

“Maqedonia e Veriut e ka mbështetur prej kohësh misionin tonë paqeruajtës të KFOR-it dhe për këtë ju falënderoj. KFOR-i vazhdon të luajë rol të rëndësishëm në mbështetje të sigurisë së qëndrueshme, për të mirën e të gjithë njerëzve që jetojnë në Kosovë. Ne do të vazhdojmë të sigurohemi që KFOR-i të mbetet i fuqishëm dhe i aftë për qëllimin e tij”, deklaoroi Rutte.

Nga ana tjetër, vetë misioni i KFOR-it ka sqaruar se për momentin nuk ka ndryshime rrënjësore në strukturën apo numrin e forcave të saj, por aleanca rishikon dhe përshtat periodikisht praninë e saj në varësi të zhvillimeve në terren.

Për momentin, në Kosovë shërbejnë mbi 4,600 trupa të KFOR-it, ku Italia prin me mbi 900 ushtarë, ndërsa Shtetet e Bashkuara vazhdojnë të kenë një rol kyç me rreth 600 trupa të dislokuara.

Continue Reading

Lajmet

UBT sjell në Kaçanik një reflektim akademik mbi trashëgiminë moderne përmes ekspozitës ‘Modernizmi në Kaçanik 1945–1990’

Published

on

By

Në praninë e përfaqësuesve të institucioneve lokale nga Komuna e Kaçanikut dhe Komuna e Hanit të Elezit, stafit akademik dhe studentëve të interesuar nga Fakulteti i Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në UBT, u bë hapja solemne e ekspozitës “Modernizmi në Kaçanik 1945–1990”, një projekt hulumtues dhe prezantues i kushtuar zhvillimit arkitektonik, urban dhe kulturor të periudhës së modernizmit në qytetin e Kaçanikut.

Ekspozita, e organizuar, punuar dhe kuruar nga profesori Kujtim Elezi në bashkëpunim me një grup studentësh të Fakultetit të Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor, përfaqëson një angazhim të drejtpërdrejtë akademik dhe praktik të studentëve në dokumentimin, analizimin dhe interpretimin e trashëgimisë moderne arkitektonike.

Përmes hulumtimeve në terren, mbledhjes së materialeve arkivore, analizave grafike dhe prezantimeve vizuale, studentët kanë sjellë një pasqyrë të strukturuar të transformimeve urbane dhe arkitektonike që kanë shënuar Kaçanikun në periudhën 1945–1990.

Ky projekt dëshmon qasjen bashkëkohore të Departamentit të Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në UBT, i cili integron mësimdhënien teorike me punën kërkimore dhe angazhimin praktik në komunitet.

Përmes kësaj ekspozite, studentët jo vetëm që kanë zhvilluar aftësitë e tyre profesionale në analizë urbane dhe interpretim arkitektonik, por kanë kontribuar edhe në ngritjen e vetëdijes mbi rëndësinë e ruajtjes dhe rivlerësimit të trashëgimisë moderne. Ekspozita synon të nxisë reflektim akademik dhe diskutim profesional mbi vlerat e modernizmit dhe ndikimin e tij në formësimin e identitetit arkitektonik bashkëkohor, duke e vendosur dialogun mbi trashëgiminë në një kontekst aktual të zhvillimit urban.

Continue Reading

Lajmet

REL: Kosova në valën e shtrenjtimit global të karburanteve

Published

on

By

Brenda vetëm 24 orësh, çmimi i derivateve në Kosovë u rrit për së paku 14 centë.

Më 3 mars, një litër naftë në disa pika karburanti arriti në 1.39 euro, ndërsa benzina në 1.38 euro.

Një ditë më parë, çmimet ishin deri në 1.25 euro për naftë dhe 1.24 euro për benzinë.

Lëvizja e shpejtë e tregut vendor nuk është rastësi – ajo pasqyron përshkallëzimin e tensioneve në Lindjen e Mesme dhe tronditjen e zinxhirit global të furnizimit me energji.

Tensionet gjeopolitike dhe efekti domino

Rritja u nxit nga tensionet mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit, që shtynë çmimin e naftës Brent – standardi global i referencës – të rritet deri në 10 për qind më 1 mars.

Pasiguria për ndërprerje të furnizimeve u shtua veçanërisht pas pezullimit të një pjese të dërgesave përmes Ngushticës së Hormuzit.

Kjo ngushticë, përmes së cilës kalon mbi një e pesta e furnizimeve ditore globale me naftë, shërben si arterie eksporti për vende si Irani, Arabia Saudite, Kuvajti dhe Iraku.

Çdo rrezik për bllokim apo kufizim të qarkullimit përkthehet menjëherë në rritje të kostove të sigurimit dhe transportit dhe, për rrjedhojë, në çmime më të larta në tregjet botërore.

Kosova, plotësisht e varur nga importi

Kosova nuk ka rafineri të saj dhe furnizohet tërësisht nga importet.

Vetëm gjatë vitit të kaluar, vendi importoi mbi 478 milionë euro naftë dhe më shumë se 51 milionë euro benzinë.

Furnizimet kryesore vijnë nga Gjermania, Hungaria, Greqia, Shqipëria dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, ndërsa një pjesë e konsiderueshme hyn përmes terminalit të Porto Romanos në Durrës.

Kjo varësi strukturore e bën tregun vendor jashtëzakonisht të ndjeshëm ndaj lëkundjeve globale.

Kryetari i Shoqatës së Naftëtarëve të Kosovës, Fadil Berjani, thotë për Radion Evropa e Lirë se çmimet mund të vazhdojnë të lëvizin, pasi kompanitë furnizohen sipas çmimeve aktuale të bursës dhe nuk mbajnë rezerva të mëdha.

Ai shton se nuk ka vend për panik dhe se nuk priten mungesa në treg, por thekson se dinamika e çmimeve mbetet e varur nga zhvillimet ndërkombëtare.

Institucionet mes paralajmërimeve dhe masave të përkohshme

Përballë rritjes së shpejtë të çmimeve, Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë (MINT) e Kosovës njoftoi për një intensifikim të inspektimeve dhe përgatitje të raporteve ditore mbi çmimet.

Sipas ministrisë, në rast të rritjeve të pajustifikuara mund të aplikohen masa mbrojtëse dhe rregullim i përkohshëm i çmimeve, me mbikëqyrje nga Dogana e Kosovës dhe Administrata Tatimore.

Një vendim i ngjashëm u mor më 16 dhjetor 2025 nga ministrja e atëhershme Rozeta Hajdari, duke përcaktuar marzhë maksimale tregtare prej 2 centësh për litër në shitje me shumicë dhe prej 12 centësh për litër në shitje me pakicë. Ky vendim qëndroi në fuqi vetëm 30 ditë. /REL/

 

 

Continue Reading

Lajmet

Mbishkrime nacionaliste serbe në Ambasadën e Kosovës në Berlin

Published

on

By

Mbishkrime me përmbajtje fyese dhe shoviniste në gjuhën serbe janë vendosur në objektin e Ambasadës së Republikës së Kosovës në Berlin.

Për këto veprime ka reaguar Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës e Republikës së Kosovës.

“Mbishkrimet e vendosura përmbajnë slogane nacionaliste dhe nxitëse, përfshirë mesazhe si ‘Nuk ka dorëzim’, ‘Kosova është Serbi’ dhe thirrje të tjera me konotacion propagandistik dhe përçarës”, thuhet në njoftimin e MPJD-së.

MPJD njofton se, pas identifikimit të këtij akti, janë informuar autoritetet gjermane.

“Policia gjermane është informuar dhe pritet të ndërmarrë veprimet përkatëse në vendngjarje, përfshirë hetimin e plotë të rrethanave dhe identifikimin e përgjegjësve”, bën të ditur Ministria.

Gjithashtu, MPJD ka dënuar këtë akt vandalizmi dhe çdo përpjekje tjetër për të cenuar përfaqësitë diplomatike të Republikës së Kosovës.

“Veprime të tilla janë të papranueshme dhe bien ndesh me normat dhe konventat ndërkombëtare që garantojnë paprekshmërinë e misioneve diplomatike, si dhe dëmtojnë frymën e bashkëjetesës dhe respektit ndërmjet shteteve”, thuhet në njoftim.

Continue Reading

Të kërkuara