Lajmet

Frika virtuale e “mini-Schengenit” real

Nuk ka vend për frikë.

Published

on

Nga Vitjon Nina

Bashkë sërish, këtë herë për të nënshkruar edhe më shumë memorandume dhe marrëveshje mbi bashkëpunimin rajonal.

E enjtja e 29 korrikut sheh në tryezë tre liderë të vendeve të Ballkanit Perëndimor në tavolinë. Tre të tjerë, nuk do të jenë të pranishëm në tryezë.

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, Kryeministri i Maqedonisë së Veriut, Zoran Zaev dhe Presidenti i Serbisë, Alexandar Vuçiç, do të mblidhen në Shkup për Forumin Ekonomik Rajonal të Bashkëpunimit, i njohur edhe me terminologjinë e Schengen-it Rajonal apo Mini Schengen.

331 pjesëmarrës do të marrin pjesë në 156 takime. Por kulmimi, do të jetë firmosja e marrëveshjeve të tre kokave të qeverive nga tre shtetet e Ballkanit Perëndimor.

Projekti i Schengen-it Rajonal, është një ide aspak utopike tashmë, e kahershme në gjenezë, e cila po gjen konkretizim të vazhdueshëm hap pas hapi.

Dhomat e Tregtisë të tre vendeve, do të jenë në kapacitetin e plotë të punës për një qëllim madhor. Atë të garantimit të katër lirive themelore të Bashkimit Evropian brenda një kornize ballkanike.

Mirëpo palët, janë të ndara në këtë projekt. Gjashtë brinjët përbërëse të Ballkanit Perëndimor, deri tani arrijnë të formojnë vetëm një trekëndësh.

Por, ky trekëndësh duket i vendosur që të bashkohet dhe të formësojë një hekzagon të ardhshëm dhe stabël – pa kufij – ballkanik.

Ulja e gjakrave

“Krijimi i një zone të Schengen-it Rajonal është e ngjashme me zonën reale Schengen. Ajo qetëson edhe ide të tilla si shkëmbimi i territoreve apo ndërrimi i kufijve”.

Kështu mendon gazetari italian i RAI-t me përvojë shumëvjeçare në gjeopolitikën ballkanike, Stefano Marcelli, i pyetur nga Albanian Post mbi çështjen.

Kjo sipas tij, mund të zhdukë edhe teoritë që qarkullojnë mbi frikën e një shkëmbimi të mundshëm. Vetë fakti i lehtësimit të qarkullimit për secilin shtet, e fakton këtë gjë.

Madje, Marcelli arrin deri aty sa të pretendojë se Schengeni Rajonal mund të zbusë edhe percepsionet dhe armiqësitë për çështjen e ndarjes. Ideja është e një qetësimi tërësor të gjakrave të nxehtë pas luftërave mbi humbjen e territorit.

Thuajse në të njëjtën linjë me Marcellin, ndan edhe Germano Dottori, profesor pranë universitetit LUISS Guido Carli në Romë dhe studiues i gjeopolitikave rajonale.

Sipas Dottori-t, krijimi i Schengenit Rajonal, do të mundësonte arkivimin e luftërave dhjetëvjeçare jugosllave. Në njëfarë mënyre, do të zhbënte një tension të pranishëm në rajon prej tre dekadash.

Kur pyetet nga Albanian Post mbi dinamikat që mund të krijohen, ai sjell në sipërfaqe edhe Kinën.

“Ajo çfarë do të arrihej më tej, do të ishte edhe një ulje e penetrimit kinez në Ballkanin Perëndimor”, shton Dottori. Kjo, duke atashuar më shumë Serbinë me Perëndimin.

Nga ana tjetër, tre vende të rajonit, të cilat nuk pranojnë konceptin, kanë frikën e një rimishërimi të ish-Jugosllavisë plus Shqipërinë në Ballkan. Të treja – Kosova, Bosnjë dhe Hercegovina dhe Mali i Zi – vende me konflikte të fuqishme ndaj Serbisë.

Nuk ka vend për frikë

Të tre liderët ballkanikë e kanë theksuar më shumë se një herë thirrjen për tre vendet e tjera, që t’i bashkohen nismës. Por, ende nuk është gjetur një gjuhë e përbashkët.

Apeli më i madh, nga ardhur nga kryeministri Rama. Ai ka theksuar tekstualisht faktin se “Projekti nuk është një Jugosllavi i re plus Shqipërinë”.

Përkundrazi, sipas Ramës, koncepti është edhe më i hapur se vetë ai i Schengenit. Kjo, pasi nuk do të ketë as detyrim bashkëpunimi ndërmjet të gjitha shteteve, as veto. Do të ketë nga ana tjetër, të drejta individuale të çdo shteti, për të vendosur se çfarë marrëveshjes nënshkruan me një shtet tjetër.

Me pak fjalë, nëse dëshira e Kosovës është ajo që të zhvillojë marrëveshje vetëm me një, dy, tre apo katër nga pesë shtetet e tjera, është e lirë ta bëjë. E vlefshme kjo për çdo shtet.

Në rikujtuesë është sjellë edhe vetoja e Bullgarisë mbi Maqedoninë e Veriut. Veto, e cila e ndëshkoi edhe Shqipërinë në hapjen e negociatave.

Pikërisht veto të tilla do të evitohen në Schengenin Rajonal.

Një ide që është e mbështetur gjerësisht edhe nga Bashkimi Evropian.

Mbi frikën e një anashkalimi të BE-së nëse projekti arrihet, qasja jo vetëm e liderëve pjesëmarrës në marrëveshje, por edhe e studiuesve të jashtëm, është konceptualisht e qartë. Projekti veçse e forcon qasjen evropiane dhe nuk e zbeh.

Se çfarë marrëveshjesh do të nënshkruhen sot, kjo ende nuk është bërë e ditur. Herën e fundit që tresha e “mini-Schengenit” u takua, e cilësoi këtë të 29 korrikut, si një takim shumë të rëndësishëm.

Tashmë, mbetet për t’u parë efektiviteti i bisedimeve virtuale dhe konkretizimi i projekteve reale. /Albanianpost.com

Continue Reading

lajme

Profesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, ftohet si studiuese kërkimore në një nga bibliotekat më prestigjioze në botë

Published

on

By

Profesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, është ftuar zyrtarisht si Guest Researcher në Herzog August Bibliothek në Wolfenbüttel të Gjermanisë, një prej bibliotekave kërkimore më prestigjioze në botë dhe ndër institucionet më të rëndësishme për studimet humanistike.

Ky angazhim përbën një vlerësim të rëndësishëm ndërkombëtar për punën e saj shkencore, duke e pozicionuar atë në një prej qendrave më elitare të kërkimit në Evropë, ku studiues nga e gjithë bota zhvillojnë projekte mbi historinë, kulturën dhe trashëgiminë intelektuale evropiane.

E themeluar në vitin 1572, Herzog August Bibliothek ka një histori mbi 450-vjeçare dhe në shekullin XVII njihej si “Mrekullia e Tetë e Botës”, falë koleksionit më të madh të librave në Evropë. Biblioteka ruan mijëra dorëshkrime mesjetare, inkunabula, harta historike, dokumente arkivore dhe koleksione unike me rëndësi botërore. Ndër pasuritë e saj më të çmuara është edhe Evangeliari i Henrikut të Luanit, një nga dorëshkrimet më të rëndësishme të Mesjetës evropiane. Institucioni është udhëhequr ndër shekuj edhe nga personalitete të shquara të mendimit evropian, si Gottfried Wilhelm Leibniz dhe Gotthold Ephraim Lessing.

Gjatë qëndrimit në këtë institucion, Prof. Bekteshi-Ferati do të zhvillojë projektin e saj kërkimor me titull “Cultural Encounters and Theatrical Representation: The Balkans between the Ottoman and Habsburg Worlds (16th–18th Century)” (“Takimet kulturore dhe përfaqësimi teatror: Ballkani ndërmjet botës Osmane dhe asaj Habsburge (shekujt XVI–XVIII)”), duke hulumtuar në një nga fondet më të pasura arkivore në Evropë.

Ky projekt synon të analizojë ndërveprimet kulturore dhe mënyrën e përfaqësimit të Ballkanit në teatër gjatë periudhës ndërmjet shekujve XVI dhe XVIII, duke u mbështetur në burime të rralla historike dhe materiale arkivore me vlerë të jashtëzakonshme shkencore.

Continue Reading

Kronikë e zezë

Vdes një grua në Fushë Kosovë si pasojë e një aksidenti të ndodhur në qershor

Published

on

By

Një grua ka vdekur dje në Prishtinë, si pasojë e lëndimeve të marra nga një aksident trafiku që kishte ndodhur më 5 qershor 2026 në rrugën “Nënë Terezë” në Fushë Kosovë.

Sipas raportit 24-orësh të Policisë së Kosovës, asaj i është keqësuar gjendja shëndetësore të hënën, me ç’rast është dërguar me autoambulancë në Emergjencën e QKUK-së në Prishtinë, ku mjeku kujdestar ka konstatuar vdekjen e saj.

Me vendim të prokurorit, trupi i pajetë i viktimës është dërguar për obduksion në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) në Prishtinë. /E.A/

Continue Reading

Vendi

Sulmohet seksualisht një grua ne Prishtinë

Published

on

By

Një grua në Prishtinë ka raportuar dje në Policinë e Kosovës së është sulmuar seksualisht nga një burrë.

Sipas raportit 24 orësh të, pasi është raportuar rasti, Policia ka arrestuar të dyshuarin.

I njëjti është dërguar në mbajtje me vendim te prokurorit.

“Viktima femër kosovare ka deklaruar se ka qenë e sulmua seksualisht nga i dyshuari mashkull kosovar. I dyshuari është arrestuar dhe i njëjti pas intervistimit në prezencë të avokatit, me vendim të prokurorit është dërguar në mbajtje”, thuhet në raport.

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 14 korrik 1993-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

Foto: Ibrahim Rugova u rizgjodh kryetar i Lidhjes Demokratike të Kosovës

14 korrik 1993

Për tetë ditë në Deçan u bastisën 247 familje

Gjatë ditës së djeshme, nga ora 10, polica serbe në fshatrat Gramoçel, Drenoc, Kodrali dhe Llukë e Poshtme të Deçanit, bastisi 35 familje shqiptare, kryesisht familje të ish-punëtorëve të sigurimit dhe të veprimtarëve politikë.

Që nga 4 korriku deri më 9 korrik, në fshatrat e komunës së Deçanit u bastisën 212 familje, ndërsa me bastisjet e djeshme, numri i tyre arriti në 247 familje të bastisura në këtë komunë.

 

 

14 korrik 1994

Ibrahim Rugova u rizgjodh kryetar i Lidhjes Demokratike të Kosovës

Delegatët e kuvendit të dytë zgjedhor të LDK-së zgjodhën sonte (në orën 19 e 30) minuta Dr.Rugovën me aklamacion kryetar të LDK-së. Në fjalën e rastit kryetari Rugova i falënderoi delegatët për besmin që ia dhanë.

Zgjedhja për kryetar të LDK-së është edhe një përgjegjësi për të realizuar synimet tona programore dhe deklarimin e vullnetit të Kosovës për një Kosovë të pavarur e neutrale, theksoi Rugova.

Zgjedhja është edhe një përgjegjësi për të realizuar edhe më mirë jetën dhe institucionet. Duhet të jemi poashtu në kontakt me botën tha dr. Rugova.

Në këtë situatë të vështirë duhet ta ruajmë mirëkuptimin, mirëbesimin te njëri tjetri dhe lirinë që e kemi krijuar ndërmjet veti. Ndoshta këto duken si përsëritje, por në këto punë përsëritjet janë përforcim dhe mësim, tha kryetari Rugova.

Dëshiroj t’i falënderoj anëtarët e Këshillit qëndror dhe Kryesinë e LDK-së që kanë punuar deri tash. Bashk me ju kemi punuar dhe jemi në një rrugë, në një front të rezistencës. Ju falënderoj ta ruajm vetëbesimin dhe unititin tonë, tha kryetari Rugova duke iu falënderuar delegatëve të kuvendit të dytë zgjedhor.

Sipas statutit të ri mandati i kryetarit të LDK-së zgjatë katër vjet.

 

 

14 korrik 1997

Gjendje më e mirë e të plagosurve në spitalet e Shkupit

Në klinikën e Spitalit Shtetëror të Shkupit dhe në Qendrën për Intervenime Urgjente, siç i deklaroi “Bujkut” prof. dr. Jordan Savevski, janë të shtrirë për shërim dhe janë operuar Muharrem Ibrahimi, Qazim Gjakovica, Beqir Aqimi, Driton Hyseni, Feta Kadriu dhe Fazli Ismaili, të cilët, siç tha ai, tashmë po ndihen më mirë dhe kanë filluar të këndellen. Në klinikat e këtij spitali dhe në Qendrën për Intervenime Urgjente ndihmë kanë kërkuar edhe Shemsedin Osmani, fotoreporter i “Flakës”, i cili është lëshuar për shërim në shtëpi nga lëndimet e pësuara si dhe pesë persona të tjerë, të cilët, menjëherë pas ofrimit të ndihmës së parë urgjente, gjithashtu janë lëshuar për shërim nëpër shtëpitë e tyre. Asnjëri nga pacientët e lartpërmendur, të cilët edhe më tutje janë të shtrirë në klinikat e Spitalit Shtetëror të Shkupit, nuk e ka jetën në rrezik.

Pacientët civilë, që janë duke u shëruar në Spitalin Ushtarak të Shkupit, janë Ismail Ibrahimi, Arben Sylejmani dhe Burhan Menga. Edhe në këtë spital ndihmë mjekësore kanë kërkuar më shumë pacientë që e pësuan në Gostivar, por pas marrjes së ndihmës adekuate mjekësore ata janë lëshuar për shërim nëpër shtëpitë e veta, njofton “Bujku”.

 

14 korrik 1998

Katër të plagosur nga granatimet serbe në fshatrat e Shalës së Bajgorës

Gjatë luftimeve të ditëve të fundit mes forcave ushtarako-policore serbe dhe pjesëtarëve të UÇK-së, që u zhvilluan në rajonin e Shalës së Bajgorës, u plagosën 4 pjesëtarë të UÇK-së, ndërsa humbjet në anën e forcave serbe janë të konsiderueshme.

KI i Degës së LDK-së në Mitrovicë njofton se jeta e të plagosurve nuk është në rrezik.

Nga granatimet në fshatin Bare janë dëmtuar shtëpitë e Nezir, Idriz dhe Jonuz Feratit, ndërsa granatime ka pasur edhe në Stantërg, Vidishiq, Mazhiq, Rashan dhe Pasomë.

 

Në Mal të Zi kanë shkuar mbi 17. 000 të ikur nga Kosova

Vlerësohet se në Mal të Zi numri i të ardhurve nga Kosova të jetë rritur në mbi 17. 000 vetë, njoftoi sot “Zëri i Amerikës”.

I njëjti burim theksonte se sulmet e fundit të policisë serbe mbi fshatin Loxhë dhe qytete të tjera të Pejës i shtyri me mijëra banorë të braktisin vatrat e tyre dhe të vendosen në Mal të Zi.

Tri ditët e fundit në komunën e Plavës, e cila gjendet vetëm 20 km. larg Kosovës, sipas anëtarit të Këshillit të Emergjencës në Plavë z. Fadil Alidemaj, vetëm gjatë dhjetë ditëve të fundit nga Kosova janë vendosur mbi 1000 vetë.

Të ardhurit e fundit në Plavë janë kryesisht nga Peja me rrethinë.

 

 Në sulmit e mbrëmshëm në Isniq u vra Isuf Hysen Imeraj

Mbrëmë pas orës 18:00 përgjatë gjithë vijës së frontit në komunën e Deçanit ka pasur shkëmbime zjarri ndërmjet forcave ushtarako-policore serbe dhe forcave të vetëmbrojtjes shqiptare, të cilat kanë zgjatur rreth tri orë. Në shënjestër të armëve artilerike të forcave serbe, siç bëhet e ditur, ishte fshati Carrabreg i Poshtëm, ndërsa forcat shqiptare, të ndihmuara nga njësitë e UÇK-së ndërmorrën një kundërsulm që i detyroi forcat serbe të tërhiqen nga pozicionet e tyre. Në anën e shqiptarëve nuk pati as të vrarë e as të plagosur, kurse forcat serbe, në shenjë hakmarrjeje, dogjën në Deçan dhe në Carrabreg disa shtëpi të shqiptarëve.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Deçan njofton se në të njëjtën kohë forcat serbe sulmuan fshatrat Isniq, Llukë e Epërme, Strellc i Epërm dhe Strellc i Poshtëm.

Gjatë sulmit në fshatin Isniq është vrarë veterani i arsimit Isuf Hysen Imeraj (67). Varrimi i të ndjerit u bë sot në Isniq, me nderimet më të larta, në praninë e një numri të madh pjesëmarrësish. Në fjalën e përmortshme që e mbajti Maxhun Tishuku, Kryetar i Këshillit Komunal të Arsimit në Deçan, u theksua se shembëlltyra e mësuesit Isuf, i cili dha kontribut të madh në fushën e arsimit në këtë komunë, do të përkujtohet përgjithëmonë.

 

 

Continue Reading

Të kërkuara