Fotografja dhe aktivistja amerikane Nan Goldin përdori hapjen e ekspozitës së saj në Berlin për të dhënë një dënim të fuqishëm të sulmit të Izraelit ndaj Gazës.
Duke folur në Neue Nationalgalerie në Berlin të premten, artistja 71-vjeçare e përshkroi shfaqjen e saj retrospektive “Kjo nuk do të përfundojë mirë” si një platformë për të shprehur “zemërimin e saj moral” mbi atë që ajo e përshkroi si “gjenocid në Gaza dhe Liban“.
Komentet e saj erdhën një ditë pasi Gjykata Penale Ndërkombëtare në Hagë lëshoi urdhra arresti për kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu dhe ish-ministrin izraelit të Mbrojtjes Yoav Gallant, duke i akuzuar ata për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit.
Goldin, e cila është me origjinë hebreje, kujtoi historinë e familjes së saj, duke thënë: “Gjyshërit e mi u shpëtuan masakrave në Rusi. Unë u rrita duke ditur për Holokaustin nazist. Ajo që shoh në Gaza më kujton masakrat që shpëtuan gjyshërit e mi.”
Gjatë fjalës së saj, ajo theksoi rëndësinë e dallimit midis kritikës ndaj Izraelit dhe antisemitizmit, duke paralajmëruar kundër ngatërrimit të termave. Ajo trajtoi gjithashtu trajtimin e artistëve dhe të tjerëve që kanë shprehur kritika të forta ndaj Izraelit, duke vënë në dukje se si disave u janë anuluar ekspozitat e tyre në Gjermani ose janë përballur me pasoja të tjera.
“Kurrë më do të thotë kurrë më për të gjithë,” shtoi Goldin, duke iu referuar zotimit për të parandaluar përsëritjen e gjenocideve si Holokausti dhe duke akuzuar Gjermaninë për islamofobinë. “Çfarë ke mësuar, Gjermani?” – pyeti ajo.
“Gjermania është shtëpia e diasporës më të madhe palestineze në Evropë. Megjithatë protestat përballen me qen policie dhe deportim dhe stigmatizim,” tha ajo.
Goldin doli nga skena duke kënduar me zë të lartë “Palestinë e lirë, e lirë”, e cila pushtoi një fjalim pasues nga Klaus Biesenbach, drejtori i Neue Nationalgalerie.
Hermann Parzinger, president i Fondacionit të Trashëgimisë Kulturore Prusiane, pjesë e të cilit është galeria, dënoi ashpër si vërejtjet e Goldin ashtu edhe ndërprerjen e fjalimit të Biesenbach.
“Kjo nuk korrespondon me kuptimin tonë për lirinë e shprehjes,” tha ai.
Ndërsa Biesenbach nuk u pajtua me pikëpamjet e Goldin, ai shprehu mbështetjen për të drejtën e saj për të folur lirshëm.
Në një deklaratë pas hapjes, të cituar nga agjencia gjermane e lajmeve dpa, ai theksoi se galeria u distancua nga pozicioni i protestuesve, por ripohoi angazhimin e saj për “lirinë e shprehjes dhe dialogun dhe ndërveprimin me respekt”.
Ministrja gjermane e Kulturës, Claudia Roth i quajti pikëpamjet e Goldin “të padurueshme dhe të njëanshme” dhe tha se ajo ishte “e tmerruar” nga mënyra se si njerëzit në audiencë brohorisnin slogane si “Palestina e lirë“.
Retrospektiva e jetës së Neue Nationalgalerie e Nan Goldin ofron një eksplorim të plotë të punës së saj, duke shfaqur një përzierje slideshow dhe filmash të shoqëruar me muzikë.
E lindur në Uashington DC, Goldin është e njohur jo vetëm për fotografinë e saj, por edhe për aktivizmin e saj. Jeta dhe puna e saj u dokumentuan në filmin e mirënjohur të vitit 2022 All the Beauty and the Bloodshed , i cili fitoi Luanin e Artë në Venecia dhe të cilin e përshkruam në rishikimin tonë si “lëvizëse, magjepsëse, tërbuese dhe një orë krejtësisht thelbësore”.
