Lajmet

“Familja do t’ju vrasë nëse pacienti vdes”: Ana e errët e të qenit mjek në Irak!

Një studim zbuloi se 87% përjetuan dhunë në gjashtë muajt e fundit.

Published

on

Në Bagdad, 87% e mjekëve thonë se kanë përjetuar dhunë në punë, disa me armë, dhe shumica nga duart e të afërmve të pacientëve.

Maryam Ali sapo kishte hyrë në dhomën e gatishmërisë së neurokirurgjisë kur një burrë e kapi atë, e shtyu në tokë dhe e sulmoi me një thikë në shpinë.

Rojet e sigurisë së spitalit mbyllën objektin dhe arrestuan burrin. Me një fat të pazakontë, thotë Aliu, kamera CCTV që mbulonte repartin ishte duke punuar.

“Mbaj mend që thashë se mendoja se do të vdisja”, tha ajo. “Isha në shok të plotë. E mallkova ditën kur u bëra mjeke”.

Ali, 27 vjeçe, ishte në vitin e dytë të rezidencës së saj mjekësore pasuniversitare në spitalin Ghazi Al-Hariri të Bagdadit kur sulmi ndodhi në janar 2021. Sulmuesi i saj u kap dhe u burgos, por Aliu që atëherë, si shumë mjekë irakianë, mendoi të largohej nga vendi.

Një studim i fundit i mjekëve të Bagdadit zbuloi se 87% përjetuan dhunë në gjashtë muajt e fundit. Shumica thanë se dhuna ishte rritur që nga fillimi i pandemisë dhe tre të katërtat e sulmeve u kryen nga pacientët dhe familjet e tyre.

“Njerëzit janë në ankth, janë të armatosur dhe ka probleme me sistemin shëndetësor”

Prof. Riyadh Lafta

Burri që sulmoi Aliun ishte një hajdut që vidhte shpesh nga spitali. Ajo dhe koleget e saj ishin ankuar për thyerjen e bravës së dhomave në disa raste, por askush nuk e rregulloi këtë.

Në Irak, është tipike që një pacient të mbështetet nga miqtë dhe familja, ndonjëherë deri në 15 persona, kur ata vijnë në spitale. Kur një mjek nuk mund të kurojë një pacient që po vdes ose perceptohet se ka bërë një gabim, tensionet mund të kalojnë në dhunë.

Riyadh Lafta, një profesor i epidemiologjisë në Universitetin Mustansiriyah në Bagdad, thotë: “Kur pacientët shkojnë në spital dhe tashmë janë të tensionuar dhe të shqetësuar, mjekët përballen me vështirësi në trajtimin e tyre. Pacientët tërbohen dhe ata sulmojnë”.

Siguria e dobët do të thotë se këto sulme mund të përfshijnë armë, me rreth 20% të civilëve në Irak që zotërojnë një armë zjarri.

Lafta thotë se klanet që veprojnë nën sistemin fisnor të Irakut kanë zhvilluar një metodë të re zhvatjeje. Ata kërcënojnë mjekët dhe familjet e tyre për gabime, të vërteta apo të sajuara, duke kërkuar një “dënim fisnor”, ​​të cilin Lafta e ka parë të arrijë në 145 milionë dinarë irakianë (82,000 £). Mjekë të tjerë pretendojnë se kanë parë dënime deri në 300 milionë (168,000 £).

“Kirurgjia e zemrës ka një shkallë të lartë vdekshmërie. Askush nuk do që ta bëjë atë. Nëse e bëjnë atë dhe pacienti vdes, ata do të kenë probleme”

Othman Kutaiba, kardiokirurg

Dhuna ka bërë që mjekët të largohen nga vendi. Një studim i vitit 2017 zbuloi se 77% e mjekëve të rinj po mendonin të emigronin. Dhe në vitin 2019, një zëdhënës i ministrisë së shëndetësisë irakiane tha se 20,000 e kishin bërë tashmë këtë, e që sipas tyre, dhuna ishte shkaku kryesor.

Lafta thotë se“Nuk është vetëm personi në fjalë që i nënshtrohet dhunës, por edhe kolegët, familjarët, miqtë apo të afërmit e tij. Kjo është ngjitëse.

Vetëm siguria e gjithanshme do të ndihmojë, thotë Lafta. “Kur njerëzit respektojnë ligjin dhe kanë frikë prej tij, atëherë mendoj se kjo dhunë do të zhduket vetvetiu”.

Zahra Esudan, një studente e mjekësisë në Mustansiriyah, dëshiron të ndryshojë status quo-në. “Dua të ndihmoj njerëzit. Dua të ndryshoj diçka në Irak”, thotë ajo. “Unë e dua me gjithë zemrën time”./UBTNews/

Lajmet

Shfaqja “Nyja e Gidonit” sonte dhe nesër në skenën e Teatrit Kombëtar të Kosovës

Published

on

By

Drama “Nyja e Gidionit”, me autore Johnna Adams dhe nën regjinë e Hana Qenës, ngjitet sonte dhe nesër në skenë për të ofruar një përballje të fuqishme emocionale që zë fill brenda mureve të një klase shkolle.

Kjo hapësirë, që zakonisht simbolizon edukimin, në këtë produksion shndërrohet në një territor tensioni dhe sfide ku takimi mes një nëne dhe një mësueseje tejkalon kornizat e një dialogu të thjeshtë.

Përmes interpretimeve të aktoreve Irena Aliu dhe Maylinda Kosumovic, shfaqja zbërthen në kohë reale një përplasje botëkuptimesh mbi përgjegjësinë prindërore, dhunën dhe bullizmin në shkollë, duke e vendosur publikun përballë një nyjeje të pazgjidhshme morale.

Realizimi i kësaj drame ka bërë bashkë një ekip profesionistësh, ku dramaturgjia është punuar nga Zoga Çeta Çitaku, ndërsa vizualiteti i skenës mban vulën e skenografit Burim Arifi dhe kostumografes Hana Zeqa.

Atmosfera plotësohet nga muzika e kompozitorit Ger Kacerja dhe elementet e veçanta të animacionit, të realizuara nga Flaka Kokolli, Elsa Talla, Leonita Thaqi dhe Diellza Franca.

Pjesë e rëndësishme e projektit janë edhe asistentja e regjisë Fluturë Nishori, inspicientja Nazmije Krasniqi, dizajnerja Nita Qahili dhe fotografi Kushtrim Haxha.

Shfaqja, e cila trajton tematika jetike të sistemit arsimor dhe marrëdhënieve njerëzore, i pret shikuesit sonte dhe nesër me fillim nga ora 20:00.

 

Continue Reading

Lajmet

Raporti i PE 2025: Kosova me “vit të humbur” nga bllokada politike

Published

on

By

Raporti i fundit i Parlamentit Evropian për vitin 2025, i përgatitur nga raportuesi Riho Terras, pasqyron një situatë komplekse për Kosovën, duke e cilësuar periudhën e kaluar si një “vit të humbur” për shkak të ngërçit të gjatë politik që paralizoi reformat kyçe.

Sipas dokumentit që pritet të votohet si rezolutë, dështimi për të krijuar institucionet pas zgjedhjeve dhe vonesat në zgjedhjen e Presidentit kanë penguar zbatimin e projekteve strategjike, përfshirë Planin e Rritjes për Ballkanin Perëndimor, pavarësisht se proceset zgjedhore u vlerësuan si paqësore dhe demokratike.

Në rrafshin e sundimit të ligjit, raporti shpreh shqetësim serioz për rënien e Kosovës në Indeksin Global të Korrupsionit dhe veçanërisht për lirinë e medias, ku vendi ka pësuar një rënie drastike prej 24 pozitash në rangimin botëror.

Eurodeputetët bëjnë thirrje për mbrojtjen e pavarësisë së institucioneve dhe ndaljen e presioneve ndaj gazetarëve, ndërkohë që kërkojnë progres më të shpejtë në reformën e drejtësisë dhe kompletimin e këshillave gjyqësorë e prokurorialë.

Kritika të veçanta janë drejtuar edhe ndaj varësisë së lartë nga energjia me qymyr dhe nivelit të ulët të digjitalizimit të shërbimeve publike, që mbetet në shifrën prej 10 për qind.

Pavarësisht këtyre sfidave, Parlamenti Evropian vlerëson lart rreshtimin e palëkundur të Kosovës me politikat e jashtme të Bashkimit Evropian, duke përfshirë sanksionet ndaj Rusisë. Si rrjedhojë, raporti kërkon heqjen e menjëhershme të të gjitha masave ndëshkuese të mbetura ndaj Kosovës, me arsyetimin se ato nuk janë më të justifikuara dhe po dëmtojnë direkt shoqërinë civile e bizneset e vogla.

Njëkohësisht, pesë shteteve mosnjohëse të BE-së u kërkohet të lëvizin drejt njohjes së pavarësisë, për të siguruar trajtim të barabartë të Kosovës në procesin e integrimit.

Sa i përket marrëdhënieve me fqinjët, dokumenti thekson se dialogu me Serbinë ka mbetur pothuajse i pezulluar gjatë vitit 2025 dhe kërkon angazhim konstruktiv për zbatimin e Marrëveshjes së Ohrit, përfshirë themelimin e Asociacionit.

Raporti rithekson domosdoshmërinë e sjelljes para drejtësisë të autorëve të sulmit në Banjska, duke kritikuar Serbinë për mungesë të ndjekjes penale ndaj përgjegjësve kryesorë.

Në mbyllje, theksohet se ardhmëria e Kosovës mbetet brenda familjes evropiane, por kjo kërkon një vrull të ri reformash dhe një stabilitet të qëndrueshëm politik për të rikuperuar kohën e humbur.

 

Continue Reading

Lajmet

REL: Kuvendi i Shqipërisë thotë se është goditur nga një sulm kibernetik

Published

on

By

Kuvendi i Shqipërisë njoftoi të martën vonë se është goditur nga një sulm kibernetik, si pasojë e të cilit janë fshirë një pjesë e të dhënave në disa llogari përdoruesish të punonjësve të administratës.

“Vlerësimi paraprak teknik tregon se mund të bëhet fjalë për një sulm të sofistikuar kibernetik, i cili ka pasur si synim fshirjen e të dhënave dhe cenimin e disa sistemeve të brendshme”, thuhet në njoftimin e Kuvendit.

Kuvendi nuk bëri të ditur se nga ka ardhur sulmi, por më herët gjatë ditës një grup hakerësh, i identifikuar si Homeland Justice, e mori përgjegjësinë për sulmin dhe theksoi në llogarinë e tij në Telegram se “nuk do t’i lëmë mbështetësit e terroristëve të MEK të flenë të qetë asnjë çast”.

MEK, apo Mojahedin-e-Khalq, është grup opozitar iranian që njihet edhe si Organizata Popullore Muxhahedine e Iranit dhe është strehuar në Shqipëri kamotshëm.

Homeland Justice është faqe e internetit me shtrirje ruse që u shfaq para sulmeve kibernetike në portalin shtetëror e-Albania, në mes të korrikut 2022.

Sipas analizës së Microsoft, pas faqes së internetit qëndron një grup i lidhur me Qeverinë iraniane, i cili është përgjegjës për sulmin në internet.

Ky grup hakerësh edhe më herët ka kryer sulme ka kryer disa sulme kibernetike ndaj disa institucioneve në Shqipëri.

Sulmi kibernetik i së hënës vjen në një kohë kur në Shqipëri u rritën shqetësimet rreth sigurisë pasi Irani nisi sulme hakmarrëse në vendet ku ekzistojnë baza ushtarake amerikane menjëherë pasi Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli i filluan bombardimet ndaj Teheranit më 28 dhjetor.

Në të kaluarën, Homeland Justice ka publikuar të dhëna personale të shtetasve shqiptarë dhe ka deklaruar se shkaku i sulmeve kibernetike lidhet me vendimin e Shqipërisë për të strehuar opozitën iraniane, në kampin e Manzës.

Ndërkohë, hetimet e para rreth sulmit të 10 marsit kanë treguar se infrastruktura kryesore e punës së këtij institucioni nuk është prekur, tha ai.

Bëhet e ditur gjithashtu se faqja zyrtare e Kuvendit dhe sistemet e tjera që mbështesin veprimtarinë e institucionit vijojnë të punojnë normalisht.

Pasi është vërejtur incidenti janë marrë masa për neutralizimin e sulmit, ndërsa ekipet teknike po punojnë për rikuperimin e të dhënave të fshira në llogaritë e përdoruesve, theksoi Kuvendi.

Grupi i hakerëve i publikoi disa prej dokumenteve të hakeruar më 10 mars.

Kuvendi i tha se pas sulmit “është ofruar mbështetje teknike edhe nga partnerët ndërkombëtarë, me të cilët po vijon komunikimi për vlerësimin e situatës dhe hapat e mëtejshëm”.

Ai gjithashtu ka ngritur një ekip i përbashkët teknik dhe hetimor për të zbuluar burimin e sulmit dhe për të rikthyer të dhënat e prekura./REL/

 

 

Continue Reading

Lajmet

UBT hap dyert për gjeneratën e re: Bursa 20% për studentët e shkëlqyeshëm në 10 programet më të kërkuara

Published

on

By

Institucioni lider në arsimin e lartë, UBT, ka shpallur zyrtarisht hapjen e fazës së regjistrimeve të hershme, duke u ofruar një mundësi unike maturantëve që synojnë të ndërtojnë karrierën e tyre në programet më inovative në vend.

Në kuadër të shënimit të një çerek shekulli suksesi, UBT ka vendosur të mbështesë gjeneratat e reja të suksesshmee reja përmes një skeme të veçantë bursash.

Të gjithë kandidatët me sukses të shkëlqyeshëm që aplikojnë gjatë kësaj periudhe, do të përfitojnë automatikisht 20% bursë në dhjetë programet më të kërkuara të studimit gjatë tri viteve të studimit në UBT.

Ky njoftim vjen si një ftesë për të gjithë ata që duan të sigurojnë vendin e tyre në programin që kanë ëndërruar, duke u bërë pjesë e një komuniteti akademik që po transformon tregun e punës.

Të gjithë të interesuarit mund ta bëjnë aplikimin e tyre brenda pak minutash përmes platformës online, duke ndjekur vegëzën zyrtare: Aplikoni Këtu.

Continue Reading

Të kërkuara