Lajmet

Ekonomia gjermane pritet të ndryshojë për të mirë në vitin 2023

Pavarësisht krizës energjetike, ekonomia gjermane po përgatitet për periudha më të mira në vitin 2023.

Published

on

Atmosfera ka ndryshuar së fundi në mesin e sipërmarrjeve dhe firmave gjermane – për të mirë në tre muajt e fundit. Kështu thuhet në sondazhet e institutit të njohur Ifo.

Pavarësisht krizës energjetike, ekonomia gjermane po përgatitet për periudha më të mira në vitin 2023. Indeksi i klimës së biznesit Ifo është rritur në dhjetor në 88.6 pikë nga 86.4 pikë në muajin e kaluar. Kështu njoftoi të hënën Instituti nga Mynihu Ifo, në sondazhin e tij me rreth 9.000 drejtues të kompanive. Ekspertët parashikonin një rritje prej vetëm 87.4 pikë. Kompanitë ishin më të kënaqura me biznesin aktual: ky tregues i situatës më parë kishte rënë gjashtë herë radhazi. Pritshmëritë gjithashtu u përmirësuan dukshëm. “Ekonomia gjermane ka rritur shpresat në kohën e Krishtlindjes,” tha presidenti i Ifo, Clemens Fuest.

Sipas ekspertit të Ifo, Klaus Wohlrabe, përmirësimi i klimës së biznesit po shtohet pothuajse në të gjithë sektorët. “Probabiliteti i një recesioni ka rënë. Ka sinjale pozitive, por nuk mund të përjashtohet të gjitha rreziqet,” tha ekonomisti për agjencinë e lajmeve Reuters. Ekonomia sheh të paktën një vijë argjendi në horizont.

Sipas një rregulli të përgjithshëm në mesin e ekspertëve, tre rritje radhazi të indeksit të klimës së biznesit Ifo janë një sinjal i qartë për një ndryshim të trendit në ekonominë gjermane. Por Wohlrabe është i kujdesshëm: “Unë do të isha i kujdesshëm, para se të them se kjo është një kthesë.” Në kohët e luftës në Ukrainë dhe krizës energjetike, pasiguria në kompani është shumë e lartë.

Atmosfera e keqe në ndërtimtari

Ndërkohë, kompanitë po shohin një ulje të pengesave rreth furnizimit. Rreth 50.7 për qind janë ankuar për probleme të tilla materiale në dhjetor, krahasuar me 59.3 për qind në nëntor. Ky është një përmirësim i dukshëm, tha Wohlrabe. “Është një shenjë e mirë shprese”. Ka gjithashtu lehtësim në çështjen e çmimeve. Si rezultat, 40.3 për qind e kompanive prisnin rritje të çmimeve në dhjetor, ndërsa në nëntor prisnin rritjen 46.2 për qind prej tyre.

Përkundër trendit pozitiv të përgjithshëm, gjërat aktualisht po shkojnë keq në ndërtimtari në Gjermani. Klima e biznesit u turbullua këtu në dhjetor. “Rritjet e normave të interesit çojnë në anulime të kërkesave”, theksoi Wohlrabe. Për shkak se pengesat e vazhdueshme të furnizimit rrisin kostot e ndërtimit dhe rritja e kostove të financimit janë një barrë e veçantë për ndërtuesit privatë.

Atmosfera është ende më e keqe se situata, thotë kryeekonomisti i VP Bank, Thomas Gitzel. Atmosfera mund të jetë gjithashtu tepër negative: “Kjo është pikërisht ajo që jep arsye për të shpresuar se recesioni i pritur do të jetë më i shkurtër dhe më i butë se sa pritej fillimisht.” Megjithatë, klima e biznesit ende tregon për një recesion, pra për një tkurrje ekonomike, tha Gitzel. “Por nëse merrni parasysh skenarët horror që ishin deri vonë në ajër, viti po përfundon me një diponim më të mirë.”

Të dhënat e fundit të anketës nga ofruesi i shërbimeve financiare S&P Global konfirmojnë tendencën e rritjes, sepse sipas këtyre të dhënave, tendenca e rënies është ngadalësuar ndjeshëm në fund të vitit. Me 48.9 pikë, indeksi i menaxhimit të blerjeve për sektorin privat iu afrua pragut të rritjes prej 50 pikësh dhe arriti nivelin më të lartë në gjashtë muajt e fundit. Instituti Ifo pret një rënie minimale prej minus 0.1 përqind në produktin e brendshëm bruto për vitin 2023.

Edhe nëse klima e biznesit u përmirësua ndjeshëm përpara fillimit të vitit, shumë ekspertë besojnë se ende kërkohet shumë kujdes: “Zhvillimet më të fundit ka të ngjarë të zbehin pritshmëritë përsëri në të ardhmen e afërt,” thotë ekonomisti i LBBW Jens-Oliver Niklasch. “Këtu përfshihet rënia e ndjeshme e rezervave të gazit ose frika nga rritja e mëtejshme e normave të interesit, që ka shkaktuar rënie në tregjet financiare në fund të javës së kaluar”.

Vendi

Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri

Published

on

By

Studentët e programit të Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdojnë të dëshmojnë përkushtimin e tyre drejt përgatitjes profesionale përmes aktiviteteve praktike në terren, duke realizuar një vizitë studimore në Termocentralin Kosova B – një nga asetet më të rëndësishme energjetike në vend.

E udhëhequr nga profesorët Armend Ymeri, Vehebi Sofiu, Sami Gashi dhe Nexhmi Krasniqi, kjo vizitë u mundësoi studentëve të ndërlidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me proceset reale të prodhimit dhe menaxhimit të energjisë elektrike.

Gjatë qëndrimit në termocentral, studentët u pritën nga Drejtori Ekzekutiv, Jonuz Saraçi, i cili prezantoi kapacitetet gjeneruese, funksionimin e blloqeve prodhuese dhe sfidat aktuale të sektorit energjetik, duke ofruar një pasqyrë të qartë mbi rëndësinë strategjike të këtij sektori për zhvillimin e vendit.

Një ndër pikat kyçe të vizitës ishte turi teknik i udhëhequr nga Inxhinieri Kryesor, Enver Shabani, përmes të cilit studentët patën mundësinë të shohin nga afër funksionimin e sistemeve të avancuara si SCADA, rrjeti i tensionit 6.3 kV, sistemet DC dhe mbrojtjet rele – elemente thelbësore për operimin e sigurt dhe efikas të impianteve energjetike moderne.

Vizita u pasurua edhe me inspektimin e transformatorëve energjetikë me kapacitet 400 MVA dhe sektorit të turbinave, ku studentët u njohën me procesin e kogjenerimit dhe rolin e tij në furnizimin me ngrohje për qytetin e Prishtinës përmes Termokos-it.

Këto aktivitete dëshmojnë qasjen praktike dhe të orientuar drejt industrisë që ofron programi i Inxhinierisë së Energjisë në UBT, duke përgatitur studentët për tregun e punës përmes përvojave reale dhe bashkëpunimeve me institucionet kyçe të sektorit.

UBT vazhdon të mbetet një nga institucionet lider në zhvillimin e profesionistëve të së ardhmes në fushën e energjisë, duke krijuar ura të forta lidhëse ndërmjet akademisë dhe industrisë.

Continue Reading

Lajmet

REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, ka paralajmëruar me shkrim gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor se rrezikojnë që deri në mesin e këtij viti të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes, për shkak të moszbatimit të reformave, mëson Radio Evropa e Lirë (REL) nga burime në Komisionin Evropian (KE).

Sipas informacioneve jozyrtare, komisionarja Kos e ka dërguar këtë letër më 17 prill në të gjitha kryeqytetet e rajonit.

Burimet e REL-it kanë konfirmuar se me këtë letër, komisionarja Kos u ka kërkuar të gjithëve vendeve të përshpejtojnë reformat e parashikuara në Planin e Rritjes, në mënyrë që të shfrytëzojnë plotësisht potencialin e kësaj pakoje financiare.

Në fakt, mjetet financiare nga Plani i Rritjes janë të kufizuara në kohë. Për çdo hap reformues është paraparë një afat përfundimtar për zbatim dhe është ndarë një shumë e caktuar parash.

KE-ja ka paraparë edhe të ashtuquajturën “periudhë grejs”, e cila mundëson shtyrjen e zbatimit për një periudhë të caktuar kohore. Për hapat që duhej të përmbusheshin në mesin e vitit 2025, afati përfundimtar skadon më 30 qershor të këtij viti, ndërsa për hapat që duhej të realizoheshin në fund të vitit 2024, ky afat përfundon gjatë vitit 2026.

“Nëse nuk përmbushen, partnerët rrezikojnë të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro”, konfirmoi për REL një zyrtar i KE-së.

Ndryshe, këstin e parë ose disa mjete nga Plani i Rritjes i kanë marrë pesë shtete të rajonit, me përjashtim të Bosnjë e Hercegovinës, e cila është vonuar me miratimin e agjendës reformuese.

Fundi i qershorit të këtij viti përbën momentin kur secili vend hyn në të ashtuquajturin moment të humbjes së përhershme, nëse nuk i përmbush reformat e dakorduara më herët.

Sipas burimeve në Bruksel, humbjet e mundshme sipas shteteve, në rast se nuk ndërmerren të gjitha reformat, janë si vijon:

  • Kosova: 68.8 milionë euro
  • Shqipëria: 67.7 milionë euro
  • Bosnja dhe Hercegovina: 373.9 milionë euro
  • Mali i Zi: 15.1 milionë euro
  • Maqedonia e Veriut: 49.2 milionë euro
  •  Serbia: ndërmjet 108.7 dhe 135.9 milionë euro

Bazuar në shumën maksimale, në total mund të humben 710.6 milionë euro, që përfaqëson 11.84 për qind të financimit të përgjithshëm nga Plani i Rritjes.

Pakoja e BE-së për Ballkanin Perëndimor – për periudhën 2024-2027 – është në vlerë të 6 miliardë eurove. Nëse analizohen ndarjet buxhetore, Kosovës i takojnë rreth 882 milionë euro – 253 milionë si grante dhe 629 milionë euro në formë të kredisë – që do të thotë se përfiton më së shumti fonde në rajon për kokë banori.

Më 16 prill, Kosova mori 61.8 milionë euro parafinancim, pasi vendi dorëzoi dokumentet e nevojshme në KE dhe ratifikoi marrëveshjet e lidhura me këtë plan.

Ky plan, ndër të tjera, synon të dyfishojë ekonomitë e këtyre vendeve gjatë dhjetë viteve të ardhshme./REL/

Continue Reading

Vendi

Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi

Published

on

By

Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar të premten e 24 prillit si datën për shpalljen e aktgjykimit ndaj tre të akuzuarve për sulmin terrorist në Banjskë: Dushan Maksimoviq, Blagoje Spasojeviq dhe Vladimir Toliq. Gjatë seancës së sotme, ku u dha fjala përfundimtare, të akuzuarit mohuan akuzat për terrorizëm, ndërsa Prokuroria ka kërkuar burgim të përjetshëm për ta.

I akuzuari Vladimir Toliq deklaroi para trupit gjykues se nuk ishte i armatosur në momentin e arrestimit dhe kërkoi që të mos dënohet për veprime që nuk i ka kryer.

“S’kërkoj gjë tjetër përveç asaj që e thotë ligji: që të gjykohem në bazë të provave. Flini të qetë sepse këto duar nuk janë me gjak, as nuk kanë plagosur e as vrarë askënd”, u shpreh Toliq.

Avokati i tij, Milosh Deleviq, insistoi se Toliq mund të akuzohet vetëm për “kryengritje të armatosur” dhe jo për terrorizëm, duke thënë se klienti i tij ishte “vrima e fundit e kavallit” në këtë ngjarje.

Blagoje Spasojeviq shprehu keqardhje për pjesëmarrjen në ngjarjet e Banjskës, por mohoi kategorikisht se është terrorist. Ai pretendoi se ka shkrepur vetëm dy plumba në drejtim të një reflektori të manastirit dhe jo ndaj policisë.

“Jam fajtor që atë ditë isha në fshatin Banjskë dhe ky ishte gabimi më i madh në jetën time, por veten nuk mund ta quaj terrorist meqë askënd s’e kam vrarë e as lënduar”, deklaroi Spasojeviq.

Mbrojtja e tij kritikiu aktakuzën, duke pretenduar se emri i Spasojeviqit përmendet vetëm tri herë në 121 faqe dhe se nuk është specifikuar roli i tij individual, por është përfshirë në veprime kolektive.

Përderisa Maksimoviq ka kërkuar të jetë prezent në shpalljen e aktgjykimit me shpresën për lirim, dy të akuzuarit e tjerë kanë deklaruar se nuk duan të marrin pjesë.

Ky proces gjyqësor po zhvillohet ndaj tre personave që u kapën në vendngjarje, ndërsa 39 të tjerë nga ky grup (gjithsej 42 të akuzuar) ndodhen në arrati. Javën e kaluar, autoritetet arrestuan edhe një person tjetër, Stefan Raduloviq, si të dyshuar për pjesëmarrje në sulmin e shtatorit 2023, ku mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku.

 

Continue Reading

Lajmet

Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka autorizuar sot dërgimin e pjesëtarëve të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në operacionin ndërkombëtar paqeruajtës në Gaza. Ky vendim vjen fill pas miratimit në Kuvendin e Kosovës dhe shënon një hap historik për profilizimin e shtetit si kontribuues i sigurisë globale.

Në njoftimin e saj, Haxhiu theksoi se ky mision pasqyron rritjen e përgjegjësisë së Kosovës në arenën ndërkombëtare.

“Ky vendim pasqyron një Kosovë që e kupton sigurinë si detyrim ndaj qytetarëve të saj dhe si përgjegjësi ndaj paqes dhe rendit ndërkombëtar. Nga një vend që dikur kishte nevojë për mbështetjen e të tjerëve, Kosova sot merr përgjegjësi dhe jep kontribut në skenën ndërkombëtare”, deklaroi ajo.

Trupat e FSK-së do të shërbejnë si pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, duke u rreshtuar krah partnerëve strategjikë në një nga zonat më të ndjeshme të globit. Sipas udhëheqëses së shtetit, ky angazhim dëshmon pjekurinë e institucioneve të sigurisë.

“Forca e Sigurisë së Kosovës është një institucion i ndërtuar me profesionalizëm dhe standarde të larta, e gatshme të shërbejë krah partnerëve tanë strategjikë. Pjesëmarrja në misione të tilla dëshmon pjekurinë shtetërore të Republikës sonë”, u bë e ditur në njoftim.

Ky mision në Gaza pason angazhimet e mëparshme të FSK-së në misione të ngjashme jashtë vendit, duke forcuar pozitën e Kosovës si një partnere e besueshme për paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar.

 

Continue Reading

Të kërkuara