

Lifestyle
E qeshura, terapi për mendjen dhe trupin
Studiuesit vlerësojnë fuqinë e të qeshurit për të përmirësuar mirëqenien fizike dhe mendore.
Published
2 years agoon
By
UBT newsE qeshura mund të përmirësojë gjendjen shpirtërore dhe ta bëjë reagimin fizik dhe emocional ndaj stresit më pak intensiv. Studiuesit vlerësojnë fuqinë e të qeshurit për të përmirësuar mirëqenien fizike dhe mendore. E qeshura me të tjerët ndihmon në krijimin e lidhjeve shoqërore dhe mund të rrisë intimitetin.
Duke aktivizuar rrugët nervore të emocioneve si gëzimi dhe hareja, e qeshura mund të ndihmojë në kontrollin e niveleve të trurit të neurotransmetuesve, ngjashëm me atë që bëjnë antidepresantët. E qeshura është disi si një kurë ndaj stresit, i cili dobëson këto sisteme dhe rrit ndjeshmërinë ndaj sëmundjeve.
Fuqia fizike e të qeshurit
Njerëzit fillojnë të qeshin që në foshnjëri, ndërsa ky veprim ndihmon në zhvillimin e muskujve dhe forcën e sipërme të trupit. E qeshura nuk është vetëm frymëmarrje. Ajo mbështetet në kombinime komplekse të muskujve të fytyrës, që shpesh përfshijnë lëvizjen e syve, kokës dhe shpatullave.
E qeshura aktivizon shumë rajone të trurit: korteksin motorik, i cili kontrollon muskujt; lobi frontal, i cili ju ndihmon të kuptoni kontekstin dhe sistemi limbik, i cili modulon emocionet pozitive. Aktivizimi i të gjitha këtyre qarqeve forcon lidhjet nervore dhe ndihmon një tru të shëndetshëm të koordinojë aktivitetin e tij.
Fuqia njohëse e të qeshurit
Një sens i mirë humori dhe e qeshura që pason varen nga një masë e mjaftueshme e inteligjencës sociale dhe burimeve të kujtesës. Humori, zakonisht vjen nga njohja e mospërputhshmërive ose absurditeteve të një situate. Për të arritur këtë ndjesi duhet të zgjidhni mendërisht sjelljen ose ngjarjen befasuese përndryshe nuk do të qeshni. Konkludimi i qëllimeve të tjerëve dhe marrja e këndvështrimit të tyre mund të rrisë intensitetin e të qeshurës dhe zbavitjes që ndjen. Për të “përfituar” një shaka ose situatë humoristike, duhet parë ana më e lehtë e gjërave.
Fuqia sociale e të qeshurit
E qeshura krijon lidhje dhe rrit intimitetin me të tjerët. Shumë aftësi njohëse dhe sociale punojnë së bashku për të monitororua kur dhe pse ndodh e qeshura gjatë bisedave.
Ju mund të praktikoni të qeshurit kur jeni vetëm, duke marrë një këndvështrim që vlerëson anën qesharake të ngjarjeve, ndërsa është një shenjë e jashtme e ndarjes së një vlerësimi të situatës. Për shembull, folësit publikë dhe humoristët përpiqen të qeshin për ta bërë audiencën të ndihet psikologjikisht më afër tyre, për të krijuar intimitet.
Duke praktikuar pak të qeshura çdo ditë, mund të përmirësohen aftësitë sociale që mund të mos vijnë natyrshëm. Kur qeshim si përgjigje ndaj humorit, ndajmë ndjenjat me të tjerët. Të dyja gjinitë qeshin më shumë me të tjerët sesa kur janë vetëm.
Fuqia mendore e të qeshurit
E qeshura prodhon emocione pozitive që çojnë në përjetim të ndjenjave si argëtimi, lumturia, gëzimi. Ato rrisin mirëqenien subjektive dhe kënaqësinë nga jeta. Studiuesit, sipas CNN zbulojnë se këto emocione pozitive të përjetuara me humorin dhe të qeshurën lidhen me vlerësimin e kuptimit të jetës dhe ndihmojnë kryesisht të moshuarit të kenë një pikëpamje të mirë për vështirësitë me të cilat janë përballur gjatë gjithë jetës.
/rtsh.al/
Lifestyle
Nuk është uji! Ja pija më e mirë për hidratim dhe lëkurë që shkëlqen
Published
2 weeks agoon
August 19, 2025By
UBT News
Të gjithë e dimë tashmë: pirja e mjaftueshme e ujit është një hap bazë (dhe i pazëvendësueshëm) për një lëkurë të hidratuar dhe të shëndetshme.
Por, sipas një studimi të publikuar në American Journal of Clinical Nutrition, ekziston një pije tjetër, që shumica e kemi në frigorifer dhe që hidraton edhe më mirë se uji: qumështi!
Dermatologia Dr. Hannah Kopelman, shpjegon se qumështi është efektiv si burim hidratimi falë përbërjes ushqyese. Ai përmban elektrolite si kaliumi dhe natriumi, karbohidrate dhe proteina, që ndihmojnë trupin të mbajë më gjatë lëngjet.
Kjo do të thotë se lëngjet nuk largohen menjëherë nga stomaku, duke i dhënë trupit kohë të gjatë për t’i përthithur, më mirë sesa me ujin e zakonshëm.
I pasur me vitamina si B12 dhe riboflavinë, dhe me aminoacide që ndihmojnë në riparimin e qelizave të lëkurës. Sipas Dr. Kopelman, është kaq efektiv, sa në disa raste mund të hidratojë më mirë edhe se pijet izotonike sportive. Legjendat për banjot e Kleopatrës me qumësht fillojnë të kenë më shumë kuptim tani.
A është pirja e qumështit sekreti për një lëkurë që shkëlqen?
Konsumimi i rregullt ndihmon në hidratimin e përmirësimin e shkëlqimit natyral të lëkurës, Dr. Kopelman thekson se nuk është zgjidhje magjike universale.
“Si dermatologe, ua kujtoj gjithmonë pacientëve se hidratimi i brendshëm ka ndikim te lëkura, por është vetëm një pjesë e mozaikut,” thotë ajo.
Nëse je mes atyre që kanë ndjeshmëri ndaj produkteve të bulmetit, vuajnë nga puçrrat hormonale a probleme tjera inflamatore të lëkurës, qumështi mund të jetë më shumë problem sesa zgjidhje. Por për pjesën tjetër, pirja e qumështit është bonus i mirë në rutinën e kujdesit për veten, jo zëvendësim për të.
Pra, rritja e konsumit të qumështit mund të të japë më shumë shkëlqim, por do të të duhet rutinë minimale me produkte për kujdesin e lëkurës për të parë ndryshimin e vërtetë. Nëse je vegane ose thjesht nuk pi produkte shtazore, mos u shqetëso, qumështi bimor si ai i tërshërës ose sojës, është i pasuruar me vitamina dhe minerale të ngjashme.
Lifestyle
Si të ruani fuqinë e trurit, dhe të mbeteni të fortë mendërisht?
Published
3 weeks agoon
August 6, 2025By
UBT News
6 këshilla për të mbrojtur trurin tuaj nga degradimi që i shkakton koha. Ashtu si çdo makinë të mirë, edhe truri ka nevojë për një farë kujdesi dhe vëmendje teksa koha kalon, për të garantuar që ai të vazhdojë të jetë në gjendje të mirë pune.
Sikur të kishte një manual të vetëm për mirëmbajtjen e tij, që të mund na tregonte sesi të kryhej rregullimi i imët i qarqeve të tij.
Fatkeqësisht, këshillat në dispozicion janë skontradiktore por “BBC Future” ka analizuar disa prej tyre nëpërmjet provave faktike.
Mos humbisni besimin tek aftësitë tuaja
A ju ndodh të ecni vërdallë në dhomë, vetëm për të zbuluar se keni harruar pse gjendeshit atje? Teksa njerëzit plaken, është e lehtë të kuptojnë përmes disa shenjave, se kujtesa e tyre tashmë po venitet. Në fakt, kjo ka po kaq gjasa të ndodhë si për të rinjtë, ashtu edhe për të moshuarit.
Dhe ne nuk duhet të jemi aq të shpejtë, sa të arrijmë në përfundimin më të keq, pasi dyshimet mund të bëhen një vetë-përmbushje e profecisë.
Gjatë 10 viteve të fundit, Daina Turon në Universitetin e Karolinës së Veriut, ka zbuluar se me kalimin e moshës, humbasin besimin në aftësitë tona mendore.
Ne mbështetemi në shumë paterica, si GPS i makinës apo blloku i shënimit në telefon. Duke dështuar të testojmë vetveten, përshpejtojmë rënien tonë.
Pra, nëse ju nguroni në hyrje të një dere, që në fakt nuk e dini se çfarë është, vetëm e shihni atë si një moment që ngacmon kujtesën tuaj.
Mbroni veshët tuaj
Mendja vuan, nëse ajo izolohet nga shqisat, ndoshta duke e tendosur me një vëmendje shtesë, e bllokuar nga stimulimi i dobishëm, humbja e dëgjimit duket se shkakton humbjen e materies gri të trurit. Sipas një studimi, kjo rrit rrezikun e dëmtimit njohës gjatë një periudhe 6-vjeçare me 24 përqind.
Cilado qoftë mosha tuaj, ia vlen që të marrësh parasysh situatat që mund të kontribuojnë në gjendjen e mirë të veshit tuaj. Dëgjimi i muzikës rok me zë të lartë për vetëm 15 sekonda në ditë, do të ishte i mjaftueshëm për të dëmtuar dëgjimin tuaj; madje edhe duke përdorur një tharëse flokësh për 15 minuta në ditë, mund të dëmtoni qelizat e vogla që perceptojnë tingujt.
Nëse mendoni se mezi dëgjoni, kërkoni ndihmë mjekësore duke prekur problemin në rrënjë, çka mund të frenojë dobësimin e mëtejshëm të dëgjimit.
Mësoni një gjuhë të huaj ose një instrument muzikor
Në vend të ndonjë trajnimi të pavlerë të trurit apo zgjidhjes së një fjalëkryqi, merrni në konsideratë një stërvitje më ambicioze mendore, si të mësuarit e pianos apo fillimi i përvetësimit të një gjuhë të re. Të dyja mbështeten tek një grup i gjerë aftësish, duke ushtruar kujtesën, vëmendjen, perceptimin tuaj ndijor dhe kontrollin motorik, teksa përpiqeni të përballoni shkallë të reja vështirësish ose tingujt e panjohur të fjalëve të reja.
Muzikantët kanë 60 përqind më pak gjasa për të vuajtur nga skleroza
Kjo praktikë duhet të t’iu ndihmojë për t’u bërë më të shkathët, me përfitime që zgjasin deri në moshën e thyer. Një studim vitin e kaluar, zbuloi se muzikantët kanë 60 përqind më pak gjasa për t’u prekur nga skleroza, sesa njerëzit që nuk luajnë asnjë instrument muzikor; një tjetër studim tregoi se mësimi i një gjuhë tjetër, mund të vonojë me 5 vjet fillimin e sëmundjes së Alzaimerit.
Duke e nxitur veten në këtë mënyrë ju ndihmon të vlerësoni aftësitë aktuale, nëse zbuloni se puna juaj është kërkuese, sa nuk ju lejon të përfitoni një aftësi të re, konsiderojeni veten me fat :profesionet më stimuluese, duket se i ndihmojnë njerëzit të ruajnë fuqitë mendore, edhe pse përfitimet nuk mund të zgjasin.
Shmangni ushqimet e rënda
Obeziteti mund të dëmtojë në shumë mënyra trurin. Rritja e nivelit të kolesterolit në arterie, mund të kufizojë rrjedhën e gjakut në tru, duke e privuar nga ushqimi dhe oksigjeni për të cilinka nevojë për të funksionuar. Për më tepër, neuronet janë të ndjeshme ndaj nivelit të hormonit insulinë.
Një dietë e rregullt me ëmbëlsira, ushqim kalorifik prishë sinjalizimin e insulinës, duke shkaktuar një reaksion zinxhir që shkakton krijimin në tru të pllakave vdekjeprurëse. Lajm i mirë është se disa ushqyes – si omega 3, acidet yndyrore dhe vitaminat D dhe B12, riparojnë dëmtimet në tru që lidhen me plakjen.
Kjo mund të shpjegojë arsyen, pse njerëzit e moshuar që hanë sipas një diete tipike mesdhetare, priren të shfaqin të njëjtat aftësi njohëse si njerëzit që janë 7 vite e gjysmë më të rinj.
Ndërtoni trupin tuaj
Bëjmë dallim ndërmjet trurit e muskulit. Fitimi i formave të mira, është një nga mënyrat më të sigurta për të ndërtuar mendjen. Aktiviteti jo vetëm që mundëson qarkullim të mirë të gjakut, shkakton rritje të nivelit të proteinave “faktori i rritjes nervore”, që stimulojë rritjen e mirëmbajtjen e lidhjeve nervore.
Përfitimet duken se shtrihen që nga djepi deri në varr: fëmijët që ecin në këmbë për të shkuar në shkollë, marrin nota më të mira, ndërsa shëtitja duket se rrit përqendrimin dhe kujtesën e pensionistit. Një shumëllojshmëri e gjerë ushtrimesh mund të ndihmojë, nga ushtrimet e lehta aerobike, te stërvitja përmes ngritjes së peshave dhe badibilldingut; thjesht zgjidhni një regjim trajnimi, që i përshtatet palestër tuaj aktuale.
Organizoni festa sikur të ishit 21-vjeç
E thënë thjesht, njerëzit janë qenie sociale, miqtë e të afërmit na stimulojnë sfidojnë të provojmë eksperienca të reja, na lehtësojnë stresin dhe pakënaqësitë.
Një studim mbi 70-vjeçarët zbuloi se individët më aktivë në aspektin shoqëror, kishin 70 përqind më pak gjasa të përjetonin rënien e aftësisë gjatë një periudhe prej 12 vjetësh, në krahasim me njerëzit me jetë më pak aktive sociale. Nga kujtesa te vëmendja në shpejtësinë e ërpunimit mendor, duket se përfiton nga kontaktet të rregullta me njerëzit e tjerë. Shkencëtarët dyshojnë se nuk ka asnjë plumb magjik për të trajnuar trurin tuaj.
Njerëzit që mplaken më mirë, kanë mënyrë jetese që përfshin pak nga të gjitha:një dietë të larmishme, aktivitete stimuluese, dhe një rreth miqsh të dashur.
Dhe, kjo nuk është një recetë për një tru të zgjuar, sesa për një jetë të shëndetshme dhe të lumtur.
Lifestyle
Parashikimi i motit për ditën e premte
Published
4 weeks agoon
August 1, 2025By
UBT News
Sot parashihet të mbajë mot me diell dhe vranësira të pakta.
Sipas Institutit Hidrometeorologjik të Kosovës, vranësirat parashihen te dendësohen dhe të sjellin riga shiu
Temperaturat minimale pritet të lëvizin nga 12 – 16°C, kurse ato maksimale: 23-28°C
Ndërkaq, era pritet të fryej nga verilindja, 1–5 m/s. /
Lifestyle
Katër fajtorët e padukshëm për rrudhat: Nga dielli tek ëmbëlsirat
Published
2 months agoon
July 11, 2025By
UBT News
Fajtorët që s’i shihni. Përderisa lëkura është duke u plakur vazhdimisht, sasitë e tepërta të sheqerit u’a shpejtojnë edhe më shumë këtë proces.
Ka disa gjëra në jetë që e shpejtojnë procesin e plakjes, shpesh nuk vërehen menjëherë. Ekspertët kanë treguar se cilët janë shkaktarët kryesorë të rrudhave.
Sheqeri
A ju pëlqejnë gjërat e ëmbla? E vërteta e hidhur është se kur konsumoni shumë sheqer, lëkura futet në një proces të quajtur glication, kjo e shkakton trupin të ndalojë të prodhojë proteina si kolagjeni dhe elastini, ku që të dyja e bëjnë lëkurën të duket e re dhe e bukur. Veç kësaj, sheqeri është agjent dehidratues, që nënkupton se vetëm e dobëson më shumë shëndetin e lëkurës.
Ndotja
Nëse jetoni në një zonë me ajër të ndotur apo jeni duhanpirëse, shanset janë se lëkura vuan nga stresi oksidativ që shkaktohet nga mos balancimi i rrezatimeve të lira – molekula që i dëmtojnë qelizat. Stresi oksidativ zvogëlon rreziqet e kolagjenit dhe elastinit në indet e lëkurës.
Rrezet ultravjollcë
Shpeshherë mendohet se gjendja e lëkurës ka të bëjë me gjenet, por gjenet e mira nuk nënkuptojnë se ju nuk mund ta dëmtoni ADN-në dhe ta shpejtoni procesin e plakjes. Dëmi gjenetik, apo mutacioni i ADN-së, kryesisht shkaktohet nga inflamacioni dhe dëmet e rrezeve ultravjollcë.
Përgjatë kohës, rrezet ultravjollcë të diellit i dëmtojnë fibrat e elastinit në lëkurë , e që pastaj e dëmtojnë shëndetin e lëkurës.
Kujdesi ndaj lëkurës
A jeni duke i përdorur produktet e gabuara?
Lëkura nga natyra është acidike, prandaj produktet e gabuara mund ta dëmtojnë atë më shumë.

Programi i Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në nivelin Master në UBT përgatit arkitektët e së ardhmes

UBT: Programi i vetëm i Studimeve të Sigurisë në Kosovë, edhe pak vende të lira për regjistrim

Basha mbyll seancën konstituive, asnjë deputetë serbë nuk merr votat për nënkryetar

Murati: Sot është dita vendimtare për konstituimin e Kuvendit të Kosovës

Balje: Procesi për nënkryetarin e pestë kërkon vendim nga Gjykata Kushtetuese

Krasniqi kritikon Kurtin për insistimin në Rashiqin si nënkryetar Kuvendi: Pse po kërkon krizë të re kushtetuese?

Lista Serbe dërgon ankesë në Gjykatën Kushtetuese për “shkelje të të drejtave të popullit serb” në Kuvend

Zemaj: VV po zvarrit konstituimin e Kuvendit për shkak të mungesës së numrave për qeveri

Qalaj: Nuk e votoj Nenad Rashiqin, nuk dua të jem pjesë e shkeljeve kushtetuese
Të kërkuara
-
Lajmet nga UBT3 months ago
UBT organizon debat rreth zgjerimit të BE-së dhe ruajtjes së vlerave evropiane
-
Lajmet nga UBT3 months ago
UBT – Institucioni privat me më së shumti programe të akredituara nga Agjencia e Akreditimit të Kosovës
-
Lajmet nga UBT3 months ago
UBT rilicencohet nga MAShTI për ofrimin e arsimit profesional në katër drejtime të rëndësishme shëndetësore
-
Kërkime2 months ago
Profesori i UBT-së, Musa Sabedini, publikon punim shkencor në revistën ndërkombëtare JGPSCD në SHBA