Baleti Kombëtar i Kosovës ka marrë pjesë për herë të parë në edicionin e 23-të të “International Bodrum Ballet Festival”, në Bodrum të Turqisë.

Trupa kosovare prezantoi shfaqjen “Correr o Fado”, me koreografi nga Daniel Cardoso.

Shfaqja u interpretua në dy mbrëmje, më 12 dhe 13 gusht, dhe u prit tejet mirë nga publiku i shumtë në Bodrum.

Performancat e Baletit Kombëtar të Kosovës u përcollën me duartrokitje të gjata, duke shënuar një tjetër prezantim të rëndësishëm ndërkombëtar për trupën kosovare./A.K/

Me mbylljen e edicionit të 25-të të DokuFest-it, mbyllet edhe një kapitull i “DOKUDAILY”, publikimit që gjatë festivalit ka sjellë në vëmendje njerëzit, historitë dhe përjetimet që qëndrojnë pas ekranit. Për numrin e nëntë dhe të fundit të këtij botimi, DokuFest ka zgjedhur të ndalet te zërat e disa prej grave që kanë qenë pjesë e rrugëtimit të festivalit, duke e përshkruar këtë përvojë përmes kujtimeve, ndryshimit dhe pasionit për dokumentarin.

“Dhe kështu, po shënojmë numrin e fundit të DOKUDAILY [9]”, shkruan DokuFest në një postim në Facebook, duke e mbyllur këtë cikël me rrëfimet e grave që e kanë bërë këtë edicion “më të mirë, të prekshëm dhe të fuqishëm”.

Një prej këtyre zërave është Alba, e cila prej 13 vitesh është pjesë e prodhimit të DokuFest-it. Për të, një nga gjërat më të rëndësishme që festivali nuk duhet të humbasë me kalimin e viteve është pikërisht guximi. Kur pyetet se çfarë shpreson të mos humbasë DokuFest-i, pavarësisht se sa shumë rritet, përgjigjja e saj është e prerë: “Guximin”.

Sipas Albës, edhe nëse festivali një ditë do të kishte vetëm 10 njerëz, një kinema dhe 30 filma, apo do të zhvillohej vetëm një herë në tre vjet, ai nuk duhet të ketë frikë. “Duhet gjithmonë të guxojë”, shprehet ajo, duke e kthyer guximin në një nga vlerat themelore të identitetit të DokuFest-it.

Në rrëfimet e publikuara në numrin e fundit shfaqet edhe Linda Lulla, drejtoreshë e festivalit, e cila e sheh rrugëtimin e saj paralel me atë të DokuFest-it. Për të, veçantia e këtyre viteve qëndron te mundësia për ta parë festivalin nga afër, për të qenë pjesë e ndryshimeve dhe e momenteve të rëndësishme që kanë shënuar zhvillimin e tij.

“Çdo hap përpara për festivalin ka qenë, në një mënyrë, edhe një hap përpara për mua”, rrëfen Lulla. Ajo thotë se ajo që ka mbetur e pandryshuar gjatë gjithë këtyre viteve është pasioni për DokuFest-in dhe bindja se ajo që bëjnë ka rëndësi.

Në një tjetër rrëfim, Vanesa e sheh festivalin përmes fotografisë dhe fytyrave të njerëzve. Përmes kamerës, ajo thotë se ka parë emocione të ndryshme ndaj DokuFest-it, nga njerëz që i njihte dhe me të cilët kishte afërsi, deri te fytyrat e të panjohurve. Te këta të fundit, ajo ka dalluar një nostalgji që e ka shtyrë të imagjinojë se si duhet të ketë qenë fillimi i DokuFest-it, një fillim që, siç e përshkruan ajo, është “më i vjetër se unë”.

Ndërsa Romina ndalet te marrëdhënia gjithnjë e më e paqartë mes përjetimit dhe dokumentimit. Në një kohë kur telefoni dhe kamera janë bërë pjesë e pandashme e përditshmërisë, ajo vëren se njerëzit shpesh e kapin menjëherë një moment të bukur për ta ruajtur. Dallimi, në rastin e saj, është se ajo që dokumenton përfundon përpara syve të rreth 25 mijë ndjekësve në Instagram.

Këto rrëfime e bëjnë numrin e fundit të “DOKUDAILY” më shumë sesa një publikim përmbyllës. Ai bëhet një lloj albumi i vogël kujtimesh për një festival që për 25 edicione ka ndryshuar bashkë me njerëzit që e kanë ndërtuar dhe me publikun që është rritur përkrah tij.

DokuFest, i cili këtë vit po shënon edicionin e 25-të nga 7 deri më 15 gusht, e mbyll kështu edhe “DOKUDAILY” me një mesazh të thjeshtë: “Deri herën tjetër: Fuqi dokumentarit!”. Një përshëndetje që nuk tingëllon si fund, por si premtim për një tjetër kapitull, në një festival që, siç kujton Alba, duhet të vazhdojë të guxojë./A.K/

DokuFest 2026 ka shpallur filmat fitues të edicionit të sivjetmë, duke kurorëzuar një javë të mbushur me dokumentarë, histori njerëzore dhe rrëfime që trajtojnë tema të rëndësishme shoqërore, politike dhe mjedisore.

Në garën kombëtare, çmimi kryesor Best in National Competition iu dha filmit Searching for Poetry, me regji të Lorin Terezit. Çmimi e vendos filmin në qendër të vëmendjes së edicionit të sivjetmë dhe shënon një vlerësim të rëndësishëm për kinemanë dokumentare vendore.

Në kategorinë Best Balkan Feature Dox, fitues u shpall As the Spring Arrives, Water Recalls the Nomads, me regji të Dilşad Aladağ. Ndërsa The Thing to Be Done, nga Srdan Kovačević, mori një Special Mention.

Çmimi për Best Balkan Short Dox shkoi për Towards Where to Breathe, me regji të Stefan Pavlović.

Edhe gara ndërkombëtare solli një listë të larmishme fituesish. From Dawn to Dawn, me regji të Xisi Sofia Ye Chen, u shpall Best International Feature Dox, ndërsa Normal Planet, nga Ekiem Barbier, Guilhem Causse dhe Quentin L’helgoualc, fitoi çmimin Best International Short Dox.

Në kategorinë International Shorts, juria vlerësoi me çmimin kryesor Kleptomania, nga Qu Jingkai. Venezia Diorama, me regji të Nicolas Piret, mori Special Mention.

Kinemaja që trajton çështjet mjedisore u vlerësua përmes kategorisë Best Green Dox, ku çmimi shkoi për Krakatoa, me regji të Carlos Casas.

Në kategorinë Human Rights Dox, çmimi kryesor iu dha The Clearing, nga Sabine Groenewegen, ndërsa A City in the Forest, me regji të Lev Omelchenko dhe Nolan Huber, u nderua me Special Mention.

Publiku i DokuFestit dha gjithashtu verdiktin e tij. Audience Award iu dha filmit The Beauty of the Donkey, me regji të Dea Gjinovcit, ndërsa Distribution Award shkoi për Dance nga Hana Bucalija.

Një nga momentet e rëndësishme të edicionit ishte edhe nominimi për European Film Academy. Si festival partner i akademisë, DokuFest përzgjedh çdo vit një film nga programi i tij për nominim. Për edicionin e vitit 2026, ky vlerësim i është dhënë filmit Tarik, me regji të Adem Tutiq.

Me këta fitues, DokuFest 2026 mbyll një tjetër edicion të rëndësishëm për filmin dokumentar, duke sjellë në Prizren krijues nga Kosova, Ballkani dhe skena ndërkombëtare. Çmimet e këtij viti pasqyrojnë një program ku dokumentari nuk shërben vetëm si mënyrë për të rrëfyer realitetin, por edhe si hapësirë për të ngritur pyetje mbi shoqërinë, identitetin, të drejtat e njeriut dhe marrëdhënien tonë me botën përreth./A.K/

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

 Foto: Al Gor

16 gusht 1993

Vizita e një grupi amerikanësh në Kosovë dhe kundërthëniet rreth tij në mjetet serbe të informimit

Mjetet serbe të informimit, dje dhe sot bëjnë me dije se të shtunën në Kosovë, në një vizitë private, qëndroi një grup amerikanësh, të cilët vizituan Prishtinën, Pejën, Deçanin dhe Prizrenin.

Agjencia serbe “Tanjug”, sipas gazetës së sotme “Borba”, thotë se ky ishte delegacion i Këshillit për politikë dhe marrëdhënie me jashtë i Kongresit Amerikan. Po këtë prezentim këtij grupi ia bëri edhe Televizioni i Beogradit, i cili lajmin për këtë vizitë jo vetëm që e dha në emisionet qendrore të lajmeve, por e nxori si ngjarje pothuaj të dorës së parë. Gazeta serbe e Prishtinës “Jedinstvo”, ndërkaq, thotë se fjala është për një “delegacion biznismenësh dhe intelektualësh amerikanë”, të cilët Kosovën dhe Krainat serbe i vizituan me iniciativën e biznesmenit amerikan Brus Ralford, kurse udhëtimin e organizoi Kisha pravosllave serbe.

Në mjetet serbe të informimit, ka edhe kundërthënie të tjera rreth kësaj vizite. Agjencia serbe “Tanjug”, nuk përmend asnjë emër nga ky delegacion amerikan, kurse gazeta “Jedinstvo” kritikon filialën e SPS-it në Kosovë pse nuk i lejoi mjetet e informimit t’i prezentojnë anëtarët e këtij delegacioni. Kjo gazetë citon Zhivorad Igiçin të ketë thënë se “kjo vizitë është jozyrtare dhe se për të nuk do të shkruhet në gazeta”.

Këto dhe kundërthënie të tjera rreth këtij delegacioni amerikan, lënë të dyshohet se fjala është për një vizitë krejtësisht të aranzhuar, të cilën zyrtarët serbë të instaluar në Kosovë, deshën ta përdorin në funksion të politikës aktuale serbe. Mirëpo, gjykuar sipas asaj çfarë thanë anëtarët e këtij delegacioni, duket se kjo ishte një provë e dështuar.

Gazeta “Jedinstvo”, shkruan se “mysafirët, duke dashur t’ua bëjnë me dije nikoçirëve arsyet e qëndrimit në Kosovë, theksuan se kjo krahinë tash gjendet në qendër të vëmendjes të opinionit të jashtëm dhe se në Amerikë, mbisundon frika se mos do të shpërthejë konflikti në Kosovë, e kjo do të kërkonte praninë e trupave të huaj në këtë krahinë”. Kjo gazetë, po ashtu thekson se “atyre në mënyrë të veçantë u interesoi sistemi i arsimit dhe pyetën a po e mbajnë arsimin shqiptarët edhe pas bojkotimit dhe se cili është kualiteti i arsimimit të fëmijëve”.

Anëtari i këtij delegacioni, Brus Rallston, siç shkruan “Jedinstvo”, tha se “pa propagandë cilësore nuk do të ketë rezultate të njëmendëta për serbët”. Anëtarja tjetër e këtij delegacioni, Ana Paviqeviç-Harkins, theksoi se “situata në Amerikë nuk u shkon për shtati serbëve, duke ilustruar këtë me faktin se që në shkollat e mesme nxënësit mësojnë se serbët janë fashistë dhe nacistë dhe se fëmijët serbë në shkollat amerikane i pyesin se a do të luftonin ata kundër serbëve të këtillë në Ballkan”, shkruan “Jedinstvo”.

“Mysafirët nga SHBA-të, nuk qenë të kënaqur me materialin dëshmues që iu ofrua atyre rreth të vërtetës në këto hapësira”, konstaton gazeta serbe “Jedinstvo”.

16 gusht 1994

 l Gor: Rugova do të ftohet në Uashington

Çikago, 15 gusht. Më 15 gusht në Çikago Ramazan Bekteshi, kryetar i Degës së LDK-së dhe koordinator i degëve të LDK për Amerikë dhe Kanada Ramazan Bekteshi dhe Miron Hyseni, sekretar, patën një takim shumë të përzemërt me nënpresidentin amerikan Al Gore.

Takimi u mbajt në një shtëpi private të industrialistit dhe arqitektit të njohur Lew Manilow, ku ishin ftuar rreth 60 vetë – miq të ngushtë të Partisë Demokratike të Illinois dhe funksionarë të lartë të shtetit.

Delegacioni shqiptar me nënpresidentin e njoftoi kryetari i Partisë Demokratike të Illinois dhe senator shteti, Gary Lapaille.

Al Gore parashtroi pyetjen se kend e përfaqëson delegacioni –  Shqipërinë apo Kosovën, – iu tha se delegacioni përfaqëson Kosovën. Dega e LDK-së në Çikago njofton se nënpresidenti Al Gor tha:

“Më vjen shumë mirë që Kosova ka përfaqësues edhe në Illinois dhe se bashkëpunoni me PD të Illinois. E kam takuar presidentin Rugova në Uashington (National Breakfast Prayer) dhe jam i fascinuar. Rugova është një figurë e paqes dhe simbol i frenimit të një lufte ballkanike. Ai është njeri i mrekullueshëm!

Pyetjes, se a mendoni që dr.Rugova duhet të ftohet në Uashington, nënpresidenti amerikan iu përgjigj:  “Gjithsesi, në një të ardhme të afërt”.

Duke u përgjigjur në pyetjen se a do të përhapet lufta në Kosovë, nënpresidenti amerikan tha: “Serbisë i është bërë me dije vija kritike ku s’do të tolerohet”.

Pas takimit, për nder të nënpresidentit u shtrua darkë.

16 gusht 1995

Në shtypshkronjën e uzurpuar të “Rilindjes” punësohen refugjatët serbë nga Kroacia

E ashtuquajtura ndërmarrje gazetare botuese “Panorama”, një ndërmarrje fantome, e cila u krijua pas pushtimit të shtypshkronjës së “Rilindjes” dhe ndalimit të gazetës “Rilindja” dhe dëbimit nga lokalet e saj të ndërmarrjes së revistave dhe të edicionit, ka vendosur që t’i punësojë të gjithë punëtorët grafikë serbë të ikur nga Kroacia. Në një njoftim të Tanjugut thuhet se drejtori i kësaj ndërmarrje fantome, Jordan Ristiq tha se do t’i pranojë edhe të gjithë gazetarët praktikantë dhe ata me stazh më të gjatë pa kurrfarë procedure, për të krijuar marrëdhënie të rregullt pune.

16 gusht 1997

Kryetari Rugova u takua me sekretaren amerikane të Shtetit Medlin Ollbrajt

Kryetari i Republikës së Kosovës dr. Ibrahim Rugova dje pasdite u takua në Uashington me sekretaren amerikane të Shtetit, Medlin Ollbrajt. Në këtë takim merrnin pjesë edhe Robert Gelbard, përfaqësues i posaçëm i presidentit Klinton dhe i sekretares Ollbrajt për zbatimin e marrëveshjeve të Dejtonit, Toni Uejn, ushtrues i detyrës së sekretarit për çështje evropiane e zyrtarë të tjerë në Stejt Departament.

Në takimin e përzemërt e miqësor u bisedua gjerësisht për gjendjen në Kosovë dhe për mundësitë e zgjidhjes paqësore të çështjes së Kosovës.

Sekretarja e Shtetit Medlin Ollbrajt vlerësoi lart rolin e madh të kryetarit Rugova dhe të politikës së tij paqësore në rajon. Politika e dr. Ibrahim Rugovës për lirinë dhe për demokracinë e Kosovës meriton admirimin e thellë dhe përkrahjen amerikane, tha ajo.

Kryetari Rugova falënderoi zonjën Medlin Ollbrajt për preokupimin dhe për angazhimin e vazhdueshëm të SHBA-ve për çështjen e Kosovës. Ai theksoi rëndësinë e madhe që ka prania amerikane në Kosovë përmes Zyrës në Prishtinë, hapja e së cilës ishte një ngjarje historike për Kosovën.

Gjendja në Kosovë, tha kryetari Rugova, ka qenë dhe vazhdon të jetë e rëndë e represive, sidomos tash, në valën e gjykimeve të montuara politike të regjimit serb kundër shqiptarëve pas vrasjeve të pasqaruara në Kosovë. Kryetari i Kosovës theksoi edhe me këtë rast se me gjithë gjendjen e rëndë, populli i Kosovës është i vendosur që lirinë dhe pavarësinë e vet ta realizojë me mjete paqësore dhe politike. Kosova e pavarur dhe neutrale, e hapur ndaj Shqipërisë dhe Serbisë, është zgjidhja më e mirë, në mbështetje të vullnetit të shprehur politik të popullit të Kosovës. Kjo zgjidhje do t’i hapte rrugë stabilizimit afatgjatë të rajonit të Ballkanit, nënvizoi kryetari Rugova.

Pasi çmoi rëndësinë që ka mbajtja e “murit të jashtëm” të sanksioneve ndaj Beogradit deri në zgjidhjen e çështjes së Kosovës, kryetari Rugova kërkoi nga administrata amerikane që të angazhohet për një konferencë ndërkombëtare për Kosovën dhe që SHBA-të të marrin rolin udhëheqës në zgjidhjen e problemit të Kosovës. Populli i Kosovës ushqen shpresa të mëdha nga përkrahja e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, si vendi i lirisë dhe i demokracisë, theksoi dr. Rugova.

Sekretarja e Shtetit Medlin Ollbrajt tha se SHBA-të do të vazhdojnë presionin mbi Beogradin. Pa zgjidhjen e drejtë të çështjes së Kosovës nuk ka kthim të Beogradit në organizmat ndërkombëtarë financiarë e politikë, theksoi ajo. Uashingtoni i kushton vëmendje shumë të madhe çështjes së Kosovës, tha shefja e diplomacisë amerikane, duke e siguruar kryetarin Rugova se Kosova vazhdon të jetë në ‘mendjen dhe në zemrën’ e Presidentit Klinton dhe të Administratës amerikane.

Pas takimit, kryetari Rugova dhe zonja Medlin Ollbrajt dhanë deklarata para një numri të madh gazetarësh e fotoreporterësh të tubuar në Stejt Departament.

16 gusht 1998

Në pritat e forcave serbe ndërmjet Kosovës e Malit të Zi janë plagosur 2 dhe janë arrestuar 5 shqiptarë nga komuna e Deçanit

Banorët e fshatrave të komunës së Deçanit e të Pejës që janë përfshirë në ofensivën e forcave ushtarake e policore serbe janë vënë nën një rrethim të hekurt. Shumë prej tyre që kanë provuar të dalin nga ky rrethim kanë rënë në prita të forcave serbe.

Burimet e Lidhjes Demokratike në Mal të Zi njoftojnë se, natën ndërmjet të martës e të mërkures, një grup prej 25 shqiptarësh nga komuna e Deçanit që ishin nisur maleve në drejtim të Rozhajës kanë rënë në pritat e forcave serbe, në bjeshkët ndërmjet Kosovës e Malit të Zi.

Idriz Imeri dhe Ali Zuki nga Isniqi, të cilët kanë arritur në Rozhajë, kanë bërë të ditur se forcat serbe kanë plagosur 2 dhe kanë arrestuar 5 prej tyre, ndërsa nuk dijnë për fatin e të tjerëve, sepse prita është organizuar gjatë natës dhe grupi është shpërndarë maleve duke u përpjekur që t’u shpëtojë masakrave.

Këta dëshmitarë kanë bërë të ditur se në këtë pritë janë arrestuar: Bujar Mehmeti, Xhavit Haklaj dhe tre shqiptarë të tjerë, emrat e të cilëve nuk dihen, ndërsa të plagosurit: Mustafë Imeri e Bashkim Balaj, të dy nga Isniqi, kanë arritur të kalojnë në Shqipëri.

Sipas tyre, në grupin prej 25 vetësh gjendeshin edhe Bujar Mehmeti, Xhavit Haklaj e Nezir Islamaj nga Isniqi, Mentor Mushkolaj nga Gramaçeli dhe një kushëri i tij, Riza Berisha nga Pozhari bashkë me një djalë dhe me një nip, ndërsa të tjerët ishin nga Deçani, Baballoqi, Rastavica e Carrabregu.

Nga Rozhaja bëhet e ditur se vetëm gjatë dy ditëve të fundit në këtë komunë kanë arritur rreth 1000 shqiptarë, kryesisht nga fshatrat e komunës së Deçanit e të Pejës, të cilat janë përfshirë në ofensivën e forcave ushtarake e policore serbe.

Burimet e Lidhjes Demokratike të Malit të Zi në Rozhajë bëjnë të ditur se në bjeshkët ndërmjet Kosovës e Malit të Zi janë vënë prita të shumta nga forcat serbe, prandaj tërheqin vërejtjen për rrezikun që u kanoset atyre që mësyjnë në këtë drejtim.

Një i vrarë e dy të plagosur të paidentifikur në Grazhdanik të Prizrenit

Mbrëmë rreth orës 23, në afërsi të Kishës katolike në fshatin Grazhdanik u dëgjuan për rreth gjysmë ore të shtëna nga të gjitha llojet e armëve, njofton KI i Degës së LDK-së në Prizren.

Sipas dëshmitarëve okularë, në momentin kur po kalonte një veturë e tipit Audi, në të u shti me armë. Dyshohet se me këtë rast është vrarë një person, ndërsa janë plagosur dy të tjerë, identiteti i të cilëve nuk dihet, por dyshohet se janë nga rrethi i Prizrenit.

Sot në mëngjes, një ekspeditë policore shkoi në fshatin Nashec dhe bastisi dhe demoloi shtëpitë e Murtezan dhe Adem Thaçit. Pasi nuk gjeti asgjë, polici arrestoi Murtezan dhe Jemin Thaçin, ndërsa kërkoi edhe Ramadan Thaçin, i cili është pronar i veturës në të cilën u shti mbrëmë në afërsi të kishës së Grazhdanikut.

Policia u thanë anëtarëve të familjes së nëse Ramadani deri nesër nuk paraqitet në polici dhe nëse nuk i dorëzon armët, do të pësojë e tërë familja.