Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

Foto: Më 21 qershor 1998, nëpër Novi Pazar (në foto) kanë kaluar tre autobusë me shqiptarë të zënë rob

 21 qershor 1993

Në Prishtinë policia serbe plaçkiti disa qytetarë në tregun e veturave

Dje, rreth orës 13.30, në tregun e veturave në Prishtinë, një grup policësh serbë plaçkiti një sasi të konsiderueshme malli me vlerë prej afro 3.000 markash gjermane nga disa qytetarë shqiptarë. Nga plaçkitja e policisë serbe më së keqi pësuan qytetarët, Sadri Llapashtica, Xhafer Latifi, Ibrahim Berisha, Jakup Aliu etj., të gjithë nga Prishtina.

Përveç plaçkitjes, Jakup Aliu edhe u rrah brutalisht.

21 qershor 1994

Represioni në Kosovë

Podujevë: – Më 18 qershor rreth orës 18:00, në rrugën e fshatit Bellopojë, një ekspeditë e policisë takoi imamin e xhamisë së këtij fshati, Beqir Llumnicën, të cilin pasi e legjitimoi e detyroi me dhunë që t’i dërgojë deri te shtëpia e Mustafë Malokut. Policia, nën pretekst të kërkimit të armëve, bastisi shtëpinë e Mustafë Malokut, tek i cili nuk u gjet asgjë. Pas bastisjes, ai u dërgua në qendrën e sigurimit në Prishtinë, ku u keqtrajtua fizikisht deri në orën 22:00, sa u mbajt në polici. Pas rrahjes, policia shkoi sërish me Mustafën në fshatin Bellopojë për të bastisur shtëpinë e tij, ndërsa një grup tjetër policësh në orët e vona të natës legjitimoi shumë kalimtarë të rastit në fshatin Bellopojë. Njoftohet se gjatë bastisjes së dytë, policia shkaktoi dëme të mëdha materiale, me ç’rast theu e demoloi shumë orendi.

Mustafë Maloku ende po mbahet në arrest.

Kamenicë: – Dje, policia mori në pyetje korrespodentin e “Bujkut” nga Kamenica, Daut Maliqin. Daut Maliqin e mori në pyetje kuislingu shqiptar Naser Shevelli, i cili iu kërcënua për publikimin e emrit të tij dhe të inspektorëve të tjerë serbë në mjetet e informimit.

Njoftohet se dje u mor në pyetje edhe Refik Kryeziu, delegat i Odës Ekonomike të Kosovës nga Kamenica. Inspektorët serbë kërkonin nga Refik Kryeziu emrat e delegatëve të Odës Ekonomike të Kosovës.

Viti: – Më 14 qershor, policia nën pretekst të kërkimit të armëve bastisi shtëpinë e Ramadan Nezirit (60) në fshatin Dëbollde të Vitisë. Njoftohet se policia në prani të anëtarëve të familjes torturoi brutalisht Ramadan Nezirin.

Dje, rreth orës 3:00 të mëngjesit, policia bastisi shtëpinë e Ruzhdi Shabanit (70) në Sadovinë i Jerlive të Vitisë. Policia në fillim kërkoi Bislim Shabanin, i cili arriti të ikë nga shtëpia, ndërsa më vonë policia mori me vete bashkëshorten e tij Ajne Shabanin, e cila në polici u mbajt deri rreth orës 13:00.

Ferizaj: – Më 14 qershor, policia ishte në shtëpinë e Murat Shabanit në Manastirc, tek i cili konfiskuan një pushkë gjuetie me leje.

Më 15 qershor, policia kërkoi dy herë në shtëpinë e tij, Florim Veliun në Ferizaj. Meqë Florim Veliu nuk gjendej në shtëpi, policia ia la thirrjen që të paraqitet në stacionin e policisë në Ferizaj.

Më 17 qershor rreth orës 8:00, policia mori në shtëpinë e tij, Arif Hashanin nga Ferizaj, nga i cili para pak ditësh morën një automatik. Arif Hashani u dërgua në Burgun e Qarkut në Prishtinë.

Dje, policia mori në pyetje Nijazi Sahitin nga Komogllava e Ferizajt. Inspektorët serbë e morën në pyetje nën pretekst se ai merret me kontrabandë armësh, si dhe u interesuan të dinë rreth kushëririt të tij, Nysret Sahitit, i cili gjendet në Shqipëri nga viti 1982.

Vushtrri: – Dje rreth orës 9:00, policia e postkomandës së Prilluzhës, nën pretekst të kërkimit të armëve, bastisi shtëpinë e Isuf Zabelit në Lumëmadh të Vushtrrisë. Policët nga Isuf Zabeli kërkuan që të dorëzojë një pushkjë dhe një revole. Më pas policët e morën me vete djalin e Isufit, Ilaz Zabelin, i cili u rrah brutalisht në postkomandën e Prilluzhës. Ilaz Zabeli u lirua me

kusht që të lajmërohet sërish në dorën 13:00.

Istog: – Më 18 qershor organet e sigurimit serb bashkë me policinë financiare bastisën shtëpinë e Tush Lekë Gegajt, kryetar i SHBH “Nëna Terezë” për Istog dhe depon e Shoqatës, e cila është e legalizuar, punëtorët gjegjësisht oplicët u sollën në mënyrë të vrazhdë kundër familjes, duke i sharë dhe fyer. Më pas policët bastisën shtëpinë e vëllait të Tushit, Tunë Gegajt. Ky objekt dhe shtëpia e tiju bastisën sivjet për herë të gjashtë.

Më 21 qershor në organet e sigurimit serb në Istog qëndroi i arrestuar kryetari i Shoqatës bëmirëse “Nëna Terezë”, Tush Lekë Gegaj nga Gjyrakoci për t’i kontrolluar dokumentacionin e materialit që gjendet në depo e i legalizuar nga vet organet komunale, me pretekst të pengimit të aktivitetit.

Sot u lirua në orën 12, pasi kinse punëtorët financiarë dhe të organeve të punëve të brendshme konstatuan se çdo gjë ishte në rregul.

21 qershor 1995

Procesi në Prishtinë, S. Çitaku tha se u mor në pyetje mbi 60 herë

Në seancën e djeshme të procesit të montuar politik kundër 72 ish-policëve të Kosovës, që po zhvillohet në Prishtinë, filloi marrja në pyetje e të akuzuarve, nga i ashtuquajturi “grupi i Mitrovicës”. Fjalën e tyre mbrojtëse dje e paraqitën Selim Çitaku, Zejnullah Shala, Enver Maxhuni, Afrim Olloni dhe Jonuz Loshaj, të cilët, në këtë proces të montuar gjyqësor, akuzohen se gjoja , në kuadër të “ministrisë së punëve të brendshme të Republikës së Kosovës”, kanë vepruar në territorin e Mitrovicës.

Edhe këta të akuzuar, sikur edhe ta akuzuarit tjerë që paraqitën mbrojtjen e tyre deri tash, i mohuan në tërësi veprimet inkriminuese që u vihen për barrë sipas aktakuzës dhe shpjeguan se janë marrë vetëm me aktivitet sindikal dhe me kurrfarë aktiviteti tjetër.

Gjithashtu ata mohuan deklaratat që i kanë dhënë në hetuesi dhe para gjyqtares hetuese dhe shpjeguan se të gjitha pohimet e tyre janë rezultat i dhunës së shfrenuar që është përdorur kundër tyre.

I akuzuari Selim Çitaku, rrëfeu se është marrë në pyetje më shumë se 60 herë, madje edhe më 25 prill, d.m.th., edhe pas ngritjes së aktakuzës e cila mban datën e 7 prillit. Ai rrëfeu se është mbajtur rreth 100 ditë në vetmi, për dhunën e madhe fizike që është ushtruar kundër tij dhe për kërcënimet e vazhdueshme. Ndër të tjera, atij i janë kërcënuar se do t’ia rrjepin djalin para syve të tij nëse nuk i pranon veprimet që i vihen barrë. Rezultat i kësaj dhune, tha ai në vazhdim, është pranimi që unë bëra në hetuesi.

Në vazhdim ai e mohoi tërësisht deklaratën e tij të mëhershme dhe hodhi poshtë në tërësi aktakuzën.

Edhe të akuzuarit e tjerë rrëfyen për format e dhunës dhe kërcënimeve që janë përdorur kundër tyre. Zejnullah Shalën, inspektorët e kanë kërcënuar se nuk guxon të angazhojë avokat dhe nuk guxon të mbrohet në heshtje. Gjithashtu atë e kërcënuan se nuk guxon as para gjyqtraes hetuese e as në procesin gjyqësor të ndryshojë deklaratën e dhënë në hetuesi. Gjatë marrjes në pyetje para gjyqtares hetuese, e cila në një moment u shpreh se është e lodhur, punën e saj vazhdoi ta kryejë prokurori, fakt ky që paraqet shkelje të rëndë të dispozitave të procedurës penale.

Avokati, dr. Bardhyl Çaushi, në një moment reagoi me këto fjalë: Nga e gjithë kjo që u tha në këtë gjykatore të improvizuar, del se kemi të bëjmë me një proces të pazakonshëm dhe të inskenuar. Kërkoj nga gjykatësi Dragolub Zdravkoviq të veprojë si profesionist, të mos bjerë në grackat e politikës së ditës, të gjykojë drejtë e të ndaj drejtësinë sipas provave e fakteve juridike. Sa i përket “rastit penal”, vazhdoi ky avokat, nuk ka prova se të akuzuarit i paskan kryer veprimet inkriminuese sipas neneve 136 e 116 të ligjit penal serb.

Edhe dje u bë fjalë për rastin e të akuzuarit Bajram Jakaj, i cili, pasi deshi të bëjë vetëvrasje në burgun e Prishtinës, u dërgua në spitalin e burgut “CZ” në Beograd. Kryetari i kolegjit informoi se ai ende gjindet në Beograd dhe gjendja e tij shëndetësore po përmirësohet!

Pas mbarimit të seancës së djeshme, nga ora 15:00 deri në orën 17:00, në gjykatoren e improvizuar, anëtarët e familjeve të ta akuzuarve, biseduan me të afërmit e tyre. Bisedat kaluan në stilin e pyetjeve të zakonshme për shëndetin dhe me porosinë “mos u mërzit…”.

Në seancën e sotme, mrojtjen e tyre do ta paraqesin Hamit Peci, Abdullah Doroci, Shefqet Budakova, Murat Sahiti, Afrim Karaxha, etj.

21 qershor 1997

“Amnesti International”: Shqiptarët e Kosovës edhe më tej torturohen

Tortura dhe keqtrajtimi nga policia qenë shumë të përhapura, shumica e viktimave qenë shqiptarët etnikë në krahinën e Kosovës. Të paktën dy vetë vdiqën si rezultat i torturave nga plicia dhe vdekja e dy të tjerëve duket se ka lidhje me rrahjet e policisë. Rreth 60 të burgosurve të ndërgjegjës, shqiptarë etnikë, mbesin edhe më tutje në burg: disa mbase të burgosur të ndërgjegjës. Të paktën pesë njerëz janë dënuar me vdekje. Nuk ka njoftime për ekzekutime.

Kështu është përmbledhur raporti i fundit i organizatës ndërkombëtare “Amnesti International” që merret me mbrojtjen e të drejtave të burgosurve politikë. Në raportin për “RFJ”-në, sa i përket Kosovës, Amnesti Interneshënell thekson se liderët politikë të shqiptarëve etnikë vazhdojnë të apelojnë për pavarësinë me mjete paqësore. Ndërkaq, kur flitet për sjelljen e pushtetit, në raport thuhet se reagimet qenë në formë të arrestimeve, keqtrajtimeve, rrahjeve. Në raport është përmendur rasti i arrestimit të Osman Ramës, Besim Ramës dhe Avni Nurës, i pari i liruar pas gjashtë ditësh arrestimi e i arrestuar prapë pas katër ditësh dhe torturuar për gjashtë ditë rresht. Besim Rama dhe Avni Nura qenë mbajtur në arrest të fshehtë pa u dhënë komunikata për më shumë se dy javë, para se të silleshin para gjyqtarit hetues, duke shkelur ligjin shtetëror, i cili lejon maksimumin e arrestimit deri në tri ditë.

Në këtë raport më tutje thuhet se gjatë tërë vitit ka pasur pothuajse përditë raportime për incidentet, të cilat nuk lidhen me sulmet e armatosura, e në të cilat policia ka torturuar, ka rrahur dhe ka keqtrajtuar shqiptarë etnikë. Inicidentet ndodhën gjatë bastisjesve për armë nëpër shtëpitë, e viktima qenë edhe të moshuarit, femrat dhe fëmijët. Arsimtarët të cilët ligjërojnë nëpër shkolla private qenë në shënjestër. Të paktën në dy raste të arrestimeve dukej se tortura kishte shkaktuar në mënyrë diretke, apo i kishte kontribuar vdekjes së viktimave. Arsimtari Feriz Blakçori, kishte vdekur më 10 dhjetor në spital e fletëlëshimi ia atribuonte vdekjen dëmtimeve në kokë dhe në trup. Arsimtarët janë dënuar gjithashtu edhe për shkak të organizimit të ligjëratave jashtë sistemit shkollor zyrtar dhe për shkak të zhvillimit të ndeshjeve sportive pa leje. Kështu, Pal Krasniqi u burgos për shkak të dënimit me burg nga gjyqi me arsyetim se ka mbajtur mbledhje të degës së sindikatës së arsimit.

Amnesti Interneshënell thuhet në raport për vitin 1996, apeloi te pushteti që të bëhen hetime të paanshme dhe të pavarura, në të gjitha rastet e deklarimeve për “zhdukje”, torturë, keqtrajim dhe ka kërkuar nga kryerësit e këtyre shkeljeve që të vihen para gjyqit. Ai kërkoi lirimin e menjëhershëm dhe të pakushtëzuar të të burgosurve të ndërgjegjës dhe për të burgosurit e tjerë politikë të kenë gjykime korrekte, thuhet mes tjerash në këtë raport të AI.

21 qershor 1998

Dje në fshatin Smolicë të Gjakovës u vra Valon Musa Kurti

Dje nga granatimet e ushtrisë serbe në fshatin Smolicë të Gjakovës u vra Valon Musa Kurti, i cili edhe u varros po në këtë fshat.

Po ashtu bëhet e ditur se sot rreth orës 12,00 një kamion i policisë i cili vinte nga fshatrat e Rekës së Keqe ishte i mbushur përplot me teknikë dhe aparate të tjera shtëpiake, që supozohet se janë plaçkitur nga shtëpitë e boshatisura të këtyre fshatrave.

Rreth orës 13,00 një ekspeditë policore rrethuan shtëpinë e Hysen Haxhisë, aktivist i Forumit Rinor të LDK-së në Gjakovë. Preteksti i bastisjes ende nuk dihet, por bëhet e ditur se më këtë rast është maltretuar fizikisht nëna e tij 65 vjeçare.

Mbrëmë rreth orës 21,00 kanë filluar granatimet nga Reka e Keqe, prej Sukës dhe nga ana e Gllogjanit. Po kështu sot aty-këtu dëgjohen të shtëna, njofton KI i Degës së LDK në Gjakovë.

Kanë mbetur pa u varrosur edhe së paku 40 të vrarë

Nga numri i përgjithshëm i pesonave të vdekur që janë identifikuar, kanë mbetur të pavarrosur 40 persona. Ndër të vrarët janë 15 femra, 27 pleq të moshës mbi 65 vjeç dhe 8 janë fëmijë të moshës nën 15 vjeç.

Në fshatrat e regjionit të Vokshit, Carrabregut të Epërm dhe Deçanit është i pamundshëm depërtimi, prandaj dyshohet se mund të ketë varreza masive e të vrarë të tjerë të pavarrosur, njofton Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Deçan.

Tre autobusë me shqiptarë të zënë rob kanë shkuar në drejtim të Rashkës

Sot rreth orës 11:00 nëpër Novi Pazar kanë kaluar tre autobusë me shqiptarë të zënë rob, të përcjellë nga automjetet e policisë, të cilët kanë ardhur ngre drejtimi i Ribariqit dhe kanë shkuar në drejtim të Rashkës.

Shërbimi për Informim i Këshillit Kombëtar të Boshnjakëve të Sanxhakut në Novi pazar njofton se robërit shqiptarë kishin lëndime të dukshme nëpër fytyrë e kokë dhe se kur po kalonin nëpër qytet ngritnin duart e lidhur me pranga që të bënin me dije se ishin robër.

Kolona e autobusëve dhe automjeteve të policisë është ndalur për pak kohë në hyrje të Novi Pazarit, afër një pompe të benzinës, për shkak të një defekti në njërin prej autobusëve. Gjatë kësaj kohe policët e armatosur me armë automatike kanë penguar qytetarët që t’i qasen autobusit.

Kjo ka shkaktuar revoltë ndër banorët e Novi Pazarit, si dhe shqetësim për zhvillimet e mëtejshme të situatës, thuhet në njoftimin e këtij shërbimi.