Lajmet

“Diskriminuese”, ilaçi i imunoterapisë nuk jepet falas për të gjithë

Published

on

Disa pacientë të prekur me lloje të ndryshme të kancerit detyrohen ta sigurojnë vet ilaçin e imunoterapisë Keytruda – Pembrolizumab. Ky medikament, i cili është pjesë e listës së barnave esenciale, në Kosovë jepet falas vetëm për pacientët e prekur me kancer të mushkërive dhe lëkurës.

Kjo ishte përcaktuar nga Ministria e Shëndetësisë (MSH) me përditësimin e listës së barnave esenciale, në vitin 2023.

Këtë vendim, ministria e arsyeton duke thënë se Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH), Pembrolizumabin e ka vlerësuar me efikasitet vetëm për një lloj kanceri.

Por, nga kjo ministri gjithashtu, thonë se edhe mundësitë buxhetore e kufizojnë dhënien falas – për çdo lloj të kancerit – të këtij medikamenti.

Mundësitë buxhetore janë të tilla që nuk mund t’i aprovojmë këta barna të shtrenjta për çdo lloj të kancerit. Përzgjedhja e produkteve bëhet duke u bazuar [dhe jo vetëm] në gamën e efikasitetit të këtyre barnave [do të thotë jo vetëm a është efikas bari por edhe sa është magnituda e efikasitetit] te kanceri i caktuar dhe kosto-efikasitetin në kushtet e Kosovës. Sipas listës model të OBSH-së, e përgatitur nga ekspertët më eminentë të fushës, pembrolizumab është i aprovuar vetëm për një lloj të kancerit, ku edhe e ka treguar efikasitetin më të lartë. Fatkeqësisht, e njëjta gamë e efikasitetit nuk vërehet edhe te disa [lloje të] kancer të tjerë. Kjo është arsyeja pse në listën model të OBSH-së janë refuzuar edhe aplikacionet për imunoterapitë dhe target terapinë tjetër përveç pembrolizumabit [siç është rasti me atezolizumab, cemiplimab, palbociklib]”, thuhet në përgjigjen e Ministrisë së Shëndetësisë.

Megjithatë, Ministria e Shëndetësisë nuk e përjashton mundësinë që ky ilaç, i cili mban kosto të lartë të blerjes, në një periudhë afatshkurtër t’u ofrohet edhe pacientëve të prekur me lloje të tjera të kancerit.

Komiteti Kyç për përpilimin e LBE [Listës Esenciale të Barnave] është përgatitur që në çdo revidim të radhës, në rast se plotësohen kushtet, të bëjë intervenime me barna të rinj. Komiteti Kyç ka pasur përkrahjen e plotë të ministrit të MSH-së dhe SHSKUK-së në këtë drejtim, dhe jemi të bindur që në një periudhë afatshkurtër do të kemi lajme të mira në këtë drejtim”, thuhet po ashtu në përgjigjen e MSH-së.

Edhe drejtori i Klinikës së Onkologjisë, Ilir Kurtishi pranon se nga revidimi i fundit i bërë për listën e barnave esenciale është vendosur që Pembrolizumab të jepet vetëm për pacientët që janë të diagnostikuar me kancer të mushkërive dhe lëkurës.

Me revidimin e para një vit e gjysmë, indikacionet për imunoterapi të përcaktuara për dhënien e këtyre ilaçeve për pacientë, është marr vendim dhe është futur në listë esenciale të merren për rastet që kanë kancer të mushkërive me disa karakteristika të veçanta për tumoret me qeliza të mëdha dhe të cilët kanë testim për PDL1 dhe tumoret e lëkurës, konkretisht për melanoma dhe tumor të veshkave si linjë e dytë e trajtimit nëse i plotëson konditat”, theksoi ai.

Kurtishi thotë se pacientët e tjerë të prekur nga lloje të tjera të kancerit të cilëve u përshkruhet ky ilaç nga specialistët onkologjikë, duhet ta sigurojnë këtë bari.

Jo vetëm atë [Pembrolizumab], por kanë edhe disa barna që pacientët i sigurojnë vetë të cilët nuk janë në listë esenciale qoftë për kancer të mëlçisë, kancer të gjirit, të mushkërive disa forma tabletare apo forma të veçanta që kanë impakt në shëndetin e tyre dhe shpresojmë t’i kemi në listë esenciale dhe pacientët t’i marrin tek ne”, theksoi ai.

Ky dallim po konsiderohet diskriminim dhe shkelje e të drejtave të njeriut.

Valentina Demolli nga Këshilli për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut, thotë se qytetarët e Kosovës kanë të drejtë marrin trajtime sipas nevojave të tyre.

Absolutisht është diskriminuese dhe e papranueshme që imunoterapia apo terapi të tjera të ndahen për kategori të caktuara dhe të mos ndahen për të gjitha kategoritë. Për neve është e papranueshme dhe në njëjtën kohë diskriminuese që pacientët të përjashtohen nga tretmanet të cilat janë të nevojshme dhe të domosdoshme për gjendjen e tyre shëndetësore. Për neve si monitorues të të drejtave të njeriut është e domosdoshme dhe patjetër e rëndësisë të parë që të gjithë personat, pavarësisht sëmundjeve, të marrin tretmanin në raport me gjendjen dhe diagnozën që ata kanë. Për neve nuk është me rëndësi a është e përcaktuar në listën esenciale qoftë një bari ose një trajtim. Për neve është absolutisht me rëndësi që të gjithë ata të trajtohen në bazë të specifikave që ata kanë“, thotë Demolli.

Edhe anëtari i Komisionit parlamentar për Shëndetësi dhe Mirëqenie Sociale, Bekim Haxhiu i konsideron diskriminuese këto dallime.

Terapia është për të përmirësuar shëndetin dhe nuk duhet të ketë diskriminim nëse mjekët onkologë parashohin që pacientit duhet t’i jepet imunoterapia, atëherë këtë nuk mund t’ia ndaloj Ministria e Shëndetësisë, është në kundërshtim me të drejtat e pacientit, gjithmonë beteja bëhet për të shpëtuar jetën, mirëpo edhe për të përmirësuar shëndetin e pacientëve këtë rast ky kufizim të cilin e ka bërë Ministria e Shëndetësisë është në kundërshtim me ligjin e shëndetësisë dhe të drejtat e pacientëve”, thotë Haxhiu.

Në Kosovë, aplikimi i imunoterapisë kundër kancerit ka nisur në vitin 2021. Bëhet fjalë për një trajtim të sëmundjes përmes substancave që stimulojnë përgjigjen imune.

Sipas Klinikës së Onkologjisë vetëm këtë vit në Kosovë janë identifikuar mbi 1 mijë raste të reja me kancer.

Vendi

Pesë raste të dhunës në familje në raportin e Policisë së Kosovës

Published

on

By

Policia e Kosovës ka regjistruar pesë raste të dhunës në familje në disa rajone të vendit, ku përfshihen sulme fizike, psiqike dhe tentativa për sulm. Rastet janë raportuar në Prishtinë, Fushë Kosovë, Istog, Deçan dhe Mitrovicë të Jugut.

Në Fushë Kosovë një grua ka raportuar se është sulmuar fizikisht nga një burrë. Pas intervistimit, me vendim të prokurorit, rasti vazhdon në procedurë të rregullt.

Në Prishtinë një burrë ka raportuar se është sulmuar fizikisht nga një grua. Rasti ndodhet nën hetime nga njësitë përkatëse.

Ndërsa në Istog një burrë dyshohet se ka ushtruar dhunë psiqike ndaj dy personave, një gruaje dhe një burri. Rasti vazhdon të hetohet.

Edhe në Deçan një grua ka njoftuar se bashkëshorti i saj ka tentuar ta sulmojë fizikisht. I dyshuari nuk është takuar në shtëpi nga policia dhe rasti mbetet nën hetime.

Një grua në Mitrovicë e Jugut ka raportuar se është sulmuar fizikisht nga bashkëshorti i saj. Rasti është duke u hetuar nga njësitë relevante policore. /E.A/

Continue Reading

Vendi

Gjendet pa shenja jete një person në Prishtinë

Published

on

By

Sipas raportit 24-orësh të Policisë së Kosovës, sot rreth orës 05:15 në Prishtinë është gjetur i shtrirë në rrugë një burrë.

Ekipi i emergjencës ka dalë në vendngjarje, ku mjeku kujdestar ka konstatuar vdekjen e viktimës.

Në lokacion kanë dalë edhe njësitet përkatëse policore. Me vendim të prokurorit, trupi i pajetë është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore për obduksion.  /E.A/

Continue Reading

Vendi

Sot me mot me diell dhe temperatura deri në 36 gradë

Published

on

By

Sipas njoftimit më të fundit nga Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës (IHMK), ditën e martë vendi ynë do të përfshihet nga një mot kryesisht me diell dhe me temperatura të larta për këtë periudhë.

Gjatë orëve të mëngjesit, temperaturat minimale do të lëvizin ndërmjet 12 dhe 17 gradë Celsius. Ndërkaq, me vazhdimin e ditës, pritet një ngritje e ndjeshme e temperaturave maksimale, të cilat do të arrijnë nga 30 deri në 36 gradë Celsius në shumicën e vendeve.

Nga IHMK bëjnë të ditur se era do të fryjë nga drejtimi i veriut dhe verilindjes, me një shpejtësi të lehtë deri mesatare prej 1 deri në 5 metra për sekondë. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

‘Serbia e humbi Kosovën’ – Rama reagon ndaj Gjuriqit për Ibrin

Published

on

By

Kryeministri Edi Rama i është përgjigjur deklaratave të ministrit të Jashtëm të Serbisë, Marko Gjuriq, pas debatit të ndezur mes Tiranës dhe Beogradit për lumin Ibër, duke kundërshtuar ashpër përfshirjen e konceptit të “Shqipërisë së Madhe” në diskutimet për Kosovën.

Në reagimin e tij në rrjetin X, Rama e cilëson si të vjetëruar këtë argument të politikës serbe dhe thekson se Shqipëria nuk ka pretendime territoriale ndaj Serbisë, ndërsa mbështetja e saj për Kosovën lidhet me njohjen e Kosovës si shtet dhe me të drejtën e qytetarëve të saj për të përcaktuar të ardhmen.

“Shqipëria nuk ka asnjë pretendim ndaj territorit serb dhe nuk ka nevojë të shpikë një të tillë. As nuk na nevojitet një ‘Shqipëri e Madhe’ për të qëndruar në krah të Kosovës”, shprehet ai.

Debati nisi pas diskutimeve për lumin Ibër dhe mundësinë e ndryshimit të rrjedhës së tij, çështje për të cilën ministri i Jashtëm shqiptar, Ferit Hoxha, kishte shprehur shqetësimin e Tiranës.

Gjuriq reagoi duke akuzuar Shqipërinë se po përpiqej të zhvendoste vëmendjen nga situata dhe të drejtat e komunitetit serb në Kosovë, duke deklaruar se “nuk ka vend për një Shqipëri të Madhe” apo për projekte të bazuara në zgjerim etnik dhe ndryshim kufijsh.

Rama, megjithatë, e kthen debatin te Kosova dhe kundërshton atë që e quan një “pjesë të veçantë të folklorit politik në Beograd”. “Sa herë që Shqipëria flet për Kosovën, duhet të thirret menjëherë ‘Shqipëria e Madhe’, sikur përsëritja një ditë mund ta shndërrojë një fantazmë të vjetër në një argument relevant”, ka shkruar kryeministri shqiptar në X.

Sipas tij, Tirana nuk ka nevojë për një projekt të tillë për të mbështetur Prishtinën. “Kosova është një shtet më vete. Shqiptarët e Kosovës janë pikërisht kjo: shqiptarë të Kosovës. Ata kanë Republikën e tyre, institucionet e tyre dhe të drejtën për të përcaktuar të ardhmen e tyre. Ne do të qëndrojmë gjithmonë në krah të kësaj të drejte”, deklaron Rama.

Kryeministri shqiptar përdor një gjuhë të drejtpërdrejtë edhe për çështjen e statusit, duke nëlluar se Serbia tashmë e ka humbur Kosovën: “Serbia e humbi Kosovën. Përsëritja se nuk e ka humbur mund ta shndërrojë ndoshta humbjen në fitore në gjeografinë e imagjinatës politike, por, për fat të keq, hartat janë më pak të përshtatshme për këtë.”

Ai shton se territori dhe burimet natyrore të Kosovës nuk janë burime të Serbisë, një realitet që sipas tij “miqtë tanë serbë e dinë shumë mirë”, madje edhe kur ulen së bashku në tryezat evropiane.

Pavarësisht përplasjes politike, Rama e rikthen vëmendjen te thelbi i diskutimit me fjalët “Prandaj, le të kthehemi te lumi.”

Ai pranon se Serbia ka të drejtë të menaxhojë burimet brenda juridiksionit të saj, por kundërshton idenë se pasojat e një ndërhyrjeje mbi një sistem ujor ndërkufitar si Ibri ndalen në kufi. “Serbia është plotësisht e lirë të menaxhojë burimet brenda juridiksionit të saj.

Ajo që nuk mund të argumentojë në mënyrë të arsyeshme është se pasojat e mundshme për një shtet tjetër ndalojnë në mënyrë magjike në kufirin serb”, deklaron Rama, duke i treguar të drejtës ndërkombëtare të ujërave dhe duke ironizuar se “lumenjtë kanë vesin e bezdisshëm të ndjekin gjeografinë dhe jo deklaratat diplomatike.”

Lidhur me komunitetin serb në Kosovë, Rama thekson se mbrojtja e të drejtave të tyre është thelbësore: “Të drejtat e tyre kanë rëndësi. Siguria e tyre ka rëndësi. Prona, gjuha, trashëgimia kulturore dhe fetare e tyre duhet të mbrohen.” Megjithatë, ai e konsideron një “manovër akrobatike” faktin që Shqipëria akuzohet për ekspansionizëm etnik, ndërsa Serbia vazhdon t’i referohet territorit të një shteti sovran si të ishte i saji. Për më tepër, ai nëvizon se për të mbërritur te një rajon ku kufijtë kanë më pak rëndësi, duhen pranuar më parë kufijtë ekzistues: “Gjenialiteti i projektit evropian ishte pikërisht ndarja e përkatësisë kombëtare nga oreksi territorial”.

Në përmbyllje, Rama garanton se nuk ka asgjë të fshehtë, as harta apo kufij të fshehur, dhe se Shqipëria kërkon marrëdhënie të mira me Serbinë e integrim të rajonit në BE.

Por ai e bën të qartë se fqinjësia e mirë nuk nënkupton pranimin e versionit serb të historisë, për të cilin Ballkani ka paguar çmim të lartë në gjak dhe kohë të humbur. “Ndërkohë, Ibri, krejt i pavetëdijshëm për gjithë hartografinë tonë historike, do të vazhdojë të rrjedhë sipas gjeografisë dhe jo sipas folklorit”, përfundon Rama.

 

Continue Reading

Të kërkuara