Teknologji
Cili është aplikacioni më i sigurt i mesazheve?
Published
12 months agoon
By
UBT NewsNë dritën e polemikave rreth planeve të sulmit të SHBA-së që ndahen në Signal, siguria e aplikacioneve të mesazheve është në qendër të vëmendjes. Vetëm tre ditë pasi Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth u mburr në televizionin kombëtar se SHBA “nuk duket si budalla”, doli se ishte pjesë e një grupi zyrtarësh të rangut të lartë që pa dashje i dërguan një gazetari plane për një sulm në Jemen.
Hegseth, me zëvendëspesidentin JD Vance, Sekretarin e Shtetit Marco Rubio, Këshilltarin e Sigurisë Kombëtare Michael Waltz dhe të tjerë, kishin përdorur platformën e mesazheve Signal për të diskutuar informacione shumë të ndjeshme dhe të klasifikuara.
Ligjvënësit demokratë e dënuan si shkelje “të rëndë” të sigurisë dhe presidenti Trump tha se s’dinte “asgjë në lidhje me të”, ekipi pretendoi se një “gabim” ishte fajtor për shtimin e gazetarit Jeffrey Goldberg në grup. Megjithëse e koduar dhe e sigurt, platforma është “me rreziqe” që lidhen me gabimet njerëzore e spyware e s’ishte zgjedhja e duhur për një bisedë, argumenton Callum Voge, Drejtor i Çështjeve Qeveritare dhe Avokimit në Internet Society.
“Qeveritë kanë protokolle specifike për mbrojtjen e informacionit të klasifikuar dhe ato protokolle deklarojnë se informacioni i klasifikuar mund të ndahet në kushte të caktuara. Kur njerëzit thonë se Signal nuk është i përshtatshëm për të ndarë sekretet shtetërore, nuk ka të bëjë vetëm me Signal, ka të bëjë me çdo aplikacion të mesazheve. Qoftë WhatsApp, Signal, ose Telegram.”
Një rrezik kryesor është se Signal është i disponueshëm për publikun e gjerë dhe përdoret nga miliona në mbarë botën.
“Çdokush në botë krijon një llogari Signal. P.sh dikush pa leje sigurie mund të shtohet aksidentalisht në një bisedë në grup. Kjo është një mënyrë se si sekretet mund të zbulohen – aksidentalisht, gabim njerëzor ose me qëllim”, tha Voge.
“Signal përdoret në pajisjet personale. Kjo paraqet rrezikun e spyware softuer që regjistron atë që po ndodh në pajisje dhe t’ia dërgojë atë një pale të tretë. Pra, edhe nëse Signal është aplikacioni më i sigurt në botë, nëse telefoni juaj ka spyware, përsëri është një rrjedhje.”
Pentagoni lëshoi një memo në gjithë departamentin vetëm disa ditë pas rrjedhjes së bisedës së grupit Signal, duke paralajmëruar se grupet e hakerëve profesionistë rusë po synonin në mënyrë aktive aplikacionin.
Sipas memorandumit, sulmuesit po shfrytëzonin funksionin e “pajisjeve të lidhura” të Signal, një funksion legjitim që lejon përdoruesit të hyjnë në llogarinë e tyre nëpër pajisje të shumta – për të spiunuar bisedat e koduara.
“Efektshmëria e sinjalit varet nga siguria e pajisjes së përdorur. Është si instalimi i sistemit më të sigurt të alarmit në një shtëpi pa dyer”, vuri në dukje Gustavo Alito, ekspert i sigurisë kibernetike në Equans BeLux.
“Nëse një pajisje komprometohet qoftë përmes malware, akses të paautorizuar ose spyware të sofistikuar si Pegasus, enkriptimi bëhet i parëndësishëm. Sulmuesit monitorojnë e kapin të gjithë aktivitetin e pajisjes në kohë reale, duke përfshirë mesazhet që shkruhen”, shtoi ai.
“Një zhvillim në këtë rast është se raportet tregojnë se Signal ishte para-instaluar në pajisjet e qeverisë amerikane. Ndërsa kjo sugjeron një shtytje institucionale për komunikim të koduar, ajo gjithashtu ngre shqetësime”, vazhdoi Alito.
“Fakti që Signal u bë i disponueshëm mund të ketë bërë që zyrtarët të supozojnë se ai ishte miratuar për diskutime të klasifikuara, pavarësisht paralajmërimeve nga NSA dhe Departamenti i Mbrojtjes kundër përdorimit të tij për çështje të ndjeshme.”
Signal, WeChat, WhatsApp, Telegram: Cila është platforma më e sigurt?
Në skajin e ulët të spektrit, ku mesazhet janë më të cenueshme, janë platformat që ose nuk kanë enkriptim end-to-end ose nuk e mundësojnë atë si parazgjedhje. Aplikacionet si WeChat, për shembull, nuk ofrojnë kriptim end-to-end, që do të thotë se mesazhet mund të aksesohen nga ofruesi i shërbimit ose autoritetet qeveritare – një shqetësim i madh në vende si Kina.
Telegram nuk enkripton bisedat në grup apo edhe bisedat mes dy personave; përdoruesit duhet të aktivizojnë manualisht “bisedat sekrete” për mbrojtje. Për shkak të kësaj, mesazhet në këto platforma janë më të ndjeshme ndaj përgjimit.
Në fund të sigurisë së lartë janë aplikacionet si Signal, WhatsApp dhe në një masë të kufizuar, iMessage, të cilat ofrojnë kriptim end-to-end.
Midis tyre, Signal dallohet për protokollin e tij me burim të hapur, qeverisjen jofitimprurëse, mbajtjen minimale të të dhënave dhe enkriptimin e paracaktuar nëpër mesazhe, thirrje dhe biseda në grup. WhatsApp, ndërsa është i koduar duke përdorur protokollin e Signal, është në pronësi të Meta dhe ruan më shumë të dhëna, të cilat disa i shohin si një dobësi të mundshme.
iMessage konsiderohet teknikisht i sigurt, por është sistem me burim të mbyllur, vetëm nga Apple, që kufizon transparencën dhe auditimin.
Signal konsiderohet nga ekspertët si “mundësi e artë” për mesazhet e koduara, por, nuk është i imunizuar ndaj rreziqeve që rrjedhin nga gabimi i përdoruesit, kompromisi i pajisjes ose keqpërdorimi në kontekste që kërkojnë protokolle të klasifikuara komunikimi.
Cila është mënyra më e mirë për të dërguar mesazhe të sigurta?
Pra, çfarë duhet të kishin bërë në vend të kësaj Hegseth, Vance, Waltz dhe pjesa tjetër e grupit?
Qeveria e SHBA-së pothuajse me siguri ka sistemet e veta për trajtimin e informacionit të klasifikuar.
“Zyrtarët qeveritarë të përdorin pajisje dhe sisteme speciale që nuk janë të disponueshme për publikun. Mund të imagjinoni një platformë që vetëm zyrtarët qeveritarë shkarkojnë dhe ndoshta ka edhe nivele të klasifikimit të integruara – si konfidenciale dhe sekrete”, tha Voge.
Ai paraqet “një mjedis qeveritar në të cilin zyrtarët shkojnë në një dhomë të sigurt, lënë pajisjet personale pas dhe përdorin një kompjuter të veçantë që nuk është i lidhur me internetin për të hyrë në informacione të ndjeshme.”
“Meqenëse njerëzit udhëtojnë, ka rrjete a aplikacione qeveritare të aksesueshme vetëm për zyrtarët që përdorin pajisje të ofruara nga qeveria. Sistemet nuk do jenë të disponueshme për publikun e kanë mënyra të integruara për trajtimin e niveleve të klasifikimit”, shtoi ai.
Teknologji
OpenAI ndalon përdorimin e AI-së për mbikëqyrje ndaj amerikanëve pas reagimeve publike
Published
2 weeks agoon
March 4, 2026By
UBTNews
OpenAI ka njoftuar ndryshime në marrëveshjen që kishte lidhur me qeverinë amerikane për përdorimin e teknologjisë së saj në operacione të klasifikuara ushtarake, pas reagimeve të ashpra nga përdoruesit dhe publikimi i marrëveshjes fillestare.
Shefi ekzekutiv i OpenAI, Sam Altman, tha se marrëveshja do të përfshijë gjuhë që ndalon shprehimisht përdorimin e sistemeve të kompanisë për mbikëqyrje të brendshme ndaj shtetasve amerikanë. Ndryshimet gjithashtu parashikojnë që agjencitë e inteligjencës, si NSA, nuk do të mund të përdorin sistemet e OpenAI pa modifikime të mëtejshme të kontratës.
Marrëveshja fillestare kishte nxitur debate pasi rivalja e OpenAI, Anthropic, u përplas me Departamentin e Mbrojtjes për përdorimin e modelit të saj Claude për mbikëqyrje masive dhe armë autonome. OpenAI pranoi se nxituan me njoftimin e së premtes, duke e cilësuar atë “opportunist dhe të nxituar”.
Reagimet e përdoruesve ishin të menjëhershme: sipas Sensor Tower, numri i çinstalimeve të ChatGPT u rrit 200% nga norma e zakonshme që nga momenti i njoftimit. Ndërkohë, modeli Claude i Anthropics u radhit në vendin e parë në App Store të Apple.
AI përdoret nga ushtria për të thjeshtuar logjistikën dhe përpunuar shpejt informacion të madh. Shtetet si SHBA, Ukraina dhe NATO përdorin teknologji të Palantir për inteligjencë, mbikëqyrje dhe operacione ushtarake, ndërsa ekspertët theksojnë rëndësinë e mbikëqyrjes njerëzore mbi vendimet e AI-së.
Profesoresha Mariarosaria Taddeo nga Universiteti i Oksfordit paralajmëroi se largimi i Anthropics nga Pentagoni do të lërë një “mungesë të aktorit më të kujdesshëm për sigurinë” në përdorimin e AI-së për qëllime ushtarake, duke e konsideruar këtë një problem serioz.
Ky lajm tregon tensionin dhe sfidat që lidhen me përdorimin e inteligjencës artificiale në operacionet ushtarake dhe kontrollin e saj nga qeveritë dhe kompanitë private. /BBC/
Teknologji
Google paralajmëron përdoruesit e WhatsApp për këtë funksion
Published
1 month agoon
February 10, 2026By
UBTNEWS
Së fundmi u zbulua një dobësi serioze e sigurisë në WhatsApp. Qendër e problemit ishte një funksion që shumë përdorues e kishin aktivizuar pa e ditur.
Ne shpjegojmë pse shkarkimet automatike janë të rrezikshme dhe si mund të mbroheni tani. Sulmi përmes grupeve të WhatsApp.
Sipas shërbimit të sigurisë IT Malwarebytes dhe zbulimeve të Project Zero të Google, sulmuesit shtuan viktimat e tyre pa paralajmërim në grupe WhatsApp dhe dërguan aty skedarë të manipuluar.
Meqë WhatsApp shkarkon mediat automatikisht si parazgjedhje, këta skedarë u ruajtën menjëherë në telefonat e viktimave. Veçanërisht të prekur ishin pajisjet Android, raporton gazeta gjermane Bild
Problem i madh: Nuk shfaqej asnjë pyetje sigurie ose paralajmërim. Kështu, malware ishte tashmë në telefon, pa pëlqimin aktiv të përdoruesit. Gjithçka që nevojitej nga sulmuesit ishte numri i telefonit i viktimës.
Skedari duhej të hapej për të shkaktuar dëmin, por sipas ekspertëve, sulmuesit përdorën edhe truke psikologjike – si thirrje ose mesazhe që të bindnin përdoruesin ta hapte skedarin.
Update-i nuk mjafton gjithmonë Kompania Meta publikoi një përditësim për të mbyllur dobësinë. Google e vlerësoi fillimisht këtë patch si të paplotë. Tani ekziston një fix i plotë.
Megjithatë, ekspertët këshillojnë që të mos mbështeteni vetëm te përditësimet, por të merrni vetë masa mbrojtëse. Këto masa duhet të merrni tani: Çaktivizoni shkarkimet automatike Hapni WhatsApp Shkoni te “Cilësimet” Zgjidhni “Ruajtja dhe të dhënat” Tek “Shkarkimi automatik i mediave” hiqni të gjitha shenjat tek të gjitha llojet e skedarëve Në iOS: tek të gjitha mediat vendosni “Kurrë” Shënim: Fotot dhe videot nuk do ruhen më automatikisht edhe në biseda individuale.
Parandaloni ruajtjen në galeri Hapni cilësimet e WhatsApp Shkoni te “Bisedat” Çaktivizoni “Shfaqjen e mediave” Në iOS: çaktivizoni “Ruaj në Foto” Shënim: Mediat do të shkarkohen ende, por nuk do ruhen ose shpërndahen automatikisht. Kufizoni ftesat për grupe Në cilësime shkoni te “Privatësia” Zgjidhni “Grupet” Në vend të “Të gjithë”, vendosni “Kontakte të mia” ose “Kontakte të mia përveç …” Përjashtoni kontaktet e panjohura ose të dyshimta /Bild/
Teknologji
TikTok nënshkruan marrëveshje për ndarjen e aseteve në ShBA
Published
3 months agoon
December 19, 2025By
UBTnews
TikTok ka nënshkruar një marrëveshje të mbështetur nga Presidenti Donald Trump për të ndarë asetet e saj në Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe për të krijuar një entitet të ri të përbashkët, të kontrolluar kryesisht nga investitorë amerikanë.
Lajmi u konfirmua nga CEO i TikTok, Shou Chew, në një memo drejtuar punonjësve të enjten, e siguruar nga CNN. Edhe pse transaksioni nuk është finalizuar ende, marrëveshja e çon platformën një hap më afër sigurimit të së ardhmes së saj afatgjatë në tregun amerikan.

Ky zhvillim vjen pas një ligji të miratuar vitin e kaluar, i cili kërkonte që TikTok në ShBA të shkëputej nga kompania mëmë kineze ByteDance, ose përndryshe të përballej me ndalim. Presidenti Trump e ka shtyrë zbatimin e ligjit disa herë, duke favorizuar një marrëveshje që do ta kalonte kontrollin e aplikacionit në duar amerikane.
“Sapo kemi nënshkruar marrëveshje me investitorët për krijimin e një sipërmarrjeje të re të përbashkët TikTok në ShBA, duke u mundësuar mbi 170 milionë amerikanëve të vazhdojnë të zbulojnë një botë me mundësi të pafundme,” shkroi Chew në memo.
Sipas marrëveshjes, 50% e entitetit të ri do të jetë në pronësi të një konsorciumi investitorësh që përfshin Oracle, Silver Lake dhe MGX, një firmë investimesh e mbështetur nga Emiratet e Bashkuara Arabe. Rreth 30% do të zotërohet nga bashkëpunëtorë të investitorëve ekzistues të ByteDance, ndërsa 19.9% do të mbetet në pronësi të vetë ByteDance.
Chew theksoi se ka ende hapa për t’u përfunduar, por palët synojnë finalizimin e marrëveshjes deri më 22 janar 2026. ByteDance dhe TikTok tashmë kanë rënë dakord për kushtet kryesore të transaksionit.
Administrata Trump njoftoi në shtator se kishte arritur një marrëveshje paraprake për transferimin e kontrollit të operacioneve amerikane të TikTok te investitorë kryesisht amerikanë. Presidenti nënshkroi një urdhër ekzekutiv që e cilëson marrëveshjen si një “shitje të kualifikuar” dhe shtyu zbatimin e ndalimit për 120 ditë.
Sipas ligjit amerikan, i cili teknikisht hyri në fuqi në janar, TikTok do të ndalohej nëse ByteDance nuk shiste rreth 80% të aseteve të saj në ShBA investitorëve jo-kinezë.
Entiteti i ri amerikan do të ritrajojë algoritmin e TikTok mbi të dhënat e përdoruesve amerikanë, ndërsa Oracle do të mbikëqyrë ruajtjen e të dhënave dhe sigurinë kibernetike. Gjithashtu, ndërmarrja e re do të jetë përgjegjëse për moderimin e përmbajtjes për përdoruesit në ShBA. Megjithatë, ByteDance pritet të vazhdojë të menaxhojë tregtinë elektronike, reklamimin dhe marketingun global të platformës.
Marrëveshja do të kërkojë gjithashtu miratimin e qeverisë kineze, i cili ende nuk është konfirmuar zyrtarisht. Ndërsa Trump ka deklaruar se Presidenti kinez Xi Jinping është dakord me marrëveshjen, Pekini ka mbajtur një qëndrim të rezervuar, duke theksuar se pozicioni i Kinës për çështjen e TikTok mbetet “i qartë dhe konsistent”./CNN/UBTnews
Teknologji
OpenAI ka prezantuar një gjenerator të ri imazhesh
Published
3 months agoon
December 17, 2025By
UBT News
Kompanitë e teknologjisë po avancojnë me shpejtësi në fushën e inteligjencës artificiale, dhe OpenAI sapo ka prezantuar një gjenerator të ri imazhesh të quajtur ChatGPT Images.
Ky zhvillim shënon një hap të rëndësishëm drejt krijimit të imazheve me anë të inteligjencës artificiale, duke u mundësuar përdoruesve të shprehin kreativitetin e tyre në mënyra të reja dhe më të avancuara.
Sipas deklaratave, ky gjenerator është katër herë më i shpejtë se versionet e mëparshme, ndjek udhëzimet që përdoruesit japin dhe bën më pak gabime në detaje.
Ky përmirësim teknik e bën procesin e krijimit të imazheve më të saktë, më efikas dhe më të kënaqshëm për përdoruesit, duke lehtësuar punën kreative dhe duke reduktuar nevojën për redaktime të mëvonshme.
Sam Altman, CEO i OpenAI, kishte paralajmëruar prezantimin e këtij modeli më parë dhe e përshkroi atë si një “model argëtues”, duke lënë të kuptohet se përdoruesit mund të presin një përvojë interaktive dhe kreative.
Krijimi i imazheve me cilësi të lartë bëhet i thjeshtë: mjafton të japësh komandat e duhura, dhe inteligjenca artificiale punon për të gjeneruar rezultatin në mënyrë të shpejtë dhe të saktë. ChatGPT Images synon të thjeshtojë procesin e krijimit të imazheve e të ofrojë një eksperiencë më të shpejtë, më të saktë dhe më argëtuese për përdoruesit.
Përveç përdorimit personal, ky mjet ka ndikim edhe në fusha të ndryshme profesionale, si dizajni grafik, marketingu, arsimi dhe krijimi i përmbajtjes digjitale, duke e bërë AI një partner të dobishëm për inovacion dhe krijimtari. /A.Z/UBT News/
Intervistë 100-vjeçare në Forbes: Si i parashikoi Tomas Edison panelet diellore dhe trenat elektrikë
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 21 mars, në vitet nëntëdhjetë
Ndërto një karrierë me ndikim në Shëndetin Publik me mbështetjen e UBT-së
Podcasti me Musa Sabedini: Sfida e mediave përballë perceptimit negativ publik
Popullsia e 15 vendeve të botës (1980-2050)
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 20 mars, në vitet nëntëdhjetë
REL:Kush përfiton nga heqja e masave të BE-së ndaj Kosovës?
Sllovakia shpall listën kundër Kosovës: Skriniar e Lobotka në dyshim
Kamberi: Provokimet e Serbisë në Bujanoc rrezikojnë sigurinë, NATO të ndërhyjë
Të kërkuara
-
Lajmet3 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet1 month agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoProfesori i UBT-së, Kujtim Thaçi publikon artikull shkencor në revistën prestigjioze Frontiers in Immunology
-
Lajmet2 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
