Lajmet

Çfarë rreziku kanë për zemrën temperaturat e larta?

Published

on

Kur temperatura e ambientit është më e lartë se temperatura e trupit, djersitja është i vetmi mekanizëm efikas ftohës në dispozicion të trupit të njeriut.

Mirëpo kjo përkthehet në humbjen e lëngjeve, e për pasojë uljen e presionit të gjakut.

Ky proces nuk përbën as njëlloj problemi për shumicën e individëve për sa kohë që konsumojnë lëngje për t’u mbrojtur nga dehidrimi.

Megjithatë, kujdes!

Në rast se keni probleme kardiake, nxehtësia ekstreme mbart një sërë rreziqesh të shtuara që mund të vështirësojnë punën e zemrës dhe qarkullimin e gjakut, prandaj është veçanërisht e rëndësishme të tregoni kujdes të veçantë sidomos në rastet kur vuani apo jeni të prekur nga:

Hipertensioni

Pacientët që vuajnë nga hipertensioni shpesh përjetojnë tensione të ulëta pasi prania e temperaturave të larta shkakton zgjerimin e enëve të gjakut si dhe humbjen e lëngjeve (dehidrim).

Për pasojë kjo kategori pacientësh ka nevojë për reduktim të dozës së medikamenteve dhe shtim të sasisë së kripës së konsumuar në dietën ushqimore.

Megjithatë duhet treguar kujdes i veçantë pasi dehidrimi i lartë mund të bëhet shkak për kriza hipertensive.

Angina pectoris (dhimbja e kraharorit)

Në stinën e verës, enët e gjakut janë më të relaksuara & më të gjera se zakonisht.

Prandaj, duhet treguar kujdes i veçantë në rastin e pacientëve të cilët përdorin spraj glyceryl trinitrate për të lehtësuar dhimbjen e kraharorit për arsye se spraji glyceryl trinitrat e zgjeron për një kohë mjaft të shkurtër enët e gjakut, e për pasojë ul në mënyrë të menjëhershme presionin arterial duke shkaktuar debulesë & lodhje.

Infarkti imiokardit

Në rastet kur pacienti ka pësuar më parë infarkt të miokardit, zemra nuk arrin të pompojë gjak me të njëjtin intensiet si të një zemre të shëndetshme & kemi të bëjmë me një gjendje e cila quhet insuficiencë kardiake.

Kjo patologji e vendos pacientin përballë rrezikut të akumulimit të fluideve sidomos në mushkëri, situatë kjo e cila nëse ndodh, mund të jetë fatale për jetën e pacientit. Prandaj, në të tilla raste mjekët kardiologë rekomandojnë kufizimin e konsumit të lëngjeve apo edhe marrjen e medikamenteve diuretike. Mirëpo, humbja e lëngjeve sidomos gjatë stinës së verës shkakton dehidrim dhe humbjen e kripërave mineraleve e për pasojë rëndimin më tej të gjendjes së pacientit.

Për menaxhimin sa më efektiv të kësaj situate, është me mjaft rëndësi të minimizohet ekspozimi ndaj temperaturave të larta po aq sa dhe konsultat periodike me mjekët kardiologë.

Goditja nga i nxehti (Stroke)

Dehidrimi. Humbja e një sasie të konsiderueshme të lëngjeve të trupit) rrit temperaturën e brendshme të trupit dhe në rast se nuk trajtohet, mund të përbëjë kërcënim për jetën e pacientëve.

Ndër simptomat e goditjes nga i nxehti mund të përmendim debulesë, djersitje, marramendje, humbje ndjenjash, dhimbje muskulore, edemë (ënjtje) të kyçeve, vështirësi në frymëmarrje, nauzea apo të vjella.

Kjo situatë sigurisht që përbën rrezik të shtuar dhe mund të jetë fatale për pacientët me probleme kardiake pasi rëndon më tej gjendjen e tyre.

Këshilla për pacientët kardiakë – Si të mbroheni nga temperaturat e larta?

Në rast se bëni pjesë në kategorinë e pacientëve të grupmoshës mbi 50 vjeç si dhe vuani nga obeziteti & patologji kardiake, nevojitet të merrni një sërë masash paraprake për të minimizuar ndikimin e temperaturave të larta në gjendjen tuaj shëndetësore dhe përkatësisht:

– Kryeni kontrolle periodike me mjekët kardiologë pavarësisht faktit nëse jeni të shëndetshëm, por dëshironi të filloni të merreni me aktivitet fizik si dhe veçanërisht në rast se vuani nga patologji kronike apo ankoni nga prania e simptomave karakteristike të sëmundjeve të zemrës.

– Nëse ekspozoheni ndaj temperaturave të larta është e rëndësishme të konsumoni ujë pavarësisht nëse nuk keni etje.

– Disa medikamente të tilla si diuretikët, beta-bllokuesit, frenuesit e ACE si dhe bllokuesit e kanalit të kalçiumit mund të rrisin ndjeshmërinë e organizmit ndaj nxehtësisë, por pavarësisht kësaj është mjaft e rëndësishme të mos ndërprisni marrjen e medikamenteve pa u konsultuar me mjekët specialist si dhe të vijoni të jeni rigorozë në respektimin e orëve të marrjes së tyre.

Këshilla për të gjithë

Specialistët rekomandojnë të shmangni ekspozimin ndaj temperaturave të larta sidomos gjatë orëve të pikut (nga mes dita deri rreth orës 17:00 të pasdites) si dhe të qëndroni të hidratuar pasi rrezikoni të prekeni nga problemet shëndetësore të shkaktuara nga temperaturat e larta.

Në rast se keni vendosur të ushtroni aktivitet fizik mjekët kardiologë rekomandojnë:

-Kryerjen e një kontrolli paraprak për të konfirmuar gjendjen shëndetësore pavarësisht presences ose jo të problemeve shëndetësore.

-Zgjidhni veshje të përshtatshme që trupi të qëndrojë sa më freskët

Rekomandohen përdorimi i veshjeve të lehta & higjienike të tilla si:veshje pambuku, me ngjyra të çelëta, si dhe mos harroni të aplikoni kremin kundra diellit, të vendosni kapelë & size te diellit në rast do të ushtroheni në natyrë.

-Qëndroni të hidratuar

Rekomandohet të konsumoni ujë para, gjatë dhe pas stërvitjes. Shmangni pijet që përmbajnë kafeinë si dhe pijet alkoolike.

-Bëni interval pushimi gjatë aktivitetit fizik

Gjithmonë zgjidhni vende të freskëta për kryerjen e aktivitetit fizik, beni interval pushimi disa minutëshe, pini ujë dhe mund të filloni përsëri./shendeti.com.al

Alket Koroshi, mjek nefrolog

Lajmet

Të kërkuar nga UNMIK, arrestohen në Tiranë dy persona, do të ekstradohen në Kosovë

Published

on

By

Policia e Shtetit shqiptar njoftoi se ka arrestuar dy persona, banues në Tiranë, pasi ishin shpallur në kërkim nga Misioni i OKB-së në Kosovë, UNMIK, të akuzuar për trafikim të qenieve njerëzore.

Në qytetin e Tiranës, u bë kapja dhe ndalimi i shtetasve R. B. dhe G. H., banues në Tiranë. Këta dy shtetas ishin të shpallur në kërkim ndërkombëtar, pasi Përfaqësuesi Special i Sekretarit të Përgjithshëm të UNMIK/Kosovë, më datë 13.01.2026, ka lëshuar urdhër arresti ndërkombëtar për këta dy shtetas, si të dyshuar për kryerjen e veprave penale “Pjesëmarrje ose organizim i grupit të strukturuar kriminal”, në fushën e trafikimit të qenieve njerëzore, parashikuar nga Kodi Penal i Kosovës”, tha policia.

Shtetasit u ndaluan me qëllim ekstradimin drejt autoriteteve të Kosovës. Vijon puna për finalizimin e procedurës së ekstradimit të këtyre shtetasve drejt Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

​Sot dorëzohen dosjet përfundimtare në Speciale për ish-krerët e UÇK-së

Published

on

By

Sot, në Gjykatën Speciale në Hagë do të dorëzohen dosjet përfundimtare në rastin gjyqësor ndaj ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Dosjet përkatëse do t’i paraqiten trupit gjykues nga prokuroria, përfaqësuesi i viktimave, si dhe ekipet mbrojtëse të Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit.

Pas dorëzimit të këtyre dosjeve, procesi hyn në fazën e fjalëve përfundimtare, të cilat pritet të mbahen nga 9 deri më 18 shkurt. Me përfundimin e kësaj faze, procesi gjyqësor konsiderohet zyrtarisht i mbyllur.

Ish-krerët e UÇK-së ndodhen në paraburgim që nga nëntori i vitit 2020, pa mundësi lirimi nga paraburgimi deri në këtë fazë të procedurës.

Pas përfundimit të fjalëve përfundimtare, gjykatësit do të kenë një afat prej tre muajsh për shpalljen e aktgjykimit të shkallës së parë, me mundësi shtyrjeje edhe për dy muaj të tjerë.

Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi, në nëntor të vitit 2020, u arrestuan pas konfirmimit të aktakuzës dhe lëshimit të fletarrestimeve nga një gjykatës. Prokuroria pretendon se të akuzuarit mbajnë përgjegjësi individuale për rrëmbimin, keqtrajtimin dhe vrasjen e civilëve dhe personave që nuk merrnin pjesë në luftime.

Gjatë fazës paraprake, Prokuroria i ka dorëzuar Mbrojtjes mijëra faqe prova. Mbrojtja ka zhvilluar hetimet e veta dhe ka ngritur kundërshtime ligjore ndaj aktakuzës dhe juridiksionit të gjykatës. Ndërkohë, viktimat kanë aplikuar për të marrë pjesë në proces, ku aktualisht marrin pjesë 155 viktima.

Midis prillit 2023 dhe prillit 2025, Prokuroria ka thirrur 125 dëshmitarë. Ndërsa, nga shtatori deri në nëntor 2025, ekipet e Mbrojtjes kanë thirrur shtatë dëshmitarë. Secila palë ka pasur mundësinë të bëjë pyetje dhe të kundërshtojë dëshmitë e dëshmitarëve të palës tjetër.

Sipas ligjit, një i akuzuar mund të mbahet në paraburgim vetëm nëse gjykatësit konstatojnë ekzistencën e rreziqeve që e arsyetojnë atë. Deri më tani, në më shumë se 25 rishikime të paraburgimit, gjykatësit kanë vlerësuar se Thaçi dhe bashkëakuzuarit e tjerë paraqesin rrezik për kryerjen e veprave të tjera penale, konkretisht ndaj personave që kanë dhënë ose pritej të japin dëshmi para Dhomave të Specializuara.

Gjykatësit kanë theksuar gjithashtu se paraburgimi synon parandalimin e rrezikut të hakmarrjes ndaj dëshmitarëve apo përpjekjeve për t’i nxitur ata të tërheqin dëshmitë e tyre. Vlerësimi i nevojës për vazhdimin e paraburgimit bëhet çdo dy muaj.

Sa i përket parimit të procesit publik, nga 134 dëshmitarë që kanë dhënë dëshmi në sallën e gjyqit gjatë gjykimit, 61 kanë dëshmuar pa asnjë masë mbrojtëse. Kjo, pavarësisht kritikave të shumta lidhur me nivelin e transparencës së procesit.

Continue Reading

Lajmet

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, pjesë e Forumit Ekonomik Botëror në Davos 2026

Published

on

By

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, është ftuar dhe regjistruar për të marrë pjesë në Forumin Ekonomik Botëror 2026, i cili do të mbahet në Davos, Zvicër.

Pjesëmarrja e Rektorit në Open Forum Davos – The Future Starts Now 2050 përfaqëson një njohje të rëndësishme ndërkombëtare për UBT-në dhe rolin e saj në arsimin e lartë, inovacion dhe zhvillim të qëndrueshëm.

Kjo pjesëmarrje paraqet gjithashtu një mundësi të veçantë për të kontribuar drejtpërdrejt në diskutime dhe takime globale që formësojnë të ardhmen, si dhe për të prezantuar modelin UBT 5S dhe konceptin UBT Smart Self-Sustainable City, si modele të së ardhmes.

Ky model përputhet plotësisht me temat kyçe që do të trajtohen në Open Forum Davos, duke reflektuar një qasje bashkëkohore ndaj zhvillimit të qëndrueshëm dhe përgatitjes së kapitalit njerëzor për sfidat e së ardhmes.

Modeli, i konceptuar nga Prof. Dr. Edmond Hajrizi dhe i zbatuar edhe në praktikë, po gjenë gjithnjë e më shumë interes për prezantime, studime dhe publikime, si dhe po vlerësohet si një model praktik tashmë i implementuar në ekosistemin e UBT-së. Programi i këtij viti në Davos fokusohet në pesë sfida kryesore globale, ku dialogu dhe bashkëpunimi publiko-privat janë thelbësore për progres.

Në qendër të diskutimeve janë rritja ekonomike, qëndrueshmëria dhe inovacioni si imperativa ndërsektoriale, të cilat do të udhëheqin qasjen e liderëve ndaj kompleksitetit global dhe krijimit të mundësive të së ardhmes.

Forumi Ekonomik Botëror në Davos mbledh liderë botërorë nga qeveritë, biznesi, shoqëria civile dhe akademia, me qëllim zhvillimin e dialogut të avancuar dhe bashkëpunimit global për adresimin e sfidave më të rëndësishme të kohës sonë.

Continue Reading

Lajmet

Nga përvoja në udhërrëfyes akademik: Profesori dhe studiuesi i medias Musa Sabedini promovon në UBT librin për gazetarinë hulumtuese

Published

on

By

Në ambientet e UBT-së, u zhvillua një ngjarje akademike dhe kulturore me rëndësi të veçantë për komunitetin universitar dhe median kosovare: promovimi i librit më të ri të profesorit, gazetarit dhe publicistit Musa Sabedini, i cili po vlerësohet si një kontribut me peshë për zhvillimin teorik dhe praktik të gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe më gjerë.

Me praninë e rektorit të UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, profesorëve, studentëve, studiuesve të medias, si dhe miqve e familjarëve të autorit, u promovua vepra voluminoze “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale”, një libër i dedikuar studentëve të gazetarisë, studiuesve të medias, gazetarëve hulumtues, redaktorëve dhe profesionistëve të përkushtuar që, edhe në rrethana të vështira, mbeten besnikë ndaj së vërtetës dhe interesit publik.

Ngjarja u karakterizua nga një dialog i hapur akademik ndërmjet autorit dhe pjesëmarrësve, ku përveç prezantimit të strukturës dhe përmbajtjes së librit, u diskutuan sfidat bashkëkohore të gazetarisë hulumtuese, dilemat etike dhe roli i saj në funksionimin e demokracisë.

Libri u prit me vlerësime të larta nga të pranishmit, duke konfirmuar rëndësinë e tij si një burim referencial për studimin dhe praktikën e gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe rajon.

Në fjalën e tij përshëndetëse, rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, e përgëzoi profesorin Sabedini për botimin e librit, duke e cilësuar atë si një ndër veprat më të rëndësishme dhe më cilësore në fushën e gazetarisë hulumtuese në hapësirën akademike shqiptare.

Ndërsa dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim në UBT, Ferid Selimi, vlerësoi angazhimin profesional dhe kontributin e vazhdueshëm të profesor Sabedinit në ndërtimin e mendimit kritik dhe profesional të studentëve të gazetarisë.

Recensenti i librit, Safet Zejnullahu, theksoi se vepra “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale” vjen në një kohë kur themelet tradicionale të gazetarisë po tronditen ndjeshëm nga ndikimi i teknologjisë digjitale.

Ai nënvizoi se, ndryshe nga gazetaria tradicionale, ku profesionalizmi ishte më i konsoliduar pavarësisht kufizimeve teknike, gazetaria e sotme online ofron mundësi të shumta, por shpesh e ka zbehur thellësinë dhe rigorozitetin e gazetarisë hulumtuese për shkak të presionit të shpejtësisë dhe fragmentimit të informacionit.

Sipas Zejnullahut, autori me të drejtë e ka strukturuar librin në tri pjesë kryesore:

  • pjesa e parë trajton misionin, rreziqet dhe sfidat e gazetarisë hulumtuese, të ilustruara me raste konkrete vendore dhe ndërkombëtare;
  • pjesa e dytë analizon ndikimin e gazetarisë së internetit dhe transformimin e profesionit;
  • ndërsa pjesa e tretë fokusohet në teknikat moderne të raportimit hulumtues, të përshtatura për epokën digjitale.

Për librin dhe profesionalizmin e autorit Musa Sabedini, kanë dhënë kontribut në këtë promovim edhe ish zëvendëskryeministri Hajredin Kuçi dhe dy kolegët e respektuar Faton Ismajli dhe Betim Musliu

Një vlerë e veçantë e librit, sipas recensentit, janë 101 pyetjet dhe udhëzimet për gazetarinë hulumtuese, të ndërtuara mbi përvojë profesionale, literaturë relevante dhe raste konkrete, që përfshijnë dimensionin profesional, etik, ligjor dhe logjistik të gazetarisë hulumtuese.

Duke folur për librin, profesori Musa Sabedini theksoi se kjo vepër përfaqëson kurorëzimin e një përvoje mbi 35-vjeçare në gazetarinë profesionale, me theks të veçantë në gazetarinë hulumtuese. Ai nënvizoi se libri nuk është vetëm manual profesional, por një reflektim i thellë akademik mbi përvojat reale, sfidat, rreziqet dhe dilemat etike të profesionit.

Autori theksoi se përmbajtja e librit mbështetet në një arkiv të pasur profesional, në përvojën e tij akademike si ligjërues në UBT, në pjesëmarrjen në konferenca ndërkombëtare dhe në punime shkencore të botuara në revista prestigjioze.

Sipas tij, 101 pyetjet dhe udhëzimet përbëjnë thelbin praktik të librit, duke shërbyer si një udhërrëfyes etik dhe profesional për studentët, gazetarët e rinj, por edhe për profesionistët me përvojë.

Profesor Sabedini theksoi se gazetaria hulumtuese mbetet një nga shtyllat më të rëndësishme të demokracisë moderne, një mekanizëm thelbësor për zbardhjen e aferave, ndriçimin e padrejtësive dhe mbrojtjen e interesit publik.

Në një kohë kur presionet politike dhe ekonomike mbi mediat janë në rritje, ai vlerësoi se gazetaria hulumtuese duhet të mbrohet dhe të zhvillohet si e mirë publike, duke kërkuar mbështetje institucionale, angazhim qytetar dhe integritet profesional.

Libri përfundon me një mesazh të qartë për brezat e rinj të gazetarëve: profesionalizmi, guximi, integriteti dhe përkushtimi ndaj së vërtetës janë kushtet themelore për mbijetesën dhe dinjitetin e gazetarisë hulumtuese.

Continue Reading

Të kërkuara