Kulturë

Bienalja e Gazës: Një hap përpara për artin palestinez nën rrethim!

Published

on

Në zemër të një konflikti të vazhdueshëm, artistët palestinezë në Gaza shpallën lansimin e Bienales së Gazës, një përgjigje artistike e fuqishme ndaj sulmeve ushtarake izraelite. Ky projekt, që do të përfshijë mbi 40 artistë, ka si qëllim të sigurojë që zërat e krijuesve palestinezë të depërtojnë përmes kufizimeve të ashpra të realitetit të tyre të rrethuar.

Në mes të një sulmi ushtarak shkatërrues, projekti ka për qëllim jo vetëm të ekspozojë artin brenda Gazës, por gjithashtu të dërgojë vepra në galeri ndërkombëtare, një sfidë që bëhet akoma më e vështirë për shkak të kufizimeve të ashpra mbi lëvizjen e njerëzve dhe mallrave. Organizatoret e Bienales së Gazës po kërkojnë mbështetje nga galeritë e huaja për të pritur këto vepra, ndërkohë që kanë nisur gjithashtu një fushatë financimi nëpërmjet grumbullimit të fondeve. Ambicia e projektit është të thyejë ndarjen e vendosur nga bllokada dhe të sjellë përvojën palestineze në ndërgjegjen globale.

“Ngjarjet më të mëdha artistike në botë janë bienale, ku mblidhen artistët më të rëndësishëm për të adresuar çështjet më të rëndësishme të kohës sonë,” tha një artist 26-vjeçar nga Khan Younis, një nga pionierët e iniciativës. “Për ne, artistët më të rëndësishëm në botë tani janë artistët e Gazës.” Vendimi për të quajtur projektin “bienale” nuk ishte rastësor; ai simbolizon qëndresën dhe rezistencën.” Organizatorët thonë se ngjarja pasqyron shpresën se komuniteti artistik i Gazës do të qëndrojë ende i fortë pas sfidave që po kalon.

Bienalja e Gazës nuk është vetëm një ekspozitë; ajo është një akt i qëndresës dhe mbijetesës. Siç thuhet në manifestin e tyre, ngjarja është menduar të kalojë përtej kornizave tradicionale të ekspozitave, duke pasqyruar luftën e një populli për të mbijetuar në mes të luftës dhe shtypjes.

Rufaida Sehwail, një artiste e njohur, e cila humbi 17 vjet punë si artiste dhe një bibliotekë me pothuajse një mijë libra kur shtëpia e saj u bombardua në tetor, e sheh Bienalen si një akt të kundërshtimit. “Të vazhdosh të krijosh art në mes të luftës dhe shtypjes në Gaza nuk është thjesht një akt krijues, është një akt qëndrese. Përderisa Izraeli fokusohet në zhdukjen e jetës dhe kulturës në Gaza, vazhdimësia ime në art tregon se jeta ende vazhdon, dhe identiteti palestinez nuk do të fshihet“, tha ajo.

Edhe pse projekti është ende në fillimet e tij dhe përballet me shumë sfida, artistët mbeten optimistë. Shatat, një tjetër figurë kyçe e projektit, shprehu besim të patundur: “Të gjitha veprat e artistëve do të dalin. Ato do të kalojnë kufij, barrierat dhe ligjet, dhe i gjithë bota do t’i shohë. Kjo është fuqia e artit.”

Si Bienalja e Gazës merr hov, artistët e saj jo vetëm që po shfaqin qëndresën e tyre, por gjithashtu po dërgojnë një mesazh në botë: përkundër vështirësive, arti palestinez do të vazhdojë, do të kalojë kufij dhe do ta bëjë zërin e tij të dëgjohet në skenën globale./Euronews/

Lajmet

Zbulime të reja arkeologjike në Istog, gjendet banesë 3.900-vjeçare në Pepaj

Published

on

Zëvendësministrja e Kulturës, Nora Arapi Krasniqi, ka vizituar lokalitetin arkeologjik të Pepajt në Lubozhdë të Istogut, ku po zhvillohen gërmime në kuadër të bashkëpunimit ndërmjet Institutit Arkeologjik të Kosovës dhe Universitetit të Miçiganit.

Sipas njoftimit, lokaliteti prehistorik, i banuar që nga fundi i Epokës së Hershme të Bronzit, po sjell rezultate të rëndësishme shkencore.

Gjatë hulumtimeve është zbuluar një banesë e datuar rreth vitit 1900 para erës sonë, e cila ofron njohuri të reja për jetën dhe organizimin e komuniteteve që kanë jetuar në këtë zonë mijëra vjet më parë.

Nga Ministria e Kulturës është vlerësuar rëndësia e këtij projekti, i cili dëshmon rolin e bashkëpunimit ndërkombëtar në kërkimin shkencor, si dhe kontributin e studentëve dhe studiuesve të rinj në ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Baleti Kombëtar i Kosovës prezanton shfaqjen “Terminal” në festivalin ndërkombëtar në Austri

Published

on

Baleti Kombëtar i Kosovës do të prezantojë shfaqjen “Terminal” në kuadër të edicionit të 35-të të Festivalit Ndërkombëtar Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater, që mbahet në Graz të Austrisë.

Shfaqja, me koreografi nga Evgeny Kozlov dhe Romane Petite, do të vihet në skenë më 15 korrik 2026, me ftesë të organizatorëve të festivalit.

Pjesëmarrja në këtë ngjarje ndërkombëtare përfaqëson një mundësi të rëndësishme për promovimin e artit skenik dhe krijimtarisë koreografike të Kosovës para publikut ndërkombëtar.

Festivali Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater konsiderohet një nga ngjarjet e rëndësishme artistike që mbledh artistë dhe trupa të vallëzimit nga vende të ndryshme të botës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Galeria Kombëtare rihapet më 9 korrik me ekspozitën “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë”

Published

on

Galeria Kombëtare e Kosovës ka njoftuar se më 9 korrik 2026, në orën 19:00, do të rihapë dyert për publikun pas rinovimit dhe rikonfigurimit të plotë të hapësirave ekspozuese.

Rihapja do të shënohet me ekspozitën grupore “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë”, e cila përuron një fazë të re në zhvillimin institucional dhe infrastrukturor të Galerisë.

Sipas njoftimit, projekti përfshin edhe krijimin e hapësirës së parë për ruajtjen e koleksionit të Galerisë, me synim konservimin, studimin dhe riinterpretimin e veprave artistike.

Ekspozita do të sjellë një përzgjedhje të gjerë artistësh nga breza të ndryshëm të artit në Kosovë dhe rajon, duke krijuar dialog ndërmjet praktikave dhe qasjeve të ndryshme artistike.

Në kuadër të ceremonisë së rihapjes do të prezantohet edhe një performancë artistike nga Oda Haliti, ndërsa dizajni grafik i projektit është realizuar nga Studio Permanentis./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Shënohet 90-vjetori i lindjes së akademikut Rexhep Qosja

Published

on

Sot shënohet 90-vjetori i lindjes së akademikut, shkrimtarit, studiuesit dhe kritikut letrar Rexhep Qosja, një prej figurave më të shquara të kulturës dhe mendimit shqiptar.

Rexhep Qosja lindi më 25 qershor 1936 në Vuthaj të Malit të Zi. Arsimin fillor e kreu në vendlindje dhe në Guci, ndërsa Shkollën Normale e përfundoi në Prishtinë. Studimet për Gjuhë dhe Letërsi Shqipe i kreu në Universitetin e Prishtinës, ku diplomoi në vitin 1964.

Gjatë karrierës së tij, ai dha një kontribut të jashtëzakonshëm në fushën e albanologjisë, historisë së letërsisë dhe kritikës letrare, duke vepruar si profesor universitar, studiues dhe drejtor i Institutit Albanologjik të Prishtinës.

Qosja është autor i dhjetëra veprave letrare dhe shkencore, ndër të cilat veçohen romanet “Vdekja më vjen prej syve të tillë”, “Një dashuri dhe shtatë faje”, “Nata është dita jonë” dhe “Bijtë e askujt”, si dhe studimet “Historia e letërsisë shqipe – Romantizmi”, “Anatomia e kulturës” dhe “Çështja shqiptare – historia dhe politika”.

Për kontributin e tij në kulturë, letërsi dhe shkencë, ai u nderua me çmime dhe mirënjohje të shumta, ndërsa në vitin 2000 u dekorua me titullin “Nderi i Kombit”.

Edhe pas ndarjes nga jeta më 23 prill 2026, Rexhep Qosja mbetet një nga figurat më të rëndësishme të mendimit intelektual dhe letërsisë shqiptare, ndërsa vepra e tij vazhdon të studiohet dhe të frymëzojë breza të tërë lexuesish dhe studiuesish./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara