Partitë politike në Kosovë duhet të deklarohen deri më 7 maj nëse do të marrin pjesë në zgjedhjet e 7 qershorit, si dhe nëse do të hyjnë në koalicione parazgjedhore.

Sipas planit të aktiviteteve të miratuar nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve, më 2 maj ka nisur edhe periudha për aplikimin për certifikimin e partive të reja, si dhe për dorëzimin e listave të kandidatëve për deputetë. Afati për regjistrimin e partive të reja përfundon më 10 maj, ndërsa dorëzimi i listave të kandidatëve mund të bëhet deri më 12 maj.

Deri tani, nuk ka indikacione se partitë e mëdha politike do të formojnë koalicione para zgjedhjeve. Në zgjedhjet e fundit të mbajtura më 28 dhjetor, nga subjektet kryesore shqiptare vetëm Lëvizja Vetëvendosje kishte garuar në koalicion me parti më të vogla, përfshirë Guxo, Alternativën dhe PSHDK-në.

Një ditë më parë, KQZ-ja miratoi si planin e aktiviteteve ashtu edhe buxhetin për organizimin e zgjedhjeve të parakohshme, i cili arrin në 10 milionë e 887 mijë euro.

Sipas këtij plani, fushata zgjedhore do të zgjasë 10 ditë, duke filluar më 28 maj dhe duke përfunduar më 7 qershor në orën 07:00, kur edhe hapen vendvotimet.

Vendimi për kufizimin e shpenzimeve të fushatës pritet të merret më 5 maj, ndërsa më 16 maj do të hidhet shorti për renditjen e subjekteve politike në fletëvotim.

Procesi i votimit përmes postës do të zhvillohet nga 25 maji deri më 6 qershor. Një ditë para zgjedhjeve do të organizohet edhe votimi në përfaqësitë diplomatike të Kosovës. Ndërkohë, periudha për regjistrimin e votuesve nga diaspora është caktuar nga 6 deri më 17 maj.

Më 21 maj, KQZ-ja do të bëjë certifikimin e listës së votuesve, si për ata brenda vendit ashtu edhe për votuesit jashtë Kosovës.

Shtetet e Bashkuara të Amerikës pritet të tërheqin rreth 5,000 trupa nga Gjermania gjatë gjashtë deri në 12 muajve të ardhshëm, ka njoftuar Pentagoni të premten.

Ky vendim vjen në një kohë tensionesh mes presidentit Donald Trump dhe udhëheqjes gjermane, në lidhje me qasjen e SHBA-së ndaj konfliktit me Iranin. Më herët gjatë javës, Trump kishte paralajmëruar tërheqjen e trupave nga Gjermania, aleate e NATO-s, pas kritikave të kancelarit Friedrich Merz, i cili kishte deklaruar se SHBA-ja po “poshtërohej” nga Irani dhe kishte vënë në pikëpyetje strategjinë e Washingtonit.

Zëdhënësi i Pentagonit, Sean Parnell, tha se vendimi është marrë pas një rishikimi të plotë të vendosjes së forcave amerikane në Evropë, duke marrë parasysh nevojat operative dhe zhvillimet në terren.

Gjermania mbetet një nga qendrat kryesore të pranisë ushtarake amerikane në Evropë. Ajo strehon objekte të rëndësishme si selitë e komandave amerikane për Evropën dhe Afrikën, Bazën Ajrore Ramstein dhe një qendër të madhe mjekësore në Landstuhl, ku janë trajtuar ushtarë të plagosur nga konfliktet në Afganistan dhe Irak. Në territorin gjerman janë të vendosura edhe armë bërthamore amerikane.

Tërheqja e paralajmëruar përfaqëson rreth 14 për qind të afro 36,000 trupave amerikane të stacionuara aktualisht në Gjermani. Në total, në Evropë zakonisht ndodhen midis 80,000 dhe 100,000 trupa amerikane, në varësi të operacioneve dhe rotacioneve.

Aleatët e NATO-s prej më shumë se një viti kanë pritur që trupat e vendosura pas nisjes së luftës së Rusisë në Ukrainë në shkurt 2022 të jenë të parat që do të tërhiqen.

Presidenti i Donald Trump ka paralajmëruar Italinë dhe Spanjën me mundësinë e tërheqjes së trupave amerikane nga territoret e tyre, si pjesë e një rishikimi më të gjerë të pranisë ushtarake të SHBA-së në Evropë.

Italia dhe Spanja i janë shtuar listës në rritje të vendeve që Trump po i vë në shënjestër me kërcënime të tilla. Duke folur për media, ai deklaroi se “me gjasë” do ta shqyrtojë këtë hap, duke e lidhur drejtpërdrejt me qëndrimet kritike të dy vendeve ndaj fushatës ushtarake amerikane në Iran, sipas raportimit të The Guardian.

“Pse të mos e bëj? Italia nuk ka qenë ndihmë për ne dhe Spanja ka qenë e tmerrshme, absolutisht e tmerrshme”, është shprehur Trump.

Të dy shtetet kanë kundërshtuar ashpër veprimet ushtarake të SHBA-së në Lindjen e Mesme. Presidenti amerikan ka kritikuar vazhdimisht udhëheqësit e tyre për refuzimin që të mbështesin këtë fushatë.

Kryeministrja italiane, Giorgia Meloni, ka refuzuar përdorimin e një baze ajrore në Sicili nga forcat amerikane për operacionet në Iran, ndërsa Trump e ka akuzuar atë se “i mungon guximi”.

Në anën tjetër, kryeministri spanjoll Pedro Sánchez ka qenë një nga kritikët më të fortë evropianë të kësaj lufte që nga fillimi. Ai është përballur vazhdimisht me reagime dhe kërcënime nga Trump, përfshirë edhe paralajmërime për pezullim të anëtarësimit të Spanjës në NATO.

Sot, kur bota bashkohet për të shënuar Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve, Kosovën ky 1 Maj e gjen në një udhëkryq të dhimbshëm mes zhvillimit ekonomik dhe humbjes së jetëve të njerëzve në vendin e punës.

Në vend të festës, ky përvjetor na ballafaqon me një bilanc të rëndë: 743 raste lëndimesh të raportuara brenda pak më shumë se një viti.

Ky nuk është thjesht një numër në arkivat e Inspektoratit Qendror të Punës, por janë 743 punëtorë që u nisën për të siguruar kafshatën e gojës, por përfunduan në spitale, duke u përballur me pasoja që shpesh u ndryshojnë jetën përgjithmonë.

Edhe më tronditës është bilanci i atyre që nuk u kthyen kurrë në shtëpi. Brenda 16 muajve të fundit, 27 punëtorë humbën jetën në vendin e tyre të punës, duke e shndërruar ambientin e punës në vend zie.

Vetëm gjatë vitit 2025 u raportuan 620 lëndime dhe 19 fatalitete, ndërsa trendi ka vazhduar edhe në pjesën e parë të vitit 2026 me 123 lëndime të reja dhe 5 humbje jete  deri në prill.

(Shënim: Pas marrjes së përgjigjeve zyrtare nga Inspektorati, shifrat kanë ndryshuar pasi brenda javës janë shtuar edhe tri raste të vdekjeve në vendin e punës. Kjo e rrit numrin total në 27 punëtorë që humbën jetën brenda 16 muajve, nga 24 sa ishte raportuar fillimisht.)

Sektori i ndërtimtarisë mbetet sektori me i rrezikshëm, ku lartësitë e skelave shpesh bëhen fatale në mungesë të masave rigoroze të sigurisë.

Ligji për Sigurinë dhe Shëndetin në Punë ekziston për të garantuar mbrojtjen e secilit punëtor, por zbatimi i tij mbetet një betejë e hapur në terren. Gjatë vitit 2025, Inspektorati ka shqiptuar 1,747 gjoba ndaj punëdhënësve që nuk kanë respektuar kriteret e sigurisë, ndërsa këtë vit ka nisur një ofensivë kontrollesh të jashtëzakonshme. Deri në mars janë realizuar 85 inspektime të tilla, ndërsa aktualisht janë mbi 110 inspektime të tjera në proces e sipër, me fokus të veçantë në sektorët me rrezikshmëri të lartë.

Lidhur me situatën aktuale, dekani i Fakultetit të Inxhinierisë Ndërtimore dhe Infrastrukturës, Visar Krelani, shpjegon se ndërtimtaria mbetet profesioni më i ndjeshëm për shkak të dinamikës dhe natyrës së punës. Por sipas tij, faji nuk duhet kërkuar vetëm te kompanitë, por te mungesa e një sistemi të mirëfilltë mbështetës.

Prof. Krelani thekson se kur shteti nxjerr ligje strikte, ai duhet gjithashtu t’i përkrahë bizneset për t’i zbatuar ato. Duke qenë se pajisjet mbrojtëse kanë kosto të lartë, ai propozon që shteti të stimulojë kompanitë përmes lehtësimeve në TVSH ose formave të tjera financiare. Në këtë mënyrë, siguria nuk do të shihej si një barrë financiare, por si një investim i përbashkët për jetën.

“Shteti duhet t’i përkrahë kompanitë përmes stimujve si zbritja e TVSH-së për pajisjet mbrojtëse, në mënyrë që zbatimi i masave të sigurisë të jetë më i lehtë dhe barra të mos bjerë vetëm mbi bizneset, por të kthehet në një bashkëpunim të mirëfilltë për mbrojtjen e jetës”, shprehet profesori Krelani

Ndërsa 1 Maji në shumë vende shërben si moment proteste për kushte më të mira, në Kosovë kjo ditë mbetet kryesisht një festë zyrtare që hesht përballë tragjedive. Derisa pajisjet mbrojtëse të shihen si detyrim jetik dhe jo si kosto e tepërt, kjo datë për familjet e punëtorëve tanë do të mbetet më shumë një kujtesë zie sesa një ditë dinjiteti.