Lajmet

Artisti i internuar sjellë “një pjesë të Sirisë” në Paris me skulpturat e tij

Temat që i vënë njerëzit kundër autoritetit dominojnë veprat e artistit.

Published

on

Në zemër të kryeqytetit francez, artisti sirian dhe i mbijetuari i burgut, Khaled Dawwa, po bënë prekjen e fundit në një nga skulpturat e tij prej bronzi.

I mërguar në Francë që nga viti 2014, pasi u arratis nga vendi i tij i shkatërruar nga lufta dhe kaloi një vit në Liban, Dawwa tregon historinë e shkatërrimit të vendit të tij përmes artit.

Një nga krijimet e tij më mbresëlënëse përfaqëson rrënojat e lagjes siriane Ghouta, në periferi të Damaskut, e shënjestruar nga bombardimet e regjimit, me trupa dhe lodra të thyera që dalin nga rrënojat dhe ndërtesa të larta gri të shkatërruara, bosh, muret e tyre të hedhura në erë nga shpërthimi.

“Kur jam duke punuar për këtë pjesë në studion time, jam në Damask. Bëj gjithçka që mundem këtu, ndërsa nuk jam atje”, tha 36-vjeçari.

I plagosur thellë nga vitet e sundimit represiv dhe goditjeve të dhunshme dhe humbjes së miqve të vrarë, të zhdukur ose të burgosur, vepra e Dawwa është njëkohësisht një akt revolte dhe kujtese, duke synuar “mosveprimin e komunitetit ndërkombëtar kundër regjimeve diktatoriale” në Siri dhe gjetkë.

Në veprën e tij kolosale të titulluar “Këtu është zemra ime!”, artisti sirian ende po lufton me shtypjen, duke u kërkuar shikuesve “të mos harrojnë revolucionin e popullit sirian dhe të gjitha sakrificat e tij”.

“[Në vepër] Shohim njerëz të vërtetë që kanë vdekur ose janë në burgjet e regjimit ose masakruar. Janë shokë dhe njerëz që ua kam ditur historitë, ka qenë një shok që e kam njohur që fëmijë dhe ka 8 vjet që është i burgosur i regjimit dhe askush nuk e di se ku ndodhet”.

Dawwa e filloi punën në vitin 2018, ndërsa forcat e regjimit rimorën lagjen.

Me një gjatësi prej afro gjashtë metra dhe më shumë se dy metra të lartë, ajo është imponuese.

Duke përdorur polistiren, dhe, ngjitës dhe dru, të mbuluar me argjilë, ai detajon shkatërrimin brenda dhe jashtë – dyert e copëtuara, ballkonet e shkatërruara, deri te karriget e përmbysura.

“Është krejtësisht unik dhe inovativ” tha filozofi Guillaume de Vaulx, i Institutit Francez për Lindjen e Afërt.

Temat që i vënë njerëzit kundër autoritetit dominojnë veprat e Dawwa, i cili u diplomua në Shkollën e Arteve të Bukura të Damaskut.

Që nga fillimi, ai mori pjesë në protestat antiqeveritare mbarëkombëtare që filluan në vitin 2011, përpara se të bashkohej me artistë dhe aktivistë të tjerë për të ngritur një qendër të pavarur kulturore në Damask, të iniciuar nga aktori sirian Fares Helou.

Pavarësisht presionit të policisë, Dawwa vazhdoi të demonstronte dhe të punonte në qendër për tre vjet. Në vitin 2013, ai ishte praktikisht i vetmi i mbetur atje.

“Beteja ime ishte që të mos e braktisim projektin, përndryshe ishte sikur po humbnim shpresën”, tha ai.

Ishte gjatë asaj periudhe ai kuptoi ndikimin që mund të kishin skulpturat e tij. Duke postuar një foto të punës së tij në Facebook, ai u befasua kur e pa atë të shpërndahej qindra herë.

Edhe pse me rrezik, ai vazhdoi të krijonte dhe postonte foto, por më pas i shkatërroi skulpturat “për të mos lënë asnjë gjurmë”, shpjegoi ai.

Më pas, në maj të 2013-ës, ai u plagos rëndë në studion e tij dhe pasi doli nga spitali, u burgos, duke kaluar dy muaj në burgje të ndryshme. “Ishin mijëra njerëz. Çdo ditë, të paktën 10 do të vdisnin”, zbuloi ai. “Trupat e tyre do të qëndronin dy ditë pranë nesh, askush nuk i hiqte nga qelia… me qëllim”.

Pas lirimit të tij, ai u detyrua të hynte në ushtri, por u arratis paraprakisht, duke ikur në Liban, më pas në Francë në vitin 2014, ku iu dha statusi i refugjatit.

Vepra e tij artistike në skenën e rrugës, thotë ai, është një përpjekje për të përcjellë “gjithçka që nuk është më atje; familje, kujtime”.

Konflikti në Siri, i cili shpërtheu në vitin 2011, ka vrarë rreth gjysmë milioni njerëz dhe ka nxitur zhvendosjen më të madhe të shkaktuar nga konflikti që nga Lufta e Dytë Botërore.

Veronique Pieyre de Mandiargues, themeluese e “Portes Ouvertes Sur l’Art”, e cila mbështet artistët në mërgim, tha se Dawwa “dëshironte të krijonte një imazh të asaj që po ndodhte në Siri, në mënyrë që të mbetej në kujtimet tona”./UBTNews/

Vendi

Prokuroria e Pejës kërkon mbikëqyrje më të madhe ndaj policëve në trajtimin e rasteve të dhunës në familje

Published

on

By

Në takim morën pjesë edhe ushtruesi i detyrës së drejtorit të Policisë Rajonale në Pejë, major Mirsad Kelmendi, shefi i operativës dhe komandantët e pesë stacioneve policore në Pejë, Klinë, Istog, Deçan dhe Junik.

Sipas njoftimit të Prokurorisë, Disha-Haxhosaj ka kërkuar rritjen e mbikëqyrjes dhe kontrollit ndaj zyrtarëve policorë gjatë trajtimit të rasteve, me qëllim të garantimit të një qasjeje profesionale dhe respektimit të procedurave ligjore.

Vëmendje e veçantë i është kushtuar rasteve të dhunës në familje dhe atyre që përfshijnë të miturit, si dhe nevojës për reagim të shpejtë institucional dhe koordinim ndërmjet mekanizmave kompetentë.

Ajo ka kërkuar gjithashtu vigjilencë dhe përkushtim të shtuar në trajtimin e rasteve që përfshijnë viktimat, duke theksuar rëndësinë e përfshirjes së institucioneve përgjegjëse për ofrimin e mbrojtjes efektive.

Gjatë takimit është diskutuar edhe për parandalimin e veprave penale, identifikimin me kohë të rasteve dhe ndërmarrjen e veprimeve të nevojshme ligjore. /Ekonomia Online /

Continue Reading

Vendi

IKSHPK: 10 raste të reja me kancer çdo ditë në Kosovë

Published

on

By

Në Kosovë, mesatarisht 10 persona në ditë marrin diagnozën e sëmundjes së kancerit. Raporti më i fundit nga Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike (IKSHPK) tregon se gjatë vitit 2025 janë regjistruar 3,775 raste të reja me kancer, një shifër kjo që është më shumë se dyfishuar krahasuar me vitin 2012, ku raportoheshin 1,588 raste.

Nëse llogariten edhe pacientët e diagnostikuar më parë që trajtuan sëmundjen gjatë vitit, sistemi shëndetësor mbuloi gjithsej 5,564 persona. Ekspertët tërheqin vërejtjen se numri real mund të jetë edhe më i lartë, pasi jo të gjitha institucionet shëndetësore i raportojnë rregullisht rastet.

Sipas të dhënave, gratë përbëjnë pjesën më të madhe të rasteve me 1,927 diagnostikime, ku kanceri i gjirit prin bindshëm duke përbërë 31% të të gjitha rasteve (592 raste). Shqetësuese mbetet mosha e të prekjeve: gati gjysma e grave u diagnostikuan para moshës 60 vjeç, ndërsa një e treta e atyre me kancer të gjirit ishin nën 50 vjeç.

Nga ana tjetër, te burrat u regjistruan 1,848 raste të reja, ku dominon kanceri i mushkërive (243 raste), i fshikëzës urinare dhe i laringut – të gjitha këto të lidhura drejtpërdrejt me përdorimin e duhanit. Sëmundja nuk ka kursyer as fëmijët, ku gjatë vitit 2025 u diagnostikuan 52 fëmijë dhe adoleshentë.

Përveç moshës dhe gjenetikës, faktorët kryesorë që po ndikojnë në rritjen e frikshme të rasteve në Kosovë mbeten konsumimi i lartë i duhanit si dhe ndotja e lartë e ajrit gjatë sezonit të dimrit. /Gazeta Shneta/

Continue Reading

lajme

Rama nga Brukseli: Serbia duhet të njohë Kosovën për të ecur drejt BE-së

Published

on

By

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, ka deklaruar nga Brukseli se njohja e Republikës së Kosovës nga ana e Serbisë është një kusht kyç dhe i panegociueshëm për avancimin e Beogradit zyrtar drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian.

Gjatë një interviste për mediat në samitin Euronews Enlargement Summit, ku diskutoi për perspektivën evropiane të Ballkanit Perëndimor, Rama nëvirtualizoi se integrimi i Serbisë mbetet i rëndësishëm për stabilitetin rajonal, por kërkon hapa konkretë dhe përmbushje të detyrimeve.

“Ajo çfarë di është që fituesi në Beograd nuk tregon hapjen për mua dhe shqiptarët, që është njohja e çështjes së Kosovës. Kjo nënkupton që muzika në Beograd nuk do të ndryshojë. Jemi pjesë e një rajoni që ende nuk është plotësisht anëtar i BE-së dhe ne jemi ata që dëgjojmë leksione, nuk japim leksione, por Serbia është një pjesë e rëndësishme e mozaikut të Ballkanit Perëndimor,” u shpreh Rama.

Kreu i qeverisë shqiptare theksoi se gjithmonë ka mbështetur qëndrimin se Serbia nuk duhet të lihet pas apo të shtyhet drejt braktisjes së projektit evropian. Sidoqoftë, ai nënvizoi se Beogradi duhet të adresojë hezitimet e tij si në lidhje me Kosovën, ashtu edhe në lidhje me linjëzimin e politikës së jashtme karshi Rusisë dhe sanksioneve perëndimore.

Sipas Ramës, për t’u bërë pjesë e familjes evropiane, Serbia duhet të dëshmojë me rezultate konkrete se e meriton këtë përkatësi duke përmbushur kriteret bazë që BE-ja i konsideron të panegociueshme.

Continue Reading

Lajmet

Kremlini konfirmon bisedimet trepalëshe për paqe me Ukrainën dhe SHBA-në në Abu Dabi

Published

on

By

Rusia, Ukraina dhe Shtetet e Bashkuara do të zhvillojnë bisedime paqeje trepalëshe në Abu Dabi më 10 dhe 11 nëntor, në një përpjekje të re diplomatike për t’i dhënë fund konfliktit dhe për të ulur tensionet ushtarake.

Lajmi është konfirmuar të martën nga Kremlini. Zëdhënësi Dmitry Peskov bëri të ditur gjatë një konference me gazetarët se delegacioni rus do të udhëhiqet nga Vladimir Medinsky, ndihmës i presidentit Vladimir Putin dhe kryenegociator i Moskës në këtë proces.

Nga ana e tij, i dërguari i posaçëm amerikan Steve Witkoff deklaroi se Uashingtoni po lehtëson mbledhjen e delegacioneve në Emiratet e Bashkuara Arabe. Sipas tij, fokusi kryesor i bisedimeve të javës së ardhshme do të jetë hartimi i marrëveshjeve të sigurisë për periudhën e pasluftës dhe gjetja e mekanizmave për uljen e menjëhershme të tensioneve në terren.

Kjo iniciativë vjen pasi negociatorët amerikanë po kërkojnë me ngulm një përparim konkret në tryezën e bisedimeve, duke shënuar rikthimin e palëve në dialog pas një pauze prej disa muajsh që nga takimet e fundit të mbajtura në fillim të vitit. /BBC/

Continue Reading

Të kërkuara