Kulturë

Arkeologji: Arka e Noes gjendet në hartën 3 000-vjeçare prej guri!

Published

on

Një ngjarje e rëndësishme në fushën e arkeologjisë ka ndodhur së fundmi, pasi shkencëtarët kanë arritur të deshifrojnë një hartë të lashtë babilonase, e cila besohet se mund të tregojë vendndodhjen e Arkës së Noes, sipas raportimeve nga nypost.com.

Ky artefakt, i datuar rreth 3,000 vjet më parë, ka tërhequr vëmendjen e arkeologëve për shekuj me radhë, duke mbajtur të fshehura sekretet e tij. Pllaka prej balte, e cila u zbulua në Lindjen e Mesme dhe më vonë u ble nga Muzeu Britanik në vitin 1882, përmban simbole dhe gdhendje që janë studiuar për një kohë të gjatë.

Pjesa e pasme e kësaj pllake ka shkruar disa paragrafë në kuneiform, të cilat përshkruajnë krijimin e Tokës dhe elementet që ekzistonin përtej saj. Shkencëtarët i referohen këtyre gdhendjeve si “Imago Mundi”, një përfaqësim i Mesopotamisë së Lashtë, e njohur si Iraku modern, e rrethuar nga “Lumi i hidhur”.

Pas një muaji të analizave të detajuara, studiuesit janë të bindur se simbolet në pllaka janë referenca të qarta për tregimet biblike, duke sugjeruar se ajo vepron si një çelës sekret që udhëzon udhëtarët për rrugën që duhet të ndjekin dhe rreziqet që mund të hasin gjatë saj. Një pasazh i veçantë në tekst thekson se ata që janë në udhëtim duhet të kalojnë “shtatë lega për të parë diçka që është e trashë si një enë parsiktu”.

Termi “parsiktu” sugjeron dimensionet e një anijeje të nevojshme për të mbijetuar përmbytjen e madhe, duke e lidhur këtë zbulim me shkrimet e tjera të lashta babilonase. Një tjetër pasazh duket se ofron udhëzime për të arritur në “Urartu”, një vend që tradita beson se ishte pika e zbarkimit të një arkë gjigante, sipas poemave të lashta mesopotamiane, që zakonisht quhet Arka e Noes.

Urartu, e njohur edhe si Ararat, ndodhet në majën e një mali në Turqi, dhe sipas besimeve, aty u ul arka pas një periudhe 150-ditore përmbytjeje. Kjo tregon se historia e Arkës së Noes, siç është përshkruar në Bibël, ka një paralel të fortë me mitologjinë babilonase.

Në versionin babilonas, perëndia Ea dërgon një përmbytje për të shkatërruar njerëzimin, përveç një familjeje të caktuar. Utnapishtim, protagonist i këtij tregimi, ndërton arkën e tij dhe mbush atë me kafshë, duke mbijetuar gjatë përmbytjeve të tmerrshme. Pas përfundimit të tyre, ai dhe familja e tij zbarkojnë në majën e Urartu, duke mbyllur kështu një cikël historik që lidhet me legjendat e lashta.

Ky zbulim i ri përfaqëson një hap të rëndësishëm në kuptimin e lidhjeve midis mitologjisë, historisë dhe praktikave të lashta kulturore, duke sjellë në pah rolin e rëndësishëm që këto tregime kanë pasur në formimin e identitetit dhe besimeve të popujve të lashtë./UBTNews/

 

Kulturë

Mbrëmje klasike në Prishtinë: Filharmonia e Kosovës ngjitet në skenë më 17 prill

Published

on

Filharmonia e Kosovës do të rikthehet para publikut më 17 prill 2026 me një koncert të radhës, duke sjellë një program të larmishëm me vepra nga kompozitorë të njohur vendorë dhe ndërkombëtarë.

Në këtë mbrëmje muzikore do të interpretohen vepra nga Baki Jashari, Francis Poulenc dhe Ludwig van Beethoven, duke ofruar një përvojë artistike që ndërthur traditën dhe klasikën botërore me krijimtarinë vendore.

Koncerti do të mbahet në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë në Prishtinë, duke filluar nga ora 19:30.

Continue Reading

Kulturë

Koncert solemn në Prishtinë për Shën Nënë Terezën dhe Kardinalin Ernest Simoni

Published

on

Në Katedralen “Shën Nënë Tereza” në Prishtinë u mbajt një koncert solemn, i organizuar në nder të Shën Nënë Terezës, me rastin e 10-vjetorit të shenjtërimit të saj, si dhe për të shënuar 70-vjetorin e shugurimit meshtarak të Kardinalit shqiptar Ernest Simoni.

Ky aktivitet u organizua nga Fondacioni “Kardinal Domenico Bartolucci”, në bashkëpunim me Ipeshkvinë Prizren-Prishtinë, nën patronatin e Ambasadës së Italisë në Prishtinë dhe me mbështetjen e Ministrisë së Kulturës.

Koncerti u hap nga Kori i Katedrales “Shën Nënë Tereza” në Prishtinë, së bashku me sopranon Arta Jashari, të cilët interpretuan veprën “Rri me ne” të kompozitorit Marco Frisina, nën dirigjimin e motrës Lidvina Marku dhe me shoqërim në organo nga Emanuel Mates.

Në vijim, performoi Kori i Fondacionit “Bartolucci”, nën drejtimin e dirigjentit Adriano Caroletti dhe organistit Josep Solé Coll, duke sjellë një program të pasur me vepra me tematikë pashkore, që u prit me emocione të veçanta nga publiku.

Të pranishëm në këtë ngjarje ishin kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, ministrja e Kulturës, Saranda Bogujevci, Kardinali Ernest Simoni, Ipeshkvi i Kosovës imzot Dodë Gjergji, si dhe përfaqësues institucionalë, diplomatë, artistë dhe besimtarë të shumtë.

Continue Reading

Kulturë

Baleti Kombëtar i Kosovës prezanton “Terminal” për herë të parë në Çeki

Published

on

Baleti Kombëtar i Kosovës ka prezantuar për herë të parë në Republikën e Çekisë shfaqjen “Terminal”, në qytetin e Trutnovit, duke zgjuar interes të veçantë te publiku vendas.

“Terminal”, me koreografi nga Evgeny Kozlov dhe Roland Petite, solli një rrëfim bashkëkohor, i cili u komunikua fuqishëm me audiencën përmes lëvizjes dhe interpretimit artistik.

Në këtë aktivitet mori pjesë edhe ambasadorja e Republikës së Kosovës në Republikën Çeke, Albesjana Iberhysaj Kapitaj, e shoqëruar nga ambasadori i Shqipërisë, Ilir Tepelena, së bashku me diplomatë dhe dashamirë të artit, të cilët e përjetuan nga afër këtë ngjarje kulturore.

Kjo paraqitje shënon një hap të rëndësishëm në promovimin ndërkombëtar të artit kosovar dhe dëshmon rolin e fuqishëm të diplomacisë kulturore në ndërtimin e urave të bashkëpunimit ndërmjet vendeve dhe popujve.

Continue Reading

Kulturë

“Nderi” prezantohet në Prishtinë pas rrugëtimit në festivale ndërkombëtare

Published

on

Pas një rrugëtimi të suksesshëm në festivale të ndryshme ndërkombëtare dhe një prezantimi të mëhershëm në Podgoricë, filmi artistik me metrazh të gjatë “Nderi” u shfaq edhe për publikun në Prishtinë në mbrëmjen e së enjtes. Kjo premierë përkoi simbolikisht me shënimin e 20-vjetorit të pavarësisë së Malit të Zi, vend nga i cili vjen edhe produksioni i filmit.

Me regji të Nikola Vukčević, “Nderi” është rezultat i një pune disavjeçare, që i ka marrë regjisorit rreth tetë vite për ta sjellë në ekran. Filmi ndërton boshtin e tij narrativ mbi Kanunin e Lekë Dukagjinit, duke trajtuar tema të thella si morali, nderi dhe sakrifica.

Ngjarja bazohet në një histori të vërtetë nga periudha e Luftës së Dytë Botërore. Rrëfimi ndjek fatin e një fëmije ortodoks që, duke ikur nga një njësi fashiste, gjen strehim te një familje muslimane shqiptare. Pikërisht në këtë raport zhvillohet drama e filmit, duke vënë në pah besën shqiptare dhe vendosmërinë për të mbrojtur jetën e tjetrit, edhe përballë rrezikut ekstrem.

Në rolet kryesore paraqiten aktorët Edon Rizvanolli, Alban Ukaj, Xhejlane Tërbunja, Selman Jusufi, Nikola Ristanovski, Elez Adžović dhe emra të tjerë të njohur të skenës.

“Nderi” është propozuar nga Qendra e Filmit të Malit të Zi për çmimin Oscar, megjithatë nuk arriti të përfshihet në listën e ngushtë. Pavarësisht kësaj, filmi ka shënuar suksese të rëndësishme ndërkombëtare, duke u vlerësuar me çmime dhe duke u shfaqur në festivale prestigjioze, përfshirë edhe ato të kategorisë A, si në Kajro, Goa dhe Palm Springs.

 

Continue Reading

Të kërkuara