Lajmet

A duhet të trembemi nga varianti i ri i koronavirusit?

Çfarë dimë për Omicron?

Published

on

Organizata Botërore e Shëndetësisë paralajmëroi se varianti Omicron i koronavirusit ka një rrezik të lartë të infeksionit përreth globit. Varianti mund të çojë në pasoja të rënda në disa rajone, tha OBSH të hënën. Shefi i Organizatës Botërore të Shëndetësisë, Tedros Adhanom Ghebrejesus përsëriti thirrjen për të furnizuar me vaksina vendet më të varfra.

“Covid-19 ende nuk ka mbaruar punë me ne”, paralajmëroi ai. Varianti u zbulua në Afrikën e Jugut herët këtë muaj dhe provat fillestare thanë se rreziku i riinfeksionit është rritur.

Afrika e Jugut është përgëzuar për raportimin e shpejtë të variantit të ri. “Omikroni ka një numër shumë të lartë të mutacioneve, disa prej tyre janë shqetësues për impaktin që mund të kenë në trajektoren e pandemisë” ka thënë OBSH.

Mjekët në Afrikën e Jugut thonë se të infektuarit me variantin e ri të koronavirusit, Omicron po përjetojnë kryesisht simptoma të lehta.

Megjithëse përhapja ka qenë e shpejtë, Dr. Unben Pillay, një mjek i përgjithshëm në provincën Gauteng ku janë raportuar 81% të rasteve të reja, tha se pacientët kanë simptoma të lehta, të ngjashme me gripin, kollë të thatë, ethe, djersitje natën dhe dhimbje trupi. Ai tha se shumica janë trajtuar në shtëpi dhe se të vaksinuarit e kalojnë më lehtë sëmundjen.

Shumica e rasteve të reja në Afrikën e Jugut ka qenë mes personave në të 20-at dhe të 30-at dhe mjekët vënë në dukje se këto grupmosha në përgjithësi kanë simptoma më të lehta të COVID-19.

Ata paralajmërojnë se të moshuarit e infektuar nga varianti i ri mund të kenë simptoma më të rënda.

Rastet e para janë raportuar tashmë në disa vende si Kanada, Britani e Madhe, Portugali, Belgjikë dhe Hollandë.

Varianti i ri ka detyruar Britaninë e Madhe, BE-në dhe SHBA të mbyllin kufijtë me vendet e Afrikës së Jugut. Edhe Japonia ka mbyllur kufijtë për të huajt, ndërsa Australia e ka shtyrë për më vonë planin e shumëpritur të lehtësimit të masave. Hyrja e studentëve dhe punëtorëve të huaj do të shtyhet për në 15 Dhjetor. Edhe Izraeli ka mbyllur kufijtë për të huajt. Në Britaninë e Madhe, doza e tretë iu është ofruar personave mbi 18 vjeç për të parandaluar një valë të re të Omicron.

Presidenti i SHBA, Xho Bajden u ka bërë thirrje amerikanëve “shkoni merrni dozën tuaj të tretë”, ndërsa i nxit të mbajnë maska në ambjente të mbyllura. Por gjithsesi Bajden nuk ka paralajmëruar një mbyllje tjetër këtë radhë.

Që nga nisja e pandemisë ka pasur 261 milion të infektuar dhe 5 milion të vdekur në të gjithë globin.

Çfarë dimë për Omicron

E gjitha është një déjà-vu; shqetësimi dhe frika për një variant të ri të koronavirusit. Ky i fundit shkruan BBC përmban më shumë mutacione se të tjerët, aq sa kur kanë zbuluar listën e gjatë të mutacioneve që përmban varianti i ri, një shkencëtar citohet ta ketë quajtur “të tmerrshme”, ndërsa një tjetër i tha BBC se ky ishte rasti më i rëndë që ai kishte parë ndonjëherë.

Megjithatë, janë vetëm ditët e para dhe shumica e rasteve të konfirmuara janë përqëndruar në një provincë të Afrikës Jugore, megjithëse dita-ditës virusi po shpërndahet në kontinentet e tjera.
Menjeherë janë ngritur pyetjet se me çfarë shpejtësie po përhapet varianti i ri, sa është aftësia e tij për të tejkaluar mbrojtjen që ofron vaksina dhe çfarë duhet bërë për atë.

Ka shumë spekulime dhe shumë pak përgjigje të qarta. Varianti i ri u quajt Omicron nga Organizata Botërore e Shëndetësisë, duke ndjekur radhën e emrave në kod pas varianteve Alfa dhe Delta. Mutacionet që ka pësuar virusi janë të shumta. Profesor Tulio Oliveria drejtor i Qendrës për Epidemitë dhe Inovacionin në Afrikën Jugore e quajti një konstelacion me mutacione dhe se ishte shumë i ndryshëm nga variantet e tjera që qarkullonin.

“Ky variant na surprizoi, ka një kapërcim në evolucion dhe shumë mutacione nga sa ne prisnim” tha ai.

Në një dalje për mediat, profesor Oliviera tha se janë gjithsej 50 mutacione dhe 30 prej tyre janë në xhufkën e proteinës, që është edhe në shënjestër të shumicës së vaksinave dhe që është edhe çelësi që virusi përdor për të hapur dyert e qelizave të trupit tonë.

Një nivel i tillë mutacioni me shumë gjasë ka ardhur nga një pacient i vetëm që nuk ia ka dalë ta mundë virusin. Shumë mutacione nuk do të thotë automatikisht: e keqe. Shumë e rëndësishme është të kuptohet se çfarë bëjnë këto mutacione.

Shqetësimi është që ky virus është rrënjësisht i ndryshëm nga origjinali, ai që doli fillimisht në Vuhan të Kinës. Kjo do të thotë se vaksinat që u prodhuan për t’i ndalur këto, mund të mos jetë aq efektive. Disa mutacione janë hasur edhe më parë, që mund të japë një informacion të këtyre varianteve.

Për shembull, N501Y e bën më të lehtë përhapjen e koronavirusit. Vaksinat e kanë të vështirë ta njohin këtë mutacion. Të tjerë mutacione janë krejtësisht të reja.

Profesor Riçard Lesell nga Universiteti Kuazulu-Natal në Afrikën Jugore tha për BBC: “Jemi të shqetësuar se ky virus e ka shtuar transmetueshmërinë, ka shtuar aftësinë për t’u përhapur nga personi në person dhe për më tepër ka fituar aftësinë ta shmangë sistemin imunitar”.

Më parë ka pasur shembuj të varianteve të koronavirusit që janë dukur të frikshme në letër, por asgjë nuk ka ndodhur.

Në krye të rrezikshmërisë u tha se ishte varianti Beta në fillim të këtij viti, sepse ishte i aftë t’i shpëtonte sistemit imunitar. Por në fund, ishte varianti Delta që e pushtoi botën.

Shkencëtarët nga e gjithë bota thonë se një panoramë më e qartë do të jepet pas studimeve laboratorike të Omicron. Përgjigjet do të jenë më të shpejta pas monitorimit të pandemisë në mbarë botën. Nuk është e qartë ende se si do të përhapet varianti i ri tek vendet me një nivel të lartë vaksinimi të popullsisë se sa Afrika e Jugut që ka 24% të popullsisë së vaksinuar.

Prandaj, deri tani varianti i ri i Covid vetëm sa ka ngritur shqetësime të tjera, ndaj pritet që shkencëtarët ta ndjekin me rigorozitet për të kuptuar kur dhe ku duhet vepruar. Mësimi që na ka mësuar pandemia është se jo gjithmonë duhet pritur derisa t’i kesh të gjitha përgjigjet./Lapsi.al

Continue Reading

lajme

Fakulteti Arti dhe Mediat Digjitale në UBT organizoi ekspozitën artistike “Buoyant”, një reflektim mbi marrëdhënien mes natyrës dhe botës digjitale

Published

on

By

Fakulteti Arti dhe Mediat Digjitale në UBT organizoi ekspozitën artistike “Buoyant”, një ngjarje që solli së bashku artin bashkëkohor, dizajnin dhe teknologjinë në një hapësirë unike pranë Liqenit të Batllavës. Aktiviteti ofroi një përvojë artistike që ndërthuri peizazhin natyror me instalacionet dhe konceptet vizuale të krijuara nga studentët dhe stafi akademik.

Ekspozita “Buoyant” u ndërtua mbi idenë e eksplorimit të hapësirës ndërmjet natyrës dhe artificiales, aty ku kufijtë bëhen gjithnjë e më të paqartë dhe realitetet ndërthuren. Përmes veprave artistike, formave digjitale dhe interpretimeve kreative, pjesëmarrësit u ftuan të reflektojnë mbi mënyrën se si teknologjia, mjedisi dhe identiteti njerëzor bashkëjetojnë në një botë që ndryshon vazhdimisht.

Koncepti i ekspozitës trajtoi tema aktuale si transformimi i peizazheve, ndikimi i teknologjisë në perceptimin e realitetit, identitetet në evolucion dhe aftësia e njeriut për t’u përshtatur me ndryshimet e pandërprera. Përmes një qasjeje multidisiplinare, studentët shpalosën vizionin e tyre artistik duke kombinuar elemente të artit vizual, dizajnit dhe mediave digjitale.

Continue Reading

lajme

United Hospital fuqizon Kardiokirurgjinë me Dr. Sulejman Kusin, ekspertizë ndërkombëtare dhe standarde moderne për trajtimin e sëmundjeve të zemrës

Published

on

By

Prishtinë – Në një kohë kur sëmundjet kardiovaskulare vazhdojnë të mbeten ndër shkaktarët kryesorë të problemeve shëndetësore, investimi në ekspertizë mjekësore dhe teknologji bashkëkohore është bërë një domosdoshmëri. Duke ndjekur këtë vizion, United Hospital vazhdon të zgjerojë kapacitetet e tij klinike, duke konsoliduar Departamentin e Kardiokirurgjisë me ardhjen e Dr. Sulejman Kusit, specialist i kardiokirurgjisë me përvojë profesionale dhe trajnim të avancuar në qendra të njohura mjekësore në Samsun dhe Stamboll, Turqi.

Ky angazhim përfaqëson një tjetër hap në zhvillimin e shërbimeve të specializuara të spitalit, me synimin për t’u ofruar pacientëve kujdes kirurgjikal modern, të sigurt dhe të bazuar në praktikat më të avancuara të mjekësisë bashkëkohore. Duke investuar vazhdimisht në teknologji diagnostikuese, infrastrukturë moderne dhe staf të kualifikuar, United Hospital synon të krijojë një qendër referuese për diagnostikimin dhe trajtimin e patologjive komplekse të zemrës.

Në kuadër të Departamentit të Kardiokirurgjisë, Dr. Sulejman Kusi ofron një gamë të gjerë shërbimesh specialistike, duke filluar nga konsultat dhe vlerësimet paraoperative, deri te ndërhyrjet më të ndërlikuara kardiokirurgjikale.

Procesi i trajtimit fillon me vizitat specialistike dhe vlerësimin multidisiplinar, ku pacienti vlerësohet nga një ekip i përbërë nga kardiokirurgu, anesteziologu dhe specialistë të tjerë përkatës. Ky model bashkëpunimi mundëson planifikim të individualizuar të trajtimit dhe përgatitje optimale për çdo ndërhyrje kirurgjikale.

Në fushën e kirurgjisë së arterieve koronare, pacientëve u ofrohen procedura moderne të bypass-it aortokoronar, si me qarkullim ekstrakorporal (On-Pump CABG) ashtu edhe pa të (Off-Pump CABG), si dhe teknika të avancuara të revaskularizimit arterial dhe venoz të miokardit, me synimin për të përmirësuar furnizimin me gjak të muskulit të zemrës dhe cilësinë e jetës së pacientit.

Një tjetër segment i rëndësishëm përfshin kirurgjinë e valvulave të zemrës, ku realizohen ndërhyrje për zëvendësimin dhe riparimin e valvulave aortale, mitrale dhe trikuspidale, trajtimin kirurgjikal të endokarditit infektiv, si dhe procedura hibride në bashkëpunim me ekipin e kardiologjisë intervenuese.

Departamenti ofron gjithashtu kirurgji minimale invazive, duke përdorur teknika moderne me prerje më të vogla kirurgjikale, të cilat synojnë reduktimin e traumës operative, rikuperim më të shpejtë dhe rezultate më të mira funksionale për pacientët. Në këtë kategori përfshihen procedura të avancuara si ablacioni kirurgjikal i fibrilacionit atrial (Maze Procedure), rekonstruksioni kirurgjikal i ventrikulit të majtë (Dor Procedure) për pacientët me insuficiencë të avancuar kardiake, si dhe miektomia septale për trajtimin e kardiomiopatisë hipertrofike obstruktive.

United Hospital

Ekspertiza e Dr. Kusit shtrihet edhe në trajtimin e sëmundjeve të aortës, përfshirë riparimin dhe zëvendësimin e aneurizmave, trajtimin kirurgjikal të diseksioneve akute dhe kronike të aortës, si dhe korrigjimin e defekteve kongjenitale të zemrës tek pacientët e rritur.

Për pacientët me patologji komplekse, United Hospital ofron edhe procedura të kombinuara, ku ndërhyrjet koronare, valvulare dhe aortike realizohen në të njëjtën seancë operative, përmes një bashkëpunimi të ngushtë ndërmjet kardiokirurgut, kardiologut, anesteziologut dhe ekipit multidisiplinar.

Filozofia e United Hospital mbështetet në ofrimin e kujdesit shëndetësor të bazuar në evidencë shkencore, inovacion teknologjik dhe standarde të larta profesionale, duke e vendosur pacientin në qendër të çdo vendimmarrjeje klinike. Investimet e vazhdueshme në teknologji, aparatura moderne dhe burime njerëzore të specializuara e kanë bërë spitalin një adresë të rëndësishme për trajtimin e patologjive komplekse në Kosovë.

“Zemra juaj meriton kujdesin e profesionistëve” mbetet filozofia që udhëheq këtë shërbim, duke synuar diagnostikim të hershëm, trajtim kirurgjikal cilësor dhe rikthim të sigurt të pacientëve në jetën e tyre të përditshme.

Për informata shtesë dhe rezervimin e një vizite ose konsulte kardiokirurgjikale me Dr. Sulejman Kusin, pacientët mund të kontaktojnë United Hospital në numrat:

📞 038 60 70 70 | 046 60 70 70

📍 M2 Prishtinë–Ferizaj, Km 7, Prishtinë, Kosovë

Continue Reading

Vendi

Rriten sërish çmimet e naftës dhe benzinës në Kosovë

Published

on

Nafta e benzina po vazhdojnë të shtrenjtohen, sipas çmimeve të publikuara sot nga Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë.

Nafta sot do të tregtohet me 1.74 euro për litër, një cent më shtrenjtë se dje.

Benzina do të shitet me 1.53 euro për litër, po ashtu një centë më shtrenjtë se dje. 

Gazit i ka mbetur çmimi i njëjtë, 0.60 euro për litër.

Çmimin më të lartë që nga nisja e luftës në Lindjen e Mesme nafta e arriti në Kosovë më 9 prill, kur një litër shitej për 1.91 euro.

Prej arritjes së armëpushimit mes Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit, çmimi i naftës në tregjet ndërkombëtare kishte shënuar rënie. Megjithatë, situata ndryshoi ditët e fundit pas rikthimit të sulmeve dhe mbylljes së sërishme të Ngushticës së Hormuzit, një nga korridoret më të rëndësishme për transportin e naftës në botë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Kaseta e intervistës së vitit 2008 do të përdoret si provë në gjyqin për vrasjen e Tupac Shakur

Published

on

Një gjykatëse në Nevada ka vendosur se një regjistrim i një interviste policore të vitit 2008 me Duane “Keffe D” Davis mund të përdoret si provë në gjyqin e ardhshëm për vrasjen e reperit të njohur Tupac Shakur.

Gjyqtarja Carli Kierny e ka pranuar si dëshmi regjistrimin e intervistës, ndërsa procesi gjyqësor ndaj Davis, 63-vjeçarit të akuzuar për vrasjen e Shakur, pritet të nisë më 10 gusht në Las Vegas dhe të zgjasë rreth katër javë.

Prokuroria ka argumentuar se nuk ekziston bazë ligjore për përjashtimin e kësaj interviste nga provat e gjyqit. Ndërkaq, mbrojtja ka pretenduar se intervista duhej të mbetej konfidenciale, duke thënë se hetuesit e kishin siguruar Davis se deklaratat e tij nuk do të përdoreshin kundër tij.

Rasti i vrasjes së Tupac Shakur mbeti për shumë vite një nga misteret më të mëdha kriminale në Shtetet e Bashkuara. Hetimi mori hov sërish pasi Davis foli publikisht për ngjarjen, përfshirë edhe në një libër ku ai pretendoi se ishte në automjetin nga i cili u sigurua arma e përdorur në sulm.

Tupac Shakur u qëllua më 7 shtator 1996 në Las Vegas, ndërsa ndodhej në një veturë pranë themeluesit të “Death Row Records”, Marion “Suge” Knight. Një Cadillac i bardhë u afrua pranë tyre dhe nga automjeti u hap zjarr.

Shakur u plagos rëndë dhe vdiq gjashtë ditë më vonë, ndërsa Knight pësoi lëndime më të lehta. Rasti për vite me radhë u konsiderua një nga vrasjet më të famshme të pazgjidhura në historinë e muzikës hip-hop./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara