Lajmet

​Shenja e parë e melanomës

Published

on

Melanoma është një formë serioze e kancerit të lëkurës që fillon në qelizat e njohura si melanocitet.

Megjithëse më pak e zakonshme se karcinoma e qelizave bazale (BCC) dhe karcinoma e qelizave squamous (SCC), melanoma është më e rrezikshme për shkak të aftësisë së saj për t’u përhapur më shpejt në organet e tjera nëse nuk trajtohet në një fazë të hershme.

Shenja e parë e melanomës është zakonisht një nishan i ri ose një ndryshim në pamjen e një nishani ekzistues – ai po bëhet më i madh, ka ndryshuar formë ose ngjyrë, është gjakderdhje ose kruajtje. Faktorët që rrisin rrezikun e kancerit të lëkurës janë:

Banja e diellit në dhomë me diell – njerëzit që përdorin shtretër për rrezitje ose llamba dielli kanë një rrezik në rritje të zhvillimit të të gjitha llojeve të kancerit të lëkurës.

Raca ose kombësia – Shkalla e melanomës është rreth 20 herë më e lartë tek të bardhët sesa në afrikano -amerikanët. Sidoqoftë, një person i çdo race apo kombësie mund të zhvillojë melanoma.

Lëkura e bardhë – Njerëzit me lëkurë të ndritshme, flokë bionde ose të kuqe, sy blu kanë një rrezik në rritje të zhvillimit të melanomës. Ky rrezik është gjithashtu më i lartë për njerëzit, lëkura e të cilëve ka tendencë të digjet më shumë sesa të nxihet.

Ekspozimi i pambrojtur ndaj rrezeve UVA dhe UVB – Ekspozimi ndaj rrezatimit ultraviolet (UV) nga dielli luan një rol të madh në zhvillimin e kancerit të lëkurës.

Gjenetika – Rreth 10% e njerëzve me melanoma kanë një histori familjare të sëmundjes. Nëse një person ka një të afërm (prind, vëlla, motër) i cili është diagnostikuar me melanoma, rreziku individual i atij personi që të zhvillojë melanoma është 2 deri në 3 herë më i lartë se rreziku mesatar. Ky rrezik rritet nëse anëtarët e familjes që jetojnë në vende të ndryshme diagnostikohen me melanoma. Prandaj rekomandohet që të afërmit e ngushtë të një personi me melanoma të shqyrtohen në mënyrë rutinore për lëkurën.

Nishanet atipike – Njerëzit me shumë nishane ose nishane të pazakontë të quajtur nevi displastikë ose nishane atipikë kanë një rrezik më të lartë të zhvillimit të melanomës. Ato janë nishane të mëdhenj që kanë një ngjyrë dhe formë të parregullt. Mjeku juaj mund të rekomandojë marrjen e fotografive të rregullta të lëkurës për të vëzhguar me kujdes lëkurën e njerëzve me shumë nishane.

Sistemi imunitar i dobësuar – Njerëzit që kanë një sistem imunitar të dobësuar ose përdorin ilaçe të caktuara që shtypin funksionin imunitar kanë një rrezik më të lartë të zhvillimit të kancerit të lëkurës, përfshirë melanomën.

Mosha – megjithëse mosha mesatare e njerëzve të diagnostikuar me melanoma është 65, mosha mesatare në të cilën njerëzit diagnostikohen me melanoma është pak më shumë se 50 vjet. Gjysma e njerëzve me melanoma diagnostikohen kur janë nën moshën 50-vjeç, sipas faqes zyrtare të Shoqërisë Amerikane të Onkologjisë Klinike.

Këtu janë faktorët që mund të ndihmojnë në zvogëlimin e rrezikut të kancerit të lëkurës:

-Përdorimi i përditshëm i një game të gjerë të kremrave kundër diellit me një faktor mbrojtës 15+

-Përdorimi i kremrave kundër diellit, syzeve të diellit që bllokojnë rrezet UV dhe kapelave me buzë të gjera

-Duke kërkuar hije kur është e mundur

-Film mbrojtës për dritaren në makinë dhe në shtëpi

-Ekzaminimet vjetore të lëkurës me një mjek

-Dietë e shëndetshme.

lajme

Kurti takon në Paris emisarin Sorensen: Diskutohet për normalizimin dhe dialogun me Serbinë

Published

on

By

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, i cili po qëndron në Paris, është takuar me të dërguarin e posaçëm të Bashkimit Evropian për dialogun Kosovë–Serbi, Peter Sorensen, në margjinat e Forumit të Paqes.

Gjatë takimit u diskutua për perspektivat e normalizimit të marrëdhënieve ndërmjet dy vendeve me fokus njohjen reciproke, stabilitetin institucional të paszgjedhjeve në Kosovë, si dhe rrugën e vendit drejt anëtarësimit në BE.

“Diskutuam për stabilitetin e plotë institucional që gëzon tashmë Kosova pas zgjedhjes së presidentit, rrugën e Kosovës drejt anëtarësimit në BE, si dhe perspektivat për normalizimin e plotë të marrëdhënieve me Serbinë, me fokus njohjen reciproke”, u shpreh kryeministri Kurti.

Edhe emisari evropian Sorensen konfirmoi takimin përmes një njoftimi, duke vlerësuar bisedën si të frytshme për përcaktimin e hapave të mëtejshëm në dialog dhe procesin e normalizimit në dobi të qytetarëve dhe rajonit. Gjatë qëndrimit në kryeqytetin francez, Kurti gjithashtu zhvilloi një bashkëbisedim me studentë, ku theksoi pritjet e tij që udhëheqja e re e Serbisë të njohë Republikën e Kosovës. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Kosova U19 mposhtet nga Belgjika në raundin e dytë kualifikues

Published

on

By

Përfaqësuesja U19 e Kosovës në futboll e ka nisur me humbje raundin e dytë kualifikues për Kampionatin Evropian Euro 2027, pasi u mposht nga Belgjika me rezultat 2:0.

Në ndeshjen e zhvilluar në Skoci, pjesa e parë përfundoi pa gola, mirëpo belgët zgjidhën sfidën me dy goditje të shpejta me të filluar pjesa e dytë. Naim Amengai realizoi për 1:0 në minutën e 47-të, ndërsa Jessie Da Silva dyfishoi epërsinë dy minuta më vonë.

Sfida e radhës për futbollistët e rinj të Kosovës në kuadër të Grupit A2 do të jetë të shtunën kundër nikoqires së turneut, Skocisë.

Në anën tjetër, edhe Përfaqësuesja U17 e Kosovës ka pësuar humbje në sfidën ndaj Bjellorusisë, ndërsa ndeshjen e ardhshme do ta zhvillojë më 17 nëntor përballë Kazakistanit. Tri ekipet e para të secilit grup do të sigurojnë kalimin në raundin e tretë, me shortin që pritet të tërhiqet më 10 dhjetor. /E.A/

Continue Reading

lajme

Murati prezanton buxhetin për 2027-ën, opozita kritikon investimet kapitale

Published

on

By

Ministri i Financave, Hekuran Murati, ka prezantuar në shqyrtimin e parë para Komisionit për Buxhet Projektligjin mbi ndarjet buxhetore për vitin 2027, i cili parasheh shpenzime në vlerë prej 4 miliardë e 268.7 milionë eurosh, të mbështetura nga të hyra prej 4 miliardë e 2 milionë eurosh dhe një deficit fiskal prej 2 për qind.

Gjatë raportimit, ministri Murati theksoi se buxheti reflekton rritjen ekonomike dhe ruajtjen e qëndrueshmërisë së financave publike, ndërsa arsyetoi rritjen e kostos së jetesës me faktorë dhe tronditje të jashtme gjeopolitike.

“Sa i përket inflacionit, patjetër që është problem rritja e kostos së jetesës edhe në Kosovë, sikurse në të gjitha vendet tjera të botës. Kjo ka dy shkaktarë, fillimisht ishte lufta në Ukrainë, e cila ndikoi në tronditjen globale të çmimeve të energjisë, por edhe të ushqimeve, dhe tash së fundi kemi edhe valën e re që vjen si rezultat i konfliktit në Gjirin Persik”, deklaroi Murati.

Prezantimi u pasua me kritika të ashpra nga anëtarët e opozitës. Deputeti nga radhët e PDK-së, Mërgim Lushtaku, ngriti shqetësimin për ngecjen e investimeve kapitale dhe ndikimin e inflacionit në mirëqenien e qytetarëve, duke iu referuar edhe raporteve që tregojnë se mbi një miliard euro investime të planifikuara kanë mbetur të pashpenzuara gjatë viteve të kaluara.

Seanca u karakterizua edhe nga debati i tensionuar mes ministrit Murati dhe deputetit të LDK-së, Avdullah Hoti, i cili kritikoi mungesën e një orientimi të qartë strategjik në infrastrukturë, shëndetësi dhe energji, duke vënë në dyshim pasqyrimin e premtimeve qeverisëse në kornizën trevjeçare buxhetore.

“S’je i interesuar sepse je mashtruesi më i madh që ka pasur ky vend… Buxheti nuk është një plan kontabël, është një dokument strategjik”, u shpreh Hoti gjatë përplasjes direkte me ministrin e Financave.

Sipas planifikimit të ndarjeve buxhetore sipas kategorive ekonomike, për paga janë paraparë 1 miliard e 84.9 milionë euro, për subvencione dhe transfere 1 miliard e 446 milionë euro, ndërsa për investime kapitale është alokuar shuma prej 1 miliard e 70 milionë eurosh. Projektligji pritet të vazhdojë procedimin në komisionet e linjës për shqyrtim të mëtejshëm. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Foda rindërton mbrojtjen pas largimit të Dellovës

Published

on

By

Kombëtarja e Kosovës në futboll është përballur me ndryshime të papritura në repartin defensiv në prag të ndeshjeve ndaj Izraelit dhe Irlandës.

Mbrojtësi Lumbardh Dellova është larguar nga grumbullimi i “Dardanëve”, ndërsa përzgjedhësi Franco Foda ka ftuar në vend të tij Betim Fazlijin. Kjo mungesë e ndërlikon edhe më shumë situatën në prapavijë, meqë jashtë fushave vazhdon të jetë edhe Albian Hajdari për shkak të një lëndimi afatgjatë.

Në skemën e tij të zakonshme 3-4-3, tekniku gjerman do të duhet të rindërtojë treshen e mbrojtjes. Lajm pozitiv për skuadrën është rikthimi i Kreshnik Hajrizit pas lëndimit, i cili pritet të jetë nga minutat e para pranë Ilir Krasniqit dhe Ron Raçit. Si opsione të reja në dispozicion janë edhe dy debutuesit nga Zvicra dhe Suedia, Lindrit Kamberi e Bleon Kurtulus, si dhe Betim Fazliji i cili mbulon disa pozicione në mbrojtje e mesfushë.

“Është e rëndësishme të kemi disa mundësi, jo vetëm për ndeshjet e radhës, por edhe për të ardhmen. Është e rëndësishme ta kemi parasysh të ardhmen e Kombëtares dhe ta ruajmë cilësinë, në mënyrë që të përgatitemi edhe për kualifikimet e Kampionatit Evropian”, u shpreh përzgjedhësi Foda lidhur me zgjedhjet e reja në mbrojtje. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara