Lajmet

​Rastet e dhunës në familje gjatë pandemisë u rritën me 15%

Kështu u tha në raportin me temën “Hetimet penale dhe politika ndëshkimore në rastet e dhunës në familje”.

Published

on

Në Kosovë gjatë pandemisë janë shënuar 15 për qind më shumë të rasteve të dhunës në familje. Prokuroritë nuk arritën të zgjidhin rastet gjatë vitit 2020 për më shumë se 1 mijë e 200 persona. Ani pse Kosova ka legjislacion të mirë, në rastet e dhunës në familje ka dallim në trajtim, procedim dhe kualifikimin e veprës penale. Kështu thuhet në raportin me temën “Hetimet penale dhe politika ndëshkimore në rastet e dhunës në familje” të publikuar nga Iniciativa për Drejtësi dhe Barazi.

Eksperti hulumtues, Lulzim Aliaj tha se raporti analizon më shume se 600 aktgjykime që përfshin të dhëna nga policia, gjyqësori e prokuroria.

“Nga të gjitha këto të dhëna vërehet që kemi një numër të madh të dhunës në familje e fenomenet e dhunës në familje janë trajtuar nga të gjitha këto aktgjykime, por ka dallime sa i përket trajtimit të tyre, procedimit, kualifikimit të veprës penale. Pra, ky është qëllimi raportit që të paraqesim numrin 2019 dhe vitin 2020 edhe gjitha aktgjykimet në mënyrë që të sensibilizohen të gjithë akterët dhe akti i dhunës në familje të sanksionohet sipas dispozitave ligjore”, ka deklaruar Aliaj.

Më tej, në prezantimin e këtij raporti, Aliaj ka shtuar se gjatë vitit 2020 ka pasur rritje të numrit të rasteve të dhunës në familje.

“Në vitin 2019 kemi pasur 1 mijë e 828 raste të pranuara, kurse në vitin 2020 kemi pasur 2 mijë e 120 raste të pranuara. Do të thotë që kemi rritje të numrit të rasteve të pranuara. Kurse, sa i përket personave të paraqitur në raste kemi 2 mijë e 402 persona gjatë vitit 2019, ndërkaq në vitin 2020 kemi 2 mijë e 464 raste. Sa i përket rasteve të zgjidhura, në vitin 2019 kemi 1 mijë e 611 raste dhe në vitin 2020 kemi 1 mijë e 812 raste. Pra në bazë të këtyre rasteve, persona të trajtuar janë 2 mijë e 184 në vitin 2019 dhe 2 mijë e 155 persona në vitin 2020. Në përqindje nënkuptohet që numri i rasteve të dhunës në familje në vitin 2020 është rritur për 15 qind në krahasim me vitin 2019”, ka shtuar ai.

Prokuroritë nuk kanë arritur të zgjidhin rastet për mbi 1 mijë e 200 persona gjatë vitit 2020.

“88 për qind e rasteve të pranuara në vitin 2019 janë zgjidhur, ndërkaq në vitin 2020 janë zgjidhur 85 për qind e rasteve të pranuara. Pra, në vitin 2020 kemi një rritje të zgjidhjes së rasteve, 12 për qind më shumë se në vitin 2019. Gjatë vitit 2019 në të gjitha prokuroritë themelore në punë kanë qenë 3 mijë e 117 persona me kallëzime penale, prej të cilëve vetëm gjatë vitit janë pranuar 2 mijë e 402, kurse janë zgjidhur 2 mijë e 184 raste. Ndërsa nuk janë zgjidhur rastet për 933 persona. Kurse gjatë vitit 2020 nuk janë zgjidhur rastet për 1 mijë e 271 persona”, thuhet në raportin e INJECT.

Drejtoresha e Iniciativës për Drejtësi dhe Barazi (Inject), Luljeta Aliu ka thënë se barazia e drejtësia janë themeli i shoqërisë.

“Tematika e sotshme ka ardhur si rezultat i shqetësimeve tona si shoqëri pas disa lajmeve për një trajtim joprofesional, siç e kemi parë ne nga jashtë të rasteve të dhunës në familje. Ishte rasti i Pejës, për përdhunim ku dënimi ishte aq i vogël sa që ka ngjallur kritika të shumta në shoqëri, një debat të madh e ka ngritur. Ku më pas pati edhe suspendime, e nga kjo edhe raste të tjera ku ne shpesh herë kemi menduar që nuk kanë qenë meritore ose nuk kanë qenë vendime të drejta. Ekipet e kishin idenë që të hulumtojnë, të punojnë në këtë drejtim që të shohim se si po merren vendimet për rastet e dhunës në familje”, ka thënë ajo.

Në konferencën “Rritja e Transparencës së gjyqësorit dhe lartësia e dënimeve për rastet e dhunës në familje”, menaxheri i të dhënave mjedisore në Millennium Foundation, Agron Kelmendi shtoi se ky projekt vjen pas numrit të madh të rasteve të dhunës gjatë pandemisë.

“Ne përgjatë katër viteve arritëm të japim një kontribut sado të vogël dhe qëllimi i ynë nuk ishte që të krijojmë vetëm organizata të cilat do të shërbenin si gardianë të viktimave, në këtë rast të viktimave të dhunës në familje. Por, të krijonim po ashtu një model të bashkëpunimit në mes të shoqërisë civile dhe organeve vendimmarrëse, në mënyrë që këto të shërbenin si mjete komplementare në punën e tyre. Unë besoj që ky projekt pasi që kishte ardhur në kohën kur pandemia ishte në atë kohë dhe mendonim që mund të kishte rritur numrin e rasteve të dhunës në familje”, ka thënë ai.

Ky raport bazohet mbi të dhëna të Këshillit Prokurorial të Kosovës dhe vendimet e gjykatave themelore në lidhje me veprimet e zgjidhjet e rasteve dhe dënimet e shqiptuara gjatë viteve 2019-2020. 

Rajoni

Kryetari i Kuvendit të Shqipërisë viziton Kosovën, takohet me krerët shtetërorë

Published

on

By

Kryetari i Kuvendit të Shqipërisë, Niko Peleshi, do të qëndrojë sot për vizitë në Kosovë, ku pritet të zhvillojë takime me krerët shtetërorë të vendit.

Gjatë qëndrimit në Prishtinë, ai do të takohet me Kryeministrin e Republikës së Kosovës, Albin Kurti, si dhe me Presidenten e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani.

Pritët të takoj edhe krerë të tjerë shtetërorë institucional.

Detaje të tjera për temat që do të diskutohen gjatë këtyre takimeve nuk janë bërë të ditura.

Continue Reading

Vendi

Prof. Dr. Denis Celcima pjesë e tryezës përmbyllëse të projektit kërkimor STI(G)MA

Published

on

By

Dekania e Fakultetit të Psikologjisë në UBT, Prof. Dr. Denis Celcima, ishte pjesë e tryezës së rrumbullakët që shënoi përmbylljen e ciklit kërkimor të projektit “STI(G)MA”, një iniciativë shkencore që vendosi në qendër fuqinë e fjalës dhe ndikimin e saj në ndërtimin e kuptimeve shoqërore.

Tryeza u organizua si moment reflektimi dhe diskutimi mbi rezultatet e projektit, i cili nisi nga një pyetje thelbësore: Çfarë bëjnë fjalët me ne — dhe çfarë bëjmë ne me fjalët? Në fokus të studimit ishte diskursi mediatik dhe mënyra se si stigmatizimi shpesh nuk shfaqet me zë të lartë, por depërton në mënyrë të heshtur përmes strukturave gjuhësore dhe modeleve të komunikimit. Koordinatore e këtij projekti ishte, profesoresha Eriola Bonja – Qafzezi. Prof. Dr. Denis Celcima, në cilësinë e ekspertes së fushës së psikologjisë, kontribuoi në diskutim duke theksuar rëndësinë e analizës së gjuhës si faktor kyç në formësimin e perceptimeve, qëndrimeve dhe sjelljeve sociale.

Ajo vuri në pah se fjalët nuk janë thjesht njësi komunikimi, por bartëse të kuptimeve, etiketimeve dhe përgjegjësive shoqërore, të cilat ndikojnë drejtpërdrejt në mirëqenien psikologjike dhe në marrëdhëniet ndërpersonale. Projekti STI(G)MA nuk u kufizua vetëm në një analizë teorike të diskursit, por u konceptua si një ftesë për të lexuar dhe dëgjuar me më shumë kujdes, për të kuptuar se stigmatizimi shpesh vepron në mënyrë subtile, duke lënë gjurmë të thella në individ dhe komunitet.

Nga “sti(g)ma” te “stima”, siç u theksua gjatë tryezës, fjalët bëjnë dallimin — nga etiketimi drejt vlerësimit, nga gjykimi drejt kuptimit. Në këtë aktivitet morën pjesë studiues, pedagogë, studentë dhe bashkëpunëtorë të projektit, të cilët përmes diskutimeve dhe pyetjeve të tyre kontribuan në një dialog të hapur ndërdisiplinar. U shpreh mirënjohje e veçantë për Agjencinë Kombëtare të Kërkimit Shkencor dhe Inovacionit (AKKSHI) dhe Universitetin “Fan S. Noli” për mbështetjen dhe besimin në këtë iniciativë kërkimore. Tryeza përmbylli zyrtarisht projektin, por jo edhe pyetjet që ai hapi.

Siç u theksua në përfundim, kërkimi shkencor është një proces i vazhdueshëm, ku përfundimet shpesh shërbejnë si pikënisje për rrugë të reja studimi. Dialogu mbi gjuhën, stigmatizimin dhe përgjegjësinë shoqërore mbetet i hapur, ndërsa rruga e kërkimit vazhdon aty ku kurioziteti shkencor nuk ndalet.

Continue Reading

Vendi

Hajrizi: Para 20 vjetësh kishim 5 studentë të IT-së, sot kemi me mijëra

Published

on

By

Edmond Hajrizi, Rektor i UBT-së, në EURO n’T7 ka thënë se ndër vite ka ndryshuar në tërësi kërkesa për drejtimet që të rinjtë duan të studiojnë; kjo tregon se edhe kërkesat për punë kanë ndryshuar.

Hajrizi, i cili me UBT shënon sivjet 25-vjetorin, tregon se kur kanë hapur degën për studime të teknologjisë informative kishin vetëm 5 studentë në këtë drejtim, derisa sot kanë me mijëra dhe kjo tregon se edhe nevojat e tregut kanë ndryshuar.

“Sot ka ndryshuar mindset-i i të rinjve. Fakti që ne si UBT kemi shkollën më të madhe të shkencave kompjuterike e nuk e kemi fakultetin juridik, i cili është më i vogli, tregon se të rinjtë duan të orientohen nga profesionet e së ardhmes siç janë IT, mjekësia dhe industria kreative, në funksione që faktikisht janë interesante. Njerëzimi sot ka nevojë për shumë profesione e profesionistë, sepse numri i të rinjve po bie, derisa ekonomia po rritet dhe nevojë për juristë të mirë e për ekonomistë të mirë do të ketë gjithmonë. Fakti që çdo vit regjistrohen me mijëra të rinj në fakultete si këto tregon se tregu ka nevojë për profesionistë si juristë ashtu edhe ekonomistë”, ka thënë Hajrizi.

Në anën tjetër, rektori i UBT-së ka kërkuar nga institucionet vendore që të largojnë të gjitha barrierat dhe t’u japin mundësi të rinjve për të studiuar duke mos kufizuar numrin e studentëve për drejtimet më të kërkuara, siç po ndodh në drejtimin e shkencave kompjuterike, ku kërkesa është e madhe derisa numri i studentëve është i kufizuar.

“Ne duhet ta ruajmë cilësinë e studimeve, por po ashtu duhet t’u japim mbështetje edhe më të madhe të rinjve që të kemi sa më shumë kuadro. Unë nuk mendoj se sot ne kemi ndonjë problem sa i përket përmbajtjes, infrastrukturës apo temave që trajtohen në botë; ne jemi në rrugën e njëjtë me të gjithë. Veç lodhesh duke menduar të shkosh diku jashtë për cilësi, sepse këtu i kemi të gjitha, sikur në Amerikë apo diku në Evropë”, ka shtuar Hajrizi.

Kreu i UBT-së po ashtu ka kërkuar nga niveli qendror e lokal i qeverisjes që të ndryshojnë mënyrën e qeverisjes për t’i dhënë më shumë hapësirë zhvillimit të vendit.

Continue Reading

Lajmet

Izraeli nis sulmin kundër Iranit, shpall gjendje të jashtëzakonshme në vend

Published

on

By

Izraeli nisi atë që e quajti një “sulm parandalues” kundër Iranit të shtunën në mëngjes, sipas Ministrit të Mbrojtjes, Israel Katz, dhe shpalli gjendje të jashtëzakonshme në të gjithë vendin. Një burim izraelit i tha CNN se sulmi ishte i koordinuar me Shtetet e Bashkuara.

Sulmi vjen pasi Presidenti i SHBA-së Donald Trump kaloi javë duke kërcënuar se do ta godiste Iranin për programin e tij bërthamor , si dhe një shtypje të brendshme që ka vrarë mijëra protestues.

Izraeli mbylli hapësirën ajrore të shtunën në mëngjes, tha Ministria e Transportit, pasi vendi kreu sulme ajrore ndaj Iranit, shkruan CNN.

Ende nuk është e qartë se si do të reagojë Irani. Zyrtarët iranianë kanë paralajmëruar më parë se trupat amerikane në rajon mund të jenë në shënjestër nëse sulmohet.

(more…)

Continue Reading

Të kërkuara