Lajmet

​Plakja e trurit sëmundja që po prek moshat e reja

E quajtur si “dementia e hershme” ky degjenerim i trurit tashmë prek moshat nga 30 deri në 65 vjeç.

Published

on

Dementia është një sëmundje që prek disa zona të trurit dhe dëmton memorien. Kjo sëmundje zakonisht plak një pjesë të trurit duke e përjashtuar atë tërësisht nga funksionet normale.

Për pasojë të gjitha proceset jetësore vështirësohen duke filluar që nga komunikimi i përditëshëm. Forma më e përhapur e dementias është sëmundja e Alzhaimer që zë 60-70% të rasteve.

Sipas të dhënave nga Organizata Botërore e Shëndetit, të cilit i referohet AgroWeb.org sot në botë ka më shumë se 50 milion njerëz të prekur nga kjo sëmundje. Ekspertët shprehen se çdo vit ka rreth 10 milion raste të reja të diagnostikuara me simptoma të ndryshme të dementias.

Teksa numri i të prekurve nga kjo sëmundje rritet mjekët vënë re se mosha e tyre është gjithnjë e më shumë në ulje. E quajtur si “dementia e hershme” ky degjenerim i trurit tashmë prek moshat nga 30 deri në 65 vjeç.

Kjo sëmundje njihet si degjenerative pasi vjen duke u përkeqësuar me kohën dhe fshin memorien afatgjatë dhe afatshkurtër. Një pacient i prekur nga dementia zakonisht ndryshon personalitet dhe sjellje edhe me persona të afërt të familjes.

Megjithëse rastet e zhvillimit të kësaj sëmundje mund të jenë të ndryshme në çdo person shenjat e para që kjo sëmundje jep janë të pagabueshme. Më poshtë AgroWeb.org ju liston disa nga format dhe simptomat më të përhapura të kësaj sëmundje tek moshat e reja.

Alzhaimer është forma më e përhapur e demantias në përgjithësi dhe kjo vlen edhe për moshat e reja. Kjo sëmundje zë 1/3 e të të gjithë të prekurve nga dementia. Vascular Dementia është e dyta në listë për nga format më të përhapura të kësaj sëmundje. Rreth 20% e të rinjve të prekur nga dementia vuajnë pikërisht nga kjo formë e saj.

Në të shumtën e rasteve kjo shfaqet tek personat 45-65 vjeç dhe shfaqet si pasojë e një trashëgimie familjare të sëmundjes. Sindroma Korsakoff zë 10% të të rinjve të prekur nga dementia dhe zakonisht shkaktohet nga mungesa e vitaminës B1 në trup.

Shkaku i dytë lidhet edhe me abuzimin me pijet alkoolike për një kohë të gjatë. Forma të tjera të dementias mund të përfshijnë sëmundje si Parkinsoni apo Huntingtoni të cilat gjithashtu prekin trurin dhe janë degjenerative për trupin.

Dementia njihet gjerësisht si sëmundje që prek dhe dëmton kujtesën, por ka edhe disa shenja të tjera paralajmëruese për këtë sëmundje. Përtej vështirësive me memorien një person në fazat e para të sëmundjes mund të hasë vështirësi të ndryshme.

Vështirësi në të folur

Vështirësi në përzgjedhjen e fjalëve të duhura

Vështirësi në fokusim apo arsyetim

Lajmet

UBT prezanton ekspozitë pop-up të studentëve të Artit dhe Medias Digjitale

Published

on

By

UBT, në bashkëpunim me 7Arte, organizoi një ekspozitë pop-up me punime të studentëve të programit Art dhe Media Digjitale, në hapësirat e 7Arte Academy.

Në të njëjtën kohë, studentët prezantuan punimet e tyre edhe në Qendrën e Kulturës, duke krijuar një përvojë artistike të shpërndarë në dy hapësira publike. Kjo iniciativë synoi të ofronte një platformë për shfaqjen e talentit të rinj dhe qasjet krijuese të studentëve, duke lidhur praktikën akademike me realitetin artistik dhe digjital.

Ekspozita solli praktika bashkëkohore që eksplorojnë kulturën vizuale, proceset digjitale dhe eksperimentimin artistik, duke reflektuar qasje kritike dhe krijuese të studentëve të UBT-së. Vizitorët patën mundësinë të njihen me punime inovative dhe projekte që sfidojnë formën tradicionale të artit, duke i dhënë hapësirës një dimension të ri artistik dhe bashkëkohor.

Continue Reading

Lajmet

MAShTI merr vendim për rishikim të kurrikulave lëndore dhe programeve mësimore për klasat nga 1 deri 9

Published

on

By

Ministria e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit ka marrë vendim për të rishikuar kurrikulat lëndore/programeve mësimore për arsimin fillor (1-5) dhe të mesëm të ulët (6-9). Raporti final dhe rekomandimet duhet të dorëzohen më së largu deri më 30 prill të këtij viti.

Po fillojmë procesin e rishikimit të kurrikulave lëndore dhe programeve mësimore për arsimin fillor (klasat 1–5) dhe arsimin e mesëm të ulët (klasat 6–9). Me këtë proces të përditësimit dhe modernizimit në përputhje me Kornizën Kurrikulare dhe kurrikulat bërthamë, synojmë ngritjen e rezultateve të nxënësve, zhvillimin e kompetencave dhe shkathtësive të tyre”, ka shkruar ministrja në detyrë e MASHT-it, Arbërie Nagavci në një postim në “Facebook”.

Ajo ka thënë se rishikimi i kurrikulave dhe programeve mësimore po bëhet me qëllim për të rritur cilësinë e tyre dhe harmonizuar me dokumente strategjike.  Ajo ka thënë se ky proces do të ndihmojë edhe lehtësimin e ngarkesës së fëmijëve dhe të peshës së çantës.

Ky proces do të mundësojë edhe zhvillimin dhe ofrimin e teksteve shkollore cilësore, burimeve të tjera mësimore që mbështesin procesin e të nxënit, lehtësimin e ngarkesës së fëmijëve dhe peshës së çantës.  Mbesim të përkushtuar në avancimin e cilësisë së arsimit përmes politikave të qëndrueshme, zhvillimit të kurrikulave bashkëkohore dhe ofrimit të teksteve shkollore cilësore, me qëllim krijimin e një sistemi arsimor që i përgjigjet nevojave të nxënësve, mësimdhënësve dhe zhvillimit afatgjatë të shoqërisë sonë”, ka shkruar Nagavci.

Continue Reading

Lajmet

​“Dallaveret me vota”, Prokuroria e Gjakovës me aksion në Malishevë

Published

on

By

Një aksion i gjerë i Prokurorisë së Gjakovës, ka nisur mëngjesin e së mërkurës në Malishevë, për shkak të dyshimeve për manipulime me vota. Aksioni po kryhet në bashkëpunim me Policinë e Kosovës.

Zëdhënësi i prokurorisë, Drin Domi ka bërë të ditur se operacioni është ndërmarrë nën dyshimet për falsifikim të rezultateve të kandidatëve për deputetë në zgjedhjet e 28 dhjetorit.

Kujtojmë se para disa ditësh në Prizren u arrestuan 109 persona të dyshuar për manipulim të rezultateve të zgjedhjeve të 28 dhjetorit, ndërsa 23 prej tyre iu është caktuar masa e paraburgimit.

Continue Reading

Lajmet

Ambasada Amerikane përgëzon Kosovën për anëtarësimin në Bordin e Paqes

Published

on

By

Kosova ka marrë një urim të veçantë nga Ambasada e Shteteve të Bashkuara në Prishtinë, pas pranimit në Bordin e Paqes.

Në postimin e shpërndarë, Ambasada shkroi thjesht: “Urime Kosovë”, por mesazhi shkon përtej fjalëve.

Përmes emoji-ve, ajo përforcon miqësinë dhe bashkëpunimin e ngushtë ndërmjet Kosovës dhe ShBA-së.

Continue Reading

Të kërkuara