Shëndeti

​Gurët në veshka: Trajtimi i një problemi që mundon gjithnjë e më shumë femra

Gurët në veshka formohen nga kristalet që depozitohen nga urina dhe grumbullohen në sipërfaqen e brendshme të veshkave.

Published

on

Dhimbjet e forta dhe të papritura në veshka dhe bllokimi i rrugëve urinare janë simptomat më karakteristike të gurëve në veshka. Është një nga çrregullimet më të dhimbshme dhe një nga çrregullimet më të shpeshta të traktit urinar.

Gurët në veshka formohen nga kristalet që depozitohen nga urina dhe grumbullohen në sipërfaqen e brendshme të veshkave. Ato mund të shfaqen në të dy veshkat dhe shfaqen më shpesh tek meshkujt sesa tek femrat.

Simptomat e gurëve në veshka

Çrregullimi dhe formimi i gurëve në veshka janë të lehta për t’u njohur.

Ky çrregullim ndodh për shkak të një çrregullimi në substancat kimike që gjenden në urinë. Ata janë përgjegjës për krijimin ose pengimin e formimit të kristaleve që kthehen në gurë tek disa njerëz. Gurët në veshka mund të përmbajnë kombinime të ndryshme të substancave kimike, dhe më të zakonshmet janë kalciumi dhe fosfori.

Kristalet mund të jenë të vogla dhe të kalojnë vetë përmes traktit urinar, por ato përbëjnë problem kur janë shumë të mëdha për të kaluar përmes urinës. Format e gurëve në veshka mund të jenë kokrra të vogla si rëra deri te gurët më të mëdhenj si guralecat ose topat. Gurët më të mëdhenj të ngjashëm me topin, për fat të mirë, janë të rrallë.

Prandaj, simptoma e parë është dhimbje jashtëzakonisht e fortë në veshka që shfaqet kur guri fillon të lëvizë në traktin urinar. Gurët në veshka dhembin sepse shkaktojnë acarim ose bllokim.

Këto janë simptomat më të zakonshme të gurëve në veshka:

– dhimbje të mprehta, ngërçe në shpinë

– dhimbje në ije

– dhimbje në zonën e veshkave

– dhimbje në pjesën e poshtme të barkut

– të përziera, të vjella

– dhimbje përhapëse në ijë

– gjak në urinë

– nevoja e shtuar për të urinuar

– ndjesi djegieje gjatë urinimit

– temperaturë e ngritur e trupit nëse shfaqet një infeksion

Dhimbja nga gurët në veshka mund të ndihet në pjesë të ndryshme të trupit. Disa pacientë mund t’i ndjejnë ato në zonën e shpinës dhe disa në zonën e stomakut. Kudo që shfaqen, ato janë intensive dhe të shurdhër dhe shumica e pacientëve mezi i tolerojnë ato. Nëse së bashku me dhimbjen e gurëve në veshka ka një rritje të temperaturës së trupit ose të vjella, është e rëndësishme të kontaktoni një mjek sa më shpejt të jetë e mundur. Këto simptoma të gurëve në veshka tregojnë një infeksion, i cili mund të jetë i rrezikshëm.

Shumë pacientë ankohen për dhimbje të shtuara gjatë natës. Arsyeja për këtë është ndoshta grumbullimi i gurëve pas urinimit të fundit para se të shkoni në shtrat. Në përgjithësi, ne urinojmë më pak gjatë natës, që do të thotë se uretra mbetet e bllokuar ose e përflakur më gjatë në mbrëmje sesa gjatë ditës.

Disa simptoma të gurëve në veshka mund të ngatërrohen me probleme të tjera, veçanërisht nëse gurët janë më të vegjël. Shpesh supozohet gabimisht se është apendiksit, gastrit, probleme me vezoret/testikujt ose inflamacion i fshikëzës.

Gurët në veshka te femrat

Të dhënat tregojnë se gurët në veshka janë më të shpeshta tek meshkujt sesa tek femrat. Megjithatë, tendencat e fundit tregojnë se ato shfaqen gjithnjë e më shpesh te femrat.

Në të gjithë popullatën, ato shfaqen në 11 për qind të meshkujve dhe gjashtë për qind të femrave, që nuk është një ndryshim i madh në incidencë. Për më tepër, një studim epidemiologjik i kryer gjatë disa dekadave tregoi se shfaqja e gurëve në veshka ndodh më shpesh te femrat sesa te meshkujt. Konkretisht bëhej fjalë për femra të moshës 18 deri në 39-vjeç. Gjithashtu, femrat kanë një përqindje më të lartë të inflamacionit të kombinuar me gurët në veshka.

Në përgjithësi, gurët në veshka më së shpeshti shfaqen te njerëzit e moshës 20 deri në 40 vjeç. Disa njerëz kanë një rrezik më të lartë të zhvillimit të gurëve në veshka dhe zakonet e jetesës kanë lidhjen më të madhe me këtë.

Është treguar se personat që vuajnë nga diabeti, sindroma metabolike ose obeziteti kanë një shans shumë më të lartë për të pasur gurë në veshka. Kushtet klimatike janë gjithashtu një faktor rreziku, domethënë, njerëzit që jetojnë në zona me temperatura më të larta kanë një shans më të madh për të zhvilluar gurë.

Sasia e lëngjeve që një person konsumon gjatë ditës dhe infeksionet e përsëritura urinare gjithashtu kanë një ndikim të madh.

Si të trajtojmë gurët në veshka?

Kur shfaqen simptomat e para, të cilat më së shumti përfshijnë dhimbje të forta, shumica e pacientëve konsultohen me mjekun.

Megjithatë, ndonjëherë gurët më të vegjël që nuk shkaktojnë simptoma mund të identifikohen në një ultratinguj ose me rreze Rëntgen kur kontrolloni për kushte të tjera. Shfaqja e gurëve në sistemin urinar dhe në veshka quhet urolithiasis dhe më së shpeshti shfaqet dhe diagnostikohet me tomografi të kompjuterizuar (CT).

Ky ekzaminim mundëson ekzaminimin e detajuar, vendndodhjen dhe madhësinë e gurëve në veshka dhe tregon nivelin e bllokimit, pra pengimin e rrugëve. Përveç kësaj, mjeku do t’ju marrë gjakun për analiza laboratorike dhe do t’ju ekzaminohet urina.

Trajtimi i gurëve në veshka varet nga disa faktorë.

Nëse bëhet fjalë për gurë të vegjël deri në pesë milimetra, të cilët nuk shkaktojnë dhimbje, zakonisht nuk kryhet asnjë ndërhyrje terapeutike. Në këtë rast pacientit i rekomandohet konsumimi i një sasie më të madhe lëngu në ditë, deri në tre litra. Kjo nxit urinimin e gurëve që nuk janë shumë të mëdhenj dhe mund të kalojnë nëpër traktin urinar. Kjo është mënyra se si shumica e gurëve në veshka kalojnë jashtë trupit – në mënyrë spontane.

E vetmja gjë që mund të bëni për gurët në veshka është të dëgjoni rekomandimet e mjekut tuaj dhe të pini mjaftueshëm lëngje.

Mënyrat më të mira për thyerjen e gurëve në veshka

Nëse guri është më i madh dhe pengon rrugët dhe nuk del spontanisht, trajtimi dhe terapia janë të nevojshme. Ka disa metoda për heqjen ose ndarjen e gurëve në veshka. Këto janë metodat më të zakonshme të trajtimit të gurëve në veshka:

1. Metoda ESWL

Thyerja e gurëve me valë goditëse. Zakonisht përdoret për gurët me madhësi deri në dy centimetra të vendosura në pjesën e sipërme të ureterit.

Kjo është edhe metoda më e zakonshme e shtypjes së gurëve në veshka, të cilët më pas largohen. Është një metodë jo invazive që nuk kërkon përdorimin e anestezisë së përgjithshme.

Pacienti zakonisht lëshohet në shtëpi në të njëjtën ditë kur është bërë kërkesa.

2. Nefrolitotomia perkutane

Kjo metodë përdoret për gurë më të mëdhenj se 2.5 centimetra. Është një metodë minimale invazive që kërkon një prerje të vogël në lëkurë. Instrumenti arrin te guri, i cili më pas shtypet dhe më pas këto pjesë më të vogla nxirren nga organizmi përmes instrumentit.

Kjo metodë e trajtimit të gurëve në veshka kryhet nën anestezi të përgjithshme.

3. Ureteroskopia

Kjo metodë kryhet nën anestezi të përgjithshme dhe kërkon kalimin e një ureteroskopi përmes uretrës në uretër.

Ureteroskopia është një metodë agresive me të cilën afrohet guri me qëllimin e pluhurosjes së tij dhe largimit të tij. Ky lloj operacioni çon në trauma të indeve dhe ënjtje, e cila pas operacionit pengon transportin e urinës dhe çon në dhimbje.

Reduktimi i ënjtjes pritet në një muaj. Operacione të tilla janë të rralla.

Shëndeti

Kur është koha e duhur për të përdorur vajin e peshkut

Published

on

Marrja e suplementëve të acideve yndyrore omega-3 është e dobishme për shëndetin e organizmit. Përfitimi i të gjitha vlerave është në varësi edhe të kohës se kur këto suplementë duhen marrë.

Me kohën nuk nënkuptojmë një orë të caktuar të ditës por rëndësinë e vakteve ushqimore në përthithjen më të mirë të këtyre acideve.

Yndyrnat e marra gjatë një vakti ndihmojnë në përthithjen sa më të mirë të suplementëve nga sistemi, përthithja e acideve yndyrore nga vaji i peshkut është tre herë më e lartë kur këto suplementë merren gjatë një vakti të mirë.

Gatë marrjes së tyre duhet të keni parasysh rekomandimet e mëposhtme:

Përfitimet e marrjes së Omega-3 në mëngjes – Mëngjesi është periudha më e mirë për organizmin e disa individëve, nëse keni një rutinë të caktuar, në të mund të përfshini edhe marrjen e suplementëve të omega-3. Nëse në fillim të ditës, hani ushqim të pasur me vezë, avokado dhe lëngje perimesh dhe frutash, atëherë në mëngjes organizmi do të përthithë më mirë acidet yndyrore.

Nëse ju në mëngjes hani vetëm fruta, acidet yndyrore është më mirë të mos i merrni në mëngjes.

Përfitimet e marrjes së suplementëve në drekë – Nëse vakti i drekës përbëhet nga mishi, peshku apo arrorët, kjo është periudha e duhur për acidet yndyrore. Për më tepër, në mbrëmje mund të ndiheni më të qetë dhe të vëmendshëm.

Suplementët e lëngshëm apo kapsula

Nëse nuk ju pëlqejnë suplementët e ngurtë, mund të zgjidhni të lëngshëm, që kanë pak yndyrë në përmbajtjen e tyre.

Një këshillë të fundit:

Përzgjedhja e kohës së marrjes së suplementëve ka rol të rëndësishëm në marrjen e përfitimeve, nëse merrni medikamente tjera në mbrëmje, atëherë në këtë kohë mund të merrni edhe vajin e peshkut.

Zgjidhni formatin që ju përshtatet e jini të rregullt në marrjen e suplementëve, shpesh keni dëgjuar që vaji i peshkut nuk rekomandohet të merret gjatë muajve të ngrohtë. Studimet tregojnë se kjo është e pavërtetë, e mbetur nga koha kur vaji i peshkut nuk ruhej në freski.

Vaji nëse nuk ruhet siç duhet oksidohet, nëse ruhet në frigorifer, rekomandohet të merret gjatë muajve të ngrohtë. Mbase në sasi pak më të reduktuara. Gjatë verës është e rekomandueshme të konsumohet edhe më shumë peshk, pasi organizmi e pranon dhe e përvetëson më mirë. /UBT News/

Continue Reading

Shëndeti

Goditeni nga rryma sa herë që prekni diçka? Ekspertët zbulojnë pse ndodh kjo

Published

on

Ndoshta keni përjetuar një ndjesi djegieje kur prekni metalin për shkak se keni shumë elektricitet në trupin tuaj.

Ky fenomen irritues ndodh për shkak të akumulimit të elektricitetit statik, ose një çekuilibër të ngarkesave elektrike midis dy objekteve ose sipërfaqeve. Kur këto ngarkesa shkarkohen, shfaqet një ndjenjë tronditjeje.

Edhe pse goditjet e tilla nuk janë të rrezikshme, situatat e shpeshta janë irrituese e shumë pyesin pse kjo vazhdon të ndodhë.

Shkaku i elektricitetit statik

Elektriciteti i tepërt statik është gjithmonë një goditje për sistemin, por nëse përjetoni goditje shpesh, ai bëhet vërtet irritues.

Mund të jetë shpërqendruese dhe t’ju bëjë të dëshironi të dini arsyen. Edhe pse është një fenomen, ideja bazë është se dy gjëra me sasi të kundërta të energjisë elektrike shkaktojnë një shkarkesë që i ngjan një goditjeje ose krijon një “tingull” kur preket.

Ndoshta edhe flokët tuaj do të ngrihen.

Ajo që ndodh është se atomet nuk janë të balancuara me të njëjtin numër protonesh dhe elektronesh.

Kur elektronet dhe protonet janë të balancuara, ngarkesa është neutrale, kur ka çekuilibër të elektroneve dhe protoneve, elektronet shtesë do të shkarkohen për të përmbushur protonet në nivelin e tyre.

Humbja e shpejtë e këtyre elektroneve prodhon një goditje të prekshme, të njohur si elektricitet statik.

Simptomat e elektricitetit të tepërt në trup

Rryma elektrike kalon nëpër indet e trupit tonë, shpjegon Better Health Channel. Meqenëse trupat përçojnë rrymën elektrike dhe grumbullojnë tepricë gjatë motit më të ftohtë dhe më të thatë, ka disa simptoma që duhet kujdesur.

Nervat ndikohen negativisht nga një goditje elektrike prej 100 miliamperash dhe mund të pësojnë dëmtime afatgjatë.

Një goditje e tillë shkakton konfuzion, amnezi, kriza, arrest kardiak ose ndërprerje të frymëmarrjes, çrregullime psikologjike dhe/ose shenja në lëkurë. Sidoqoftë, goditjet elektrike statike janë zakonisht vetëm 0,25 mA, kështu që pasojat janë shumë më pak të rrezikshme.

Simptomat e elektricitetit të tepërt në trup mund të përfshijnë:

▪ goditje të shpeshta
▪ dhimbje
▪ mpirje në zonë
▪ ndjeshmëri prekjeje
▪ një ndjesi mpirjeje dhe therjesh
▪ ndjenjë e të ftohtit
▪ djegie, ndjesi shtrëngimi ose therjesh, veçanërisht në duar ose këmbë.

Si të largoni elektricitetin statik nga trupi?

Nëse jeni duke përjetuar ndonjë nga simptomat e mësipërme, duke përfshirë goditjet e shpeshta të energjisë elektrike statike, mos u shqetësoni – ka një mënyrë për ta trajtuar atë. Duke ndërmarrë disa hapa të thjeshtë, reduktoni elektricitetin e tepërt statik.

Në thelb, heqja e elektricitetit statik lejon që ngarkesa të ketë një dalje tjetër. Një zgjidhje është të mbathni këpucë që nuk janë izoluese.

E dyta është se ju shpesh prekni gjëra që do të çlirojnë ngarkesën tuaj në tokë.

Si të parandaloni goditjen statike kur prekni metalin?

Prekja e objekteve metalike si dorezat e dyerve, dyert e makinave ose kornizat e dritareve shpesh shkakton goditje statike.

Kjo ndodh se metali mban ngarkesë pozitive dhe kur prekni një objekt metalik, elektronet shtesë në trupin tuaj transferohen në objekt për t’u barazuar. Për të parandaluar goditjen statike nga prekja e metalit, mund të mbani me vete një objekt metalik.

Diçka si një çelës, kapëse letre, kunja sigurie apo edhe një monedhë neutralizon ngarkesën dhe parandalon goditjen.

Continue Reading

Shëndeti

Pse nuk duhet t’i mbyllni perdet gjatë ditës?

Published

on

Nevoja për të mbrojtur veten dhe të tjerët nga përgjimet e pavullnetshme ose jo të fqinjëve, bezdia nga dielli apo gjumi i thellë, na bën të mbyllim perdet në shtëpi edhe nëse është ditë.

Ndriçimi i diellit në shtëpi ka përfitime të forta për shëndetin, por një prej rreziqeve që na kanoset brenda mureve të shtëpisë është pluhuri.

Rreziku i fshehur i pluhurit në shtëpi

Shkencëtarët kanë zbuluar se disa pluhura të shtëpisë përmbajnë sasi të larta të një substance të njohur triklosan, prania e saj mund të shpërndajë infeksione që u rezistojnë antibiotikëve.

Zbulimi është bërë nga shkencëtarët e Universitetit të Çikagos dhe sipas tyre, pluhuri përbën vendpushimin final të gjithçkaje që ka qarkulluar në ajër. Triklosani është përbërës që gjendet me shumicë në produktet antibakteriale siç janë sapunët apo solucionet e pastrimit.

Sapunët dhe solucionet e lëngshme të pastrimit përbajnë edhe një substancë tjetër që njihet si benzalkonium chloride, të dyja kanë rol kontribues në nivelin në rritje të mikrobeve që u rezistojnë antibiotikëve.

Si shkatërrohen bakteret falë dritës së diellit?

Lejimi i dritës nga dritaret eliminon bakteret që jetojnë në pluhurat e shtëpisë dhe të pastrojë ajrin, drita e diellit ul rrezikun e sëmundjeve të rrugëve të frymëmarrjes. Studimi shpjegon se ekspozimi i baktereve ndaj dritës së diellit, ndihmon ndjeshëm në eliminimin e tyre.

Nëse shtëpia është në errësirë dhe jo e ndriçuar mirë, bakteret në ajër riprodhohen 12 përqind më shumë se zakonisht. Bakteret në ajër në një ambient të ndriçuar mirë riprodhohen në një ritëm më të ulët. Në këtë mënyrë, duke hapur perdet dhe grilat merrni përfitime të mëdha nga vitamina D që vjen nga dielli, por do të minimizoni gjasat e prekjes nga sëmundjet e rrugëve të frymëmarrjes.

Continue Reading

Shëndeti

Fillon të përhapet varianti i ri i COVID-19

Published

on

Variantet e reja të virusit SARS-CoV-2, më shumë se pesë vjet pas shpalljes së pandemisë COVID-19, po shfaqen rregullisht në Australi.

Varianti më i fundit LP.8.1 është duke u përhapur me shpejtësi, duke përbërë afërsisht një në pesë raste me COVID-19 në New South Wales, sipas SBS News.

Ai është bërë varianti i tretë më dominues në shtetin e New South Wales, përcjell A2.

I zbuluar për herë të parë në korrik 2024, LP.8.1 është një pasardhës i Omikronit, konkretisht i KP.1.1.3, që është pasardhës i JN.1, një nën-variant që shkaktoi valë të mëdha infeksionesh me COVID në mbarë botën në fund të vitit 2023 dhe fillim të vitit 2024.

Organizata Botërore e Shëndetësisë e ka shpallur LP.8.1 si variant nën monitorim në janar, për shkak të rritjes së ndjeshme në mbarë botën.

Agjencia globale e shëndetësisë ka vlerësuar që rreziku shtesë për shëndetin publik që paraqet LP.8.1 në nivel global është i ulët.

Simptomat e LP.8.1 nuk duket të jenë më të rënda se ato të varianteve të tjera që qarkullojnë, duke sugjeruar se varianti nuk ka shumë mundësi të ndikojë në drejtimin e pandemisë.

 

Continue Reading

Të kërkuara