Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë në Kosovë ka ngritur shqetësimin e saj për rritjen e tatimin në pronën e paluajtshme.

Drejtues të kësaj dhome në një konferencë për media kanë theksuar se shtrenjtimi i tatimit në pronë do të jetë një goditje e rëndë për bizneset në vend.

Kryetari i Bordit të Dhomës së Tregtisë dhe Industrisë (DhTIK), Skënder Krasniqi ka fajësuar Qeverinë e Kosovës për mungesë të bashkëpunimit me bizneset sa i përket plotësimit ndryshimit të ligjeve në vend, veçanërisht atë për pronën e paluajtshme. Krasniqi ka theksuar se situata pas pandemisë COVID-19, dhe agresionit rus në Ukrainë, bizneset janë në situatë të vështirë.

Përkitazi me këtë, ai ka shprehur shqetësimin e tij për mungesë të bashkëpunimit nga ana e Qeverisë me bizneset. Madje, ai ka ftuar kryeministrin Albin Kurti dhe ministrin e Financave, Hekuran Murati, që të jenë më pran komunitetit të biznesit.

Përveç kësaj, Krasniqi ka reaguar ndaj Qeverisë edhe për mënyrën e implementimit të projektit “Superpuna”.

“Ne si Dhomë e Tregtisë duam të shprehim shqetësim publik për mungesën e bashkëpunimit të mjaftueshëm me institucionet e Kosovës në lidhje me situatën jo të mirë të të bërit biznes në Kosovë dhe situatën jo të mirë në përgjithësi në botë dhe ndryshimet e mëdha që po ndodhin sidomos gjatë këtyre tre vjetëve nga pandemia COVID, lufta në Ukrainë dhe për nevojë të jashtëzakonshme që kemi ndryshime dhe reagime më të shpejta të qeverisë. Ftojmë kryeministrin, Albin Kurti, ministrat, e sidomos ministrin e Financave, Hekuran Murati që të na vizitojë dhe të diskutojmë më shumë para se të marrin vendime të tilla ose propozime për ndryshimin e ligjeve ose plotësim ndryshimin e ligjeve të cilat po shkojnë pa e pas një reagim ose bashkëpunim të mjaftueshëm me biznese”, tha Krasniqi.

Sekretari i përgjithshëm në DhTIK, Shyqiri Bytyqi theksoi se rritja e tatimit në pronë do të pengojë në zhvillimin e bizneseve.

“Marrë parasysh këto rrethana, rritja e barrës tatimore do të pengojë zhvillimin e këtyre bizneseve. Kjo na detyron neve si do të reagojmë me kohë që të tërheqim vëmendjen publikisht që këto gjëra të mos ndodhin, por të bëhen angazhime në krijimin e një klime të favorshme për biznese, në mënyrë që ta tejkalojnë krizën që është shkaktuar dhe vazhdon të shkaktohet. Pra, bizneset tona nga kriza që ka ekzistuar deri më tani akoma nuk janë këndellë dhe nuk janë ato biznese që kanë një siguri në qëndrueshmërinë e tyre”, theksoi Bytyqi.

Ish-ministri i Arsimit, Bytyqi ka thënë po ashtu se ri-vlerësimi i pronave për rezidentët nuk janë vlerësime reale. Ai tha se me plotësim-ndryshimin e Ligjit në pronë që pritet të ketë shkallë progresive dhe rritje të tatimit në pronë, do të ndikon tepër negativisht në zhvillimin e qëndrueshmërisë së bizneseve në Kosovë.

“Nga informacionet që tashmë ne kemi ajo që ka ndodhur në rivlerësimin e pronave për rezidentët, është parë që është rritur një vlerë e madhe e pronave duke u bazuar në çmimin e tregut ashti siç kanë dalë me deklarim Ministria e Financave. Ne e kemi tërheq vërejtjen për tregun prapë, sepse këto rivlerësime kanë ndodhë për shkak të rritjes së çmimeve si pasojë e krizës dhe nuk janë vlerësime reale. Sepse brenda një periudhe me stabilizimin e krizës këto çmime mund të bien, dhe i bie që edhe kostoja e pasurive mund të ndryshojë. E njëjta gjë do të pritet në vlerësimin e pronave komerciale me formën teknike që janë zbatuar tek prona rezidente ku do të ndikonte edhe në rritjen e vlerës së pronave të bizneseve. Dhe rrjedhimisht nga plotësim ndryshimi i ligjit në pronë që pritet të ketë shkallë progresive dhe rritje të tatimit në pronë do të ndikon shumë negativisht në zhvillimin e qëndrueshmërisë së bizneseve në Kosovë. Nga propozimi i draft plotësimit të ligjit pritet që shkalla progresive për tatimin në pronë të kenë një rritje nga 0.10 që është shkalla minimale deri në 0.50, që i bie që të ketë një rritje pothuajse 50 për qind e tatimit në pronë si shkallë tatimore, por jo si vlerë”, theksoi ai.

Bytyqi po ashtu ka shpjeguar rritjen e tatimit në pronë nga 200 mijë në 700 mijë euro.

“Në analizën që ne kemi bërë një biznes, i cili aktualisht në Kosovë mund të ketë një metrazh diku rreth 60 mijë metra katror e që tashmë në Prishtinë tatimi në pronë është rreth 200 mijë euro, me futjen, nëse miratohet kështu si është draft propozim ligji për plotësim ndryshimin e ligjit të tatimit në pronë do të ketë një rritje të barrës të tatimit në pronë rreth 700 mijë euro. Pra, shihet se 300 për qind kemi rritje të menjëhershme vetëm me futjen e shkalles progresive pa e futur edhe mundësinë e rritjes së vlerës së aseteve. Dhe kjo barrë e rëndë padyshim se do të ndikojë shumë negativisht tek bizneset. Barra e rëndë tatimore jo vetëm që do të krijojë jostabilitet, por do të jetë një pengesë e madhe në investimet e planifikuara. Do të fillojnë që të ndërpriten investimet e planifikuara, do të ketë rrezik të shkurtimit të vendeve të punës, dhe falimentimit të bizneseve. Është shumë e arsyeshme reagimi me kohë që derisa është ende në Parlament t’i bëjmë ftesë deputeteve ta shqyrtojnë me kujdes këtë plotësim ndryshim të ligjit dhe mos të dëmtohen bizneset, sepse me këto shkallë dëmtimi më i madh do të jetë për bizneset më të mëdha”, tha Bytyqi.

Në këtë konferencë për media, kryetari i Bordit, Krasniqi theksoi po ashtu se janë të shqetësuar edhe për mënyrën e zbatimit të projektit “SuperPuna”. Ai theksoi se po kushtëzohen bizneset për të përfituar nga ky projekt, që sipas tij, shumica e bizneseve nuk po arrijnë të marrin mbështetjen nga “SuperPuna”.

“Ne si Dhomë e Tregtisë kemi shprehur shqetësimin tonë edhe për projektin e punësimit “Superpuna” dhe për metodat që qeveria ka bërë për mënyrën e përfitimit, ku për këtë nuk ka mjaftueshëm kërkesa për punësim ose shumica e bizneseve nuk po i plotësojnë kërkesat, për shkak se detyrimi që së pari biznesi të paguaj dhe pastaj shteti të alokojë mjetet te biznesi, është një ngarkesë, sepse sikur biznesi të kishte mundësi financiare, ne i kishim punësuar dhe nuk kishte pasur nevojë me marrë përkrahje prej shtetit. Prandaj, kjo pagesë do të duhej që automatikisht të kalojë te biznesi apo te punëtori dhe të mos pritet një apo dy muaj të dalin ato mjete”, theksoi Krasniqi.

Edhe Arsim Selmonmusaj nga DhTIK tha se nëse qeveria e Kosovës vazhdon me këto politika fiskale, ekziston rreziku që bizneset të ikin nga vendi.

“Deri më tani e dimë se një pjesë e madhe e rinisë dhe një pjesë e profesionistëve kanë ikur nga Kosova dhe çdo ditë po vazhdon ky trend. Nëse vetëm vazhdohet me këto politika fiskale dhe me këto trendë të rritjes dhe vështirësive te të bërit biznes në Kosovë, atëherë dhe biznesi fillon që të largohet në një ambient më të favorshëm sesa këtu”, tha Selmonmusaj.

Projektligji për tatimin në pronën paluajtshme është në Kuvendin e Kosovës, i cili ka kaluar në lexim të parë në Komisionin për Buxhet. Shtrenjtimi i tatimit në pronë mbi 100 për qind e në disa raste edhe mbi 700 për qind ka hyrë në fuqi nga janari i këtij viti, i cili është kundërshtuar nga qytetarët, opozita dhe bizneset.