Lajmet

​A shkakton migrena humbje të kujtesës?

Migrena mund të shkaktojë amnezi globale kalimtare, një humbje të papritur dhe të shkurtër të kujtesës.

Published

on

Efektet e migrenës në tru dhe kujtesë janë komplekse, dhe studiuesit janë ende duke studiuar lidhjet midis llojeve të ndryshme të migrenës dhe humbjes së kujtesës.

Migrena mund të shkaktojë amnezi globale kalimtare, një humbje të papritur dhe të shkurtër të kujtesës.

Sipas hulumtimeve, shumë njerëz me migrenë, veçanërisht fëmijët dhe të rinjtë, përjetojnë mjegull të trurit dhe humbje të përkohshme të kujtesës para, gjatë ose pas një sulmi migrenë, madje edhe midis sulmeve.

Sipas Organizatës Kombëtare të ShBA-së për Çrregullime të Rralla (NORD), një formë e rrallë e migrenës, migrena hemiplegjike, mund të shkaktojë probleme afatgjata të trurit, duke përfshirë humbjen afatgjatë të kujtesës.

Sipas Fondacionit Amerikan të Migrenës (AMF), simptomat e një migrene hemiplegike i ngjajnë një goditjeje dhe njerëzit që e kanë atë ndjejnë dobësi në njërën anë të trupit (hemiplegji) së bashku me dhimbje koke dhe simptoma të tjera të migrenës.

“Studimet kanë treguar se njerëzit nën moshën 50 vjeç që kanë migrenë performojnë më keq në aspektin e vëmendjes dhe kujtesës sesa njerëzit pa migrenë, edhe kur testohen pa sulme migrene”, vëren neurologia Olivia Begasse de Dhaem për Everyday Health.

Megjithëse shumica e njerëzve me migrenë nuk përjetojnë humbje të kujtesës, sipas një studimi të botuar në Journal of Headache and Pain, rreth 40% e tyre do të përjetojnë dëmtime njohëse, duke përfshirë një ulje të vëmendjes, shpejtësisë së përpunimit dhe kujtesës.

Sipas një studimi në revistën mjekësore braziliane Arquivos de Neuro-Psiquiatria, personat me migrenë kronike kishin deri në katër herë më shumë gjasa të kishin probleme me kujtesën, krahasuar me ata me migrenë episodike.

Sipas Klinikës Cleveland, një migrenë kronike përkufizohet si një dhimbje koke që shfaqet të paktën 15 ditë në muaj.

Begasse de Dhaem vëren se problemet e humbjes së kujtesës të lidhura me migrenën kronike ose episodike janë jetëshkurtër dhe zakonisht vijnë nga problemet e vëmendjes të shkaktuara nga vetë migrena.

“Nëse dikush nuk është në gjendje t’i kushtojë vëmendje ose të përqendrohet dhe më pas nuk kujton informacionin që ka mësuar, nuk është se ka harruar ose përjetuar humbje të kujtesës, por se ka vështirësi të kushtojë vëmendje“, shton Begasse de Dhaem.

Megjithëse studiuesit ende po mësojnë se çfarë e shkakton mjegullën e trurit te njerëzit me migrenë, mendohet se migrena ndikon në mënyrën se si truri e percepton dhe përpunon informacionin në disa mënyra.

Efektet e migrenës në tru janë zakonisht të përkohshme, kështu që ajo nuk shkakton dëmtime të përhershme. Megjithatë, një person mund të ketë vështirësi të mendojë ose të përqendrohet në detyrat pas një migrene.

Begasse de Dhaem thotë se pasi të ketë kaluar depresioni kortikal, mjegulla e trurit zakonisht do të zhduket brenda pak ditësh nga faza e aurës.

Njerëzit me migrenë mund të kenë ndryshime në lëndën e bardhë të trurit, zonë që truri përdor për të komunikuar me pjesën tjetër të sistemit nervor qendror.

Sipas Begasse de Dhaem, këto ndryshime, të cilat shfaqen si pika të vogla në një skanim MRI, nuk ndikojnë në funksionin njohës.

Një tjetër shkak i mundshëm i mjegullës së trurit dhe problemeve të kujtesës që lidhen me migrenën mund të jenë medikamentet me recetë që njerëzit marrin për të parandaluar sulmet.

Disa nga këto barna mund të ndikojnë në funksionimin e trurit, duke shkaktuar përgjumje afatshkurtër ose konfuzion.

Këto mund të jenë ilaçe për trajtimin e të përzierave, pagjumësisë, depresionit, ankthit, epilepsisë dhe sulmeve të migrenës, dhimbjeve neuropatike dhe fibromialgjisë.

Nëse përjetoni mjegull të trurit ose konfuzion gjatë marrjes së ndonjë prej këtyre medikamenteve, bisedoni me mjekun tuaj, por mos e ndërprisni trajtimin vetë.

lajme

Jep dorëheqje drejtori i Policisë Gazmend Hoxha

Published

on

By

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka pranuar sot kërkesën për dorëheqje nga Drejtori i Përgjithshëm i Policisë së Kosovës, Gazmend Hoxha, duke e liruar atë zyrtarisht nga detyra.

Sipas njoftimit nga Qeveria, pas propozimit të Ministrit të Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla, kryeministri Kurti ka caktuar Fehmi Hotin si ushtrues detyre të Drejtorit të Përgjithshëm të Policisë së Kosovës. Ekzekutivi ka falënderuar z. Hoxha për kontributin dhe angazhimin e tij gjatë kohës sa ushtroi këtë mandat.

Kjo dorëheqje vjen në vazhdën e masave dhe përgjegjësive institucionale pas vrasjes së Arlinda Zekajt, rast ky që shpërfaqi dështime të rënda zinxhirore brenda Policisë së Kosovës. Vetëm përmes hetimeve të Inspektoratit Policor lidhur me mosveprimet dhe mosekzekutimin e urdhrave mbrojtës për viktimën, deri më tani janë suspenduar nga detyra edhe 19 zyrtarë policorë. /E.A/

Continue Reading

Sport

Akil Gjakova mposht nënkampionin e botës

Published

on

By

Akil Gjakova ka shënuar fitore në Grand Slamin në Abu Dabi.

Ai në xhiron e tretë e mposhti bartësin e parë dhe nënkampionin në fuqi të botës, Makhmadbek Makhmadbekovin.

Ndaj tij dominoi prej fillimit, ndërsa fitoi me “Ippon” të bukur në kohën shtesë.

Është kjo fitorja më e madhe e Akilit në vitin e fundit. Ai po garon në kategorinë deri 73 kilogramë, dhe po duket në ditë të mirë. /D.L/

Continue Reading

lajme

Gjykata Supreme vendos: Policia nuk mund t’jua mbajë patentë-shoferin më shumë se 8 ditë

Published

on

By

Gjykata Supreme e Kosovës ka shfuqizuar rregullin e Ministrisë së Punëve të Brendshme që lejonte Policinë e Kosovës t’ju mbante patentë-shoferin shoferëve gjatë të gjithë kohës sa zgjaste masa mbrojtëse (3, 6 apo 12 muaj).

Sipas vendimit të Gjykatës Supreme, marrja e përkohshme e patentë-shoferit nga policia në vendin e ngjarjes nuk mund të zgjasë më shumë se 8 ditë. Kushtëzimi i kthimit të dokumentit me përfundimin e plotë të dënimit ishte i paligjshëm, pasi Udhëzimi Administrativ i MPB-së kishte vendosur kufizime shtesë që nuk parashiheshin me ligjin bazë të trafikun rrugor.

Vendimi erdhi pas padisë së ngritur nga 28 qytetarë kundër MPB-së dhe Policisë së Kosovës. Gjykata sqaroi se heqja e së drejtës për të ngasur makinën (masa mbrojtëse) është diçka tjetër, ndërsa mbajtja fizike e dokumentit të patentë-shoferit nga policia nuk lejohet të kalojë afatin 8-ditor. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 30 tetor 1993-1998

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

30 tetor 1993

Minir Azemi u dërgua me dhunë për të tretën herë në shërbim ushtarak

Më 27 tetor të këtij viti, rreth orës 11 në Mitrovicë, pesë policë dhe dy ushtarë serbë, hynë në shtëpinë e Ragip Azemit dhe arrestuan djalin e tij, Minir Azemin (20), të cilin e dërguan me dhunë për ta kryer shërbimin ushtarak në një kazermë ushtarake në Nish.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Mitrovicë, njofton se Minir Azemi deri tani është dërguar dy herë në shërbim ushtarak dhe ka dezertuar, ndërsa kësaj radhe, siç theksoi babai i tij, Miniri gjendet në paraburgim në një burg ushtarak të Nishit.

 

30 tetor 1995

Internacionalja e Arsimit dënon dhunën serbe ndaj mësuesve shqiptarë

Education International, (Internacionalja e Arsimit) javën që shkoi iu drejtua Sekretarit të përgjitshëm të OKB-së, Butros Butros Galit, drejtorit të përgjitshëm të UNESKO-s, Federiko Majorit, Unionit Evropian, si dhe të gjitha organizatave të arsimit anëtare të kësaj organizate botërore, me një apel në të cilin thuhet: “Gjatë katër vjetëve të fundit, Internacionalja e Arsimit ka përcjellur vazhdimisht situatën në fushën e arsimit në Kosovë si dhe persekutimin, torturimin dhe burgosjen e mësuesve shqiptarë vetëm për arsye se japin mësim në gjuhën shqipe” dhe shton se vetëm gjatë javës së tretë të tetorit, autoritetet e instaluara serbe kanë arrestuar 16 mësues në shkollën “Muharrem Bekteshi” në Vushtrri, si dhe i ka dënuar ata me nga 15 ditë burg. Në këtë apel thuhet gjithashtu se: “qëllimi i dhunës së këtyre ditëve nga autoritetet serbe është që ta shkatërrojnë komplet arsimin e mesëm, si dhe ndërrimin e strukturës etnike në rajon duke vendosur mijëra refugjatë serbë nga Kroacia në Kosovë, duke u dhënë atyre pronat e marrura nga shqiptarët.”

Në letër kërkohet nga të gjitha organizatat nacionale të arsimit, anëtare të Internacionales së Arsimit që të protestojnë ndaj keqtrajtimit të mësuesve shqiptarë duke iu shkruar kombeve të bashkuara, si dhe ministrive të jashtme të sheteve të tyre.

Në letrën që Internacionalja e Arsimit u dërgon sindikatave të bashkuara të arsimit të Kosovës, thuhet se kjo organizatë qëndron prapa përpjekjeve të mësuesve shqiptarë në normalizimin e arsimit shqip në Kosovë.

 

 30 tetor 1997 

Eliot Engël: Ka kohë që mbështes Republikën e Kosovës

Kongresmeni i njohur amerikan Eliot Engël, bashkëkryetar i Këshillit për Çështjen Shqiptare, tha në një intervistë për gazetën “Koha Ditore” se ka kërkuar nga administrata amerikane një përfaqësues të veçantë për Kosovën. Në këtë mënyrë do të ngritej çështja e Kosovës në një nivel më të lartë dhe do ta detyronte Qeverinë amerikane që t’i kushtojë rëndësi Kosovës në mënyrë të ngjashme me rastin e Qipros. Është shumë me rëndësi dhe duhet ta realizojmë.

  1. Engël tha se Qeveria amerikane duhet t’ia bëjë të qartë Milosheviqit se ne presim që ai ta zbatojë marrëveshjen e arsimit dhe ta përfshijë Universitetin. Për mua është e tmerrshme të imagjinosh që të arrihet një marrëveshje, dhe të mos përfshijë studentët e Universitetit. Nuk do të ekzistonte asnjë arsye që dr. Rugova ose kushdo tjetër që i përfaqëson shqiptarët të bisedojnë për një marrëveshje që nuk përfshin universitetin.

Pra, për autoritetet serbe, që thonë se kjo marrëveshje nuk paska përfshirë universitetin, është qesharake.

Ai tha se SHBA-të dhe administrata amerikane duhet t’ia bëjnë shumë të qartë Milosheviqit se duhet të zbatohet marrëveshja që e ka firmosur.

  1. Engël theksoi se Perëndimi nuk duhet të jetë më i butë me Millosheviqin pasi që një nacionalist si Shesheli mund të fitojë zgjedhjet. Duhet t’i bëjmë sa më shumë presion dhe duhet që ai të kuptojë se nuk mjafton të jesh më pak i keq nga dy të këqij, por se duhet ta ketë një politikë më të mirë në Kosovë dhe se duhet t’i zbatojë në përpikmëri marrëveshjet që i ka nënshkruar, në veçanti marrëveshjen e arsimit.

Kongresmeni Engël tha se nënsekretari Gelbart do të shkojë në Kosovë javët e ardhshme. Unë u takova me të në Romë dhe jam i bindur që ai i kupton dhe i njeh në hollësi çështjet. Ai po bën atë që duhet ta bëjë duke i bërë presion Milosheviqit. Administrata i ka thënë qartë Milosheviqit se nuk do të hiqet muri i jashtëm i sanksioneve derisa të zgjidhet çështja e të drejtave të njeriut në Kosovë dhe unë mendoj se është bërë punë e mirë. Pastaj nuk duhet harruar se kjo administratë e hapi zyrën e USIA-s në Prishtinë, në hapjen e së cilës mora pjesë vitin e kaluar.

  1. Engël shfaqi mendimin se administrata e tashme amerikane ka një politikë të mirë. Megjithatë, njerëz si unë duhet vazhdimisht t’i shtyjmë që të sigurojmë se po ecin në drejtim të duhur. Duhet t’i kujtojmë vazhdimisht për gjërat që mendoj se duhen ndërmarrë me shpresë se do t’i bëjnë.

Ai tha se javën e ardhshme do ta kemi një dëshmi në Grupin për Çështjen shqiptare në Kongres ku janë ftuar si dëshmitarë ambasadori Gelbart dhe zonja Eileen Malloy (koordinatore për Ballkanin në Departamentin e Shtetit).

Kongresmeni Engel përkujtoi se para disa kohësh ka kërkuar vetëpërcaktim për popullin e Kosovës. Kam thënë ka kohë që mbështes Republikën e Kosovës, sepse besoj se shqiptarët dhe të tjerët që jetojnë në Kosovë kanë të drejtë për vetëpërcaktim. Është e drejta e tyre të vendosin nëse duan të jenë një komb i pavarur, ose duan të bashkohen me Shqipërinë, ose nëse duan të mbetën në kuadër të federatës së re jugosllave si partner i barabartë. Unë mbështes atë që do populli i Kosovës për ardhmërinë e kmobit të tyre. Administrata dhe Departamenti i Shtetit nuk kanë ardhur në këtë përfundim ende, dhe flasin ende për autonomi. Unë mendoj se koha për autonomi ka kaluar, me përjashtim, nëse është një hap drejt vetëpërcaktimit. Siç kam thënë gjithmonë, autonomia nuk pati sukses kur Jugosllavia ishte e plotë dhe kur ekzistonte kundërbalanci i sllovenëve, kroatëve, boshnjakëve. Njerëzve të Kosovës iu hoq autonomia pa i pyetur fare. Asnjë komb dhe asnjë popull nuk do që t’i përsëritet kjo. Tani Jugosllavia është Serbia dhe Mali Zi, ku serbët dominojnë. Kur një autonomi nuk ishte e qëndrueshme për shqiptarët më parë, tani do të ishte edhe më pak e qëndrueshme. Serbët duan të dominojnë me çdo gjë dhe kjo u pa shumë qartë gjatë zgjedhjeve në Mal të Zi. Nëse populli i Malit të Zi dëshiron pavarësi, unë e mbështes vullnetin e popullit dhe e kërkoj të njëjtën edhe për shqiptarët në Kosovë të cilët e përbëjnë shumicën, tha mes tjerash në këtë intervistë kongresmeni Eliot Engël.

 

30 tetor 1998

NATO: Rreth 2000 ushtarë të armatosur vendosen afër Kosovës

Këshilli i NATO-s do të debatojë rreth mënyrës së si të mbrojë vëzhguesit e paarmatosur në Kosovë. Strategët ushtarakë të NATO-s po punojnë me shpejtësi, pasi tashmë në Kosovë ndodhën më shumë se 150 vëzhgues, shumica diplomatë, njoftoi “Zëri i Amerikës”.

Burimet e NATO-s bëjnë të ditur se ka të ngjarë që forca mbrojtëse të përbëhet nga rreth 2000 ushtarë. Pentagoni njofton se në këtë forcë që do të vendoset diku në afërsi të Kosovës, nuk do të ketë ushtarë amerikanë, mirëpo Uashingtoni mund të ofrojë ndihmë në aspekte të tjera.

Zyrtarë të lartë amerikanë kanë deklaruar se forca mbrojtëse ka mundësi të vendoset në Maqedoni. Mirëpo një zëdhënës i Ministrisë maqedonase të mbrojtjes thotë se ende nuk është arritur një marrëveshje e tillë. Strategët ushtarakë të NATO-s ende nuk kanë përfunduar shumicën e hollësive përfshirë përmasat e forcës, mjetet dhe pajimet e nevojshme dhe cilat vende do të japin trupa. Aleanca njofton se po shqyrton mundësinë e vendosjes së këtyre trupave në Shqipëri, Maqedoni ose në det nëpër anije, por ende nuk është marrë një vendim përfundimtar. Planifikuesit po punojnë me shpejtësi pasi më shumë se 115 vëzhgues, shumica diplomatë tashmë ndodhen në Kosovë dhe pritet që ky numër të dyfishohet shumë shpejt.

Foto: Eliot Engël

Continue Reading

Të kërkuara