Opinion: Qeveria britanike nuk ka nxjerrë asnjë mësim nga fatkeqësia që ishte pushtimi i Irakut nga SHBA-ja dhe Britania e Madhe.
Për fat të keq, jo të gjithë i kanë nxjerrë mësimet nga e kaluara, ndonëse ka kaluar pothuajse një muaj që kur SHBA-ja dhe Izraeli nisën sulmet e tyre ndaj Iranit, ku janë vrarë më shumë se 1,400 iranianë dhe mbi 1,000 libanezë.
Në përpjekje për të arsyetuar bombardimet, Presidenti amerikan Donald Trump foli për nevojën për të eliminuar “kërcënimet e pashmangshme nga regjimi iranian”, aktivitetet e të cilit sipas tij rrezikojnë drejtpërdrejt Shtetet e Bashkuara, trupat, bazat jashtë shtetit dhe aleatët në mbarë botën. Ai tha se qëllimi ishte të sigurohej që Irani “nuk do të ketë kurrë një armë bërthamore”, një retorikë që tingëllon mjaft e njohur.
Viktima e parë e luftës është e vërteta, ndaj le t’i sqarojmë faktet: këto janë gënjeshtra që janë shitur për të arsyetuar një luftë të paligjshme dhe të paprovokuar. Siç deklaroi Drejtori i Qendrës Kombëtare Kundër Terrorizmit, Joe Kent, në letrën e tij të dorëheqjes javën e kaluar, Irani nuk përbënte asnjë kërcënim të pashmangshëm për kombin dhe ishte e qartë se SHBA-ja e nisi këtë luftë për shkak të presionit nga Izraeli dhe lobi i tij i fuqishëm amerikan.
Ekziston vetëm një shtet me armë bërthamore në Lindjen e Mesme: Izraeli. Konferenca e OKB-së për Traktatin e Mos-Proliferimit të Armëve Bërthamore muajin e ardhshëm do të ishte vendi i përsosur për të bërë thirrje për fundin e garës së armatimeve bërthamore. Një zgjidhje diplomatike ishte e mundur, por SHBA-ja dhe Izraeli zgjodhën luftën në vend të saj.
Duke bërë këtë, ata kanë rrezikuar sigurinë e njerëzimit në mbarë botën, ashtu siç kanë bërë edhe ato kombe që kanë vendosur të japin mbështetje për luftën e tyre të agresionit.
Pak pas fillimit të sulmeve ndaj Iranit, Kryeministri britanik Keir Starmer i dha leje SHBA-së të përdorte bazat ushtarake britanike për goditje mbi pikat e raketave iraniane. Javën e kaluar, qeveria e tij ra dakord që t’i lejojë SHBA-së përdorimin e bazave britanike për të goditur objektet iraniane që synojnë Ngushticën e Hormuzit.
Mbretëria e Bashkuar mund të ndiqte hapat e Spanjës dhe të thoshte se nuk do të përfshihej në asnjë mënyrë në këtë luftë të paligjshme, por në vend të kësaj, ajo u zvarrit në një tjetër konflikt katastrofik.
Është e habitshme se si kryeministri ende këmbëngul se qeveria britanike nuk është e përfshirë – një qëndrim ky që është përsëritur nga shumë njerëz në mediat tona. Ai thotë se Britania po lejon përdorimin e bazave të saj vetëm për sulme “mbrojtëse”, por kjo është marrëzi.
Realiteti është se nëse një bombardues niset nga baza e Forcave Ajrore Mbretërore Fairford dhe bombardon objektiva në Iran, ne jemi të përfshirë në atë akt agresioni. Nëse civilët vdesin, a do të pushojnë familjet e tyre së mbajturi zi kur t’u thuhet se u bombarduan për “qëllime mbrojtëse”? Pavarësisht se si e paraqet Starmer, ai nuk mund ta ndryshojë të vërtetën: Mbretëria e Bashkuar është e përfshirë drejtpërdrejt në këtë luftë.
Ky është një gabim historik që rrezikon sigurinë e të gjithëve ne, prandaj unë paraqita një projektligj në Dhomën e Komuneve që kërkon miratimin parlamentar për çdo përfshirje britanike në veprime ushtarake, përfshirë përdorimin e bazave britanike nga kombet e tjera.
Deri më tani, kryeministri ka refuzuar ta kalojë këtë legjislacion. Pa asnjë debat, diskutim apo votim, ai po e tërheq Britaninë në një tjetër luftë të paligjshme dhe shkatërruese. Njësoj si me pushtimin e Irakut në vitin 2003, sot ata prej nesh që kundërshtojnë luftën ndaj Iranit akuzohen se po u japin mbështetje regjimeve autoritare.
Çfarëdo që të mendojë dikush për qeveritë e vendeve të ndryshme, nuk ka asnjë bazë ligjore për një sulm që synon ndryshimin e regjimit, dhe asnjë bazë historike që tregon se bombardimet nga qielli do të sillnin të drejtat e njeriut. Trump nuk shqetësohet aspak për të drejtat e njerëzve; qoftë në Iran, Venezuelë apo Kubë, ai është i interesuar vetëm për një gjë: rrëmbimin e burimeve dhe kontrollin politik në mbarë botën.
Nëse Britania e Madhe kujdeset për ligjin ndërkombëtar, ajo duhet t’i qëndrojë përballë Trumpit dhe jo të përulet për t’i bërë qejfin atij. Historia e ndërhyrjeve të udhëhequra nga SHBA është një histori kaosi, paqëndrueshmërie dhe mjerimi. Edhe sa dështime të tilla katastrofike na duhen para se të nxjerrim mësim? Dhe çfarë do të duhet që Mbretëria e Bashkuar më në fund të mbrojë një politikë të jashtme konsistente dhe etike, të bazuar në ligjin ndërkombëtar, sovranitetin dhe paqen? /AlJazeera/
Pikëpamjet e shprehura në këtë artikull janë të autorit dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimin editorial të Al Jazeera-s.
Autor: Jeremy Corbyn
Anëtar i Parlamentit të Britanisë së Madhe për Islington North