Pilotët e avionëve F-16 të Ukrainës janë mbështetur shumë te variantet e raketave AIM-9, të njohura si “Limas” dhe “Mikes”, të cilat janë prodhuar në vitet 1970 dhe 1980, thanë burimet e Reuters.
Edhe pse dekada të vjetra, ato raketa i kanë ofruar Ukrainës një mënyrë relativisht të lirë për të asgjësuar dronët dhe raketat ruse të lundrimit (cruise), thanë të tre personat, sic raporton Reuters.
Mungesa u plotësua në dhjetor, kur Ukraina mori raketa ajër-ajër AIM-9 nga partnerët, thanë të tre burimet, pak para një sulmi të madh rus. Ata refuzuan të përmendnin emrin e shtetit ose shteteve pas dërgesës, duke cituar nevojën për fshehtësi.
Reuters nuk mundi të përcaktonte ndikimin e mungesës së përkohshme të raketave. Burimi i parë tha se kjo nuk kishte lidhje me sulmet më të mëdha ruse të dimrit.
Një burim i katërt, i cili gjithashtu kërkoi të mbetet anonim, tha se anëtarët e NATO-s, Gjermania dhe Kanadaja, kishin furnizuar raketa Sidewinder muajt e fundit dhe konfirmoi se kishte pasur një “rënie të lehtë” të furnizimeve më parë, ndonëse nuk pranoi të tregonte arsyen.
Ministria e Mbrojtjes e Gjermanisë refuzoi të komentonte mbi dërgesat specifike apo armët për arsye sigurie. Gjermania ka qenë një nga mbështetësit më të mëdhenj ushtarakë dhe financiarë të Ukrainës që nga viti 2022.
Departamenti i Mbrojtjes Kombëtare i Kanadasë i tha Reuters-it se ishte në proces të dhurimit të raketave AIM-9M-8 nga rezervat e Forcave të Armatosura Kanadeze. “Ky donacion i ri do të plotësojë donacionin e kaluar prej qindra raketash kanadeze AIM dhe komponentëve përkatës që po përdoren nga Ukraina për mbrojtjen e saj ajrore.”
Trump prezantoi një sistem për furnizimin me armë amerikane për Ukrainën, duke zëvendësuar ndihmën e drejtpërdrejtë ushtarake të dërguar nën paraardhësin e tij Joe Biden.
Sipas të ashtuquajturit mekanizëm PURL (Lista e Kërkesave të Prioritizuara të Ukrainës), Shtetet e Bashkuara u shesin armë aleatëve të NATO-s për t’ia dorëzuar më pas Ukrainës.
I pyetur për të komentuar, një zyrtar i NATO-s tha se PURL po siguronte materiale jetike amerikane dhe, që nga vera, kishte furnizuar rreth 75% të të gjitha raketave për bateritë e mbrojtjes ajrore Patriot të Ukrainës dhe 90% të municioneve për sistemet e tjera të mbrojtjes ajrore.
FUSHATA AJRORE MË E ASHPËR E DIMRIT NGA RUSIA
Megjithatë, Ukraina ende përballet me sfidën për të siguruar mjaftueshëm raketa për rrjetin e saj të gjerë të mbrojtjes ajrore.
Rusia lëshon disa qindra dronë sulmi dhe raketa gjatë sulmeve të saj të mëdha, dhe Ukraina përpiqet t’i rrëzojë ato me zjarr nga kamionët, bllokim elektronik, dronë interceptues, si dhe raketa ajër-ajër dhe tokë-ajër.
Presidenti Volodymyr Zelenskiy lëshoi një thirrje urgjente për mungesën e municioneve në janar, veçanërisht për sistemin Patriot të prodhimit amerikan, mbi të cilin Ukraina mbështetet për të rrëzuar raketat balistike ruse Iskander.
Avionët F-16, të cilët u furnizuan nga partnerët evropianë të Kievit në vitin 2024, janë pjesë e komponentit ajror të rrjetit të mbrojtjes ajrore të Ukrainës, së bashku me helikopterët dhe avionët e tjerë luftarakë.
Avionët F-16 kanë interceptuar 2,000 dronë dhe raketa gjatë fluturimeve në rol mbrojtës ajror, tha burimi i dytë.
Ukraina dhe partnerët e saj nuk kanë zbuluar se sa F-16 po luftojnë në Ukrainë. Burimi i dytë tha se numri ishte në “dhjetëra”, por refuzoi të jepte detaje të mëtejshme.
Avionët F-16 mund të mbajnë raketa AIM-9, ose raketa më të sofistikuara AIM-120. Ato prodhohen nga Raytheon, një njësi e grupit amerikan të mbrojtjes RTX Corp (RTX.N).
Kur u pyet për komente mbi mungesat, RTX e referoi Reuters-in te qeveria amerikane.
Çdo raketë AIM-120 kushton mbi një milion dollarë, thanë dy nga tre burimet, që do të thotë se ato zakonisht nuk përdoren në masë për të luftuar dronët sulmues rusë të prodhuar me kosto të ulët.
Ato raketa përdoren gjithashtu në sistemet tokë-ajër NASAMS të prodhimit norvegjez në Ukrainë, që do të thotë se gjatë krizës së furnizimit operacionet e tyre u kufizuan, tha burimi i fundit nga të tre.
Ky person tha gjithashtu se kishte pasur një mungesë të raketave RIM-7 të prodhimit amerikan, të cilat Ukraina i ka përdorur në sistemet e modifikuara të mbrojtjes ajrore të epokës sovjetike që nga pushtimi i vitit 2022.
Ministria norvegjeze e mbrojtjes tha se qeveria kishte dorëzuar një “numër të konsiderueshëm” interceptuesish për NASAMS në fillim të këtij dimri… “në mënyrë që sistemi NASAMS të vazhdojë të mbrojë qytetarët ukrainas nga sulmet vdekjeprurëse ajrore.”
/Reuters/